Yukarıdaki kesirlerin küçükten büyüğe doğru sıralanışı nasıl yapılır?
Cevap:
Kesirlerin sıralanabilmesi için, tabanlarını eşitleyerek paylarını karşılaştırmak gerekir. Aşağıdaki adımlarla çözüme ulaşılabilir:
Kesirler:
- \frac{6}{13}
- \frac{3}{5}
- \frac{2}{11}
Adım 1: EBOB Kullanarak Paydaları Eşitleyin
Paydaları eşitleyebilmek için, kesirlerin paydalarının ortak katlarını bulmamız gerekiyor. Paydalar: 13, 5, 11’dir. Bu sayılar asal sayılar olduğu için ortak katları 13 × 5 × 11 = 715 olacaktır.
Paydaları 715 yaparak yeni kesirleri bulalım:
İlk Kesir: \frac{6}{13}
$
\frac{6}{13} = \frac{6 \cdot 55}{13 \cdot 55} = \frac{330}{715}
$
İkinci Kesir: \frac{3}{5}
$
\frac{3}{5} = \frac{3 \cdot 143}{5 \cdot 143} = \frac{429}{715}
$
Üçüncü Kesir: \frac{2}{11}
$
\frac{2}{11} = \frac{2 \cdot 65}{11 \cdot 65} = \frac{130}{715}
$
Adım 2: Payları Karşılaştırarak Sıralama Yapın
Payların değerlerine bakarak sıralama yapalım:
- \frac{330}{715}
- \frac{429}{715}
- \frac{130}{715}
Küçükten büyüğe doğru sıralama:
$
\frac{2}{11} < \frac{6}{13} < \frac{3}{5}
$
Cevap: D şıkkı
D) \frac{2}{11} < \frac{6}{13} < \frac{3}{5}
Özet Tablosu:
| Kesir | Pay | Payda (715) | Sonuç |
|---|---|---|---|
| \frac{6}{13} | 330 | 715 | \frac{330}{715} |
| \frac{3}{5} | 429 | 715 | \frac{429}{715} |
| \frac{2}{11} | 130 | 715 | \frac{130}{715} |
Sıralama: \frac{2}{11} < \frac{6}{13} < \frac{3}{5}
Cevap: D şıkkı doğru seçenektir.
Yukarıdaki kesirlerin küçükten büyüğe doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
Cevap:
İçindekiler
1. Kesirleri Kıyaslama Nedir?
Bir kesiri başka bir kesir ile karşılaştırmak, hangi kesirin daha büyük veya hangi kesirin daha küçük olduğunu bulma işlemine denir. Ortaokul matematik müfredatının temel konularından biri olan “kesir karşılaştırma”, günlük hayatta oranları ya da miktarları değerlendirmede sıkça kullanılır.
2. Kesirleri Karşılaştırmanın Yöntemleri
- 1) Payları eşitleme yöntemi: İki veya daha fazla kesirin paydalarını aynı sayıya çevirerek (yani ortak payda bularak) kıyaslama yapmak.
- 2) Paydaları eşitleme yöntemi: Bazı durumlarda payları aynı hâle getirip, paydalara göre karşılaştırma yapmak daha kolay olabilir.
- 3) Onluk (ondalık) değere çevirme: Kesirleri yaklaşık değerlerine dönüştürerek, hangi kesirin büyük veya küçük olduğunu anlamak kolaylaşır. Özellikle 6/13, 3/5, 2/11 gibi farklı paydalara sahip kesirleri hızlıca kıyaslamak için ondalık ifade kullanışlıdır.
Bu problemde, hem paydaları eşitlemek hem de sayıları yaklaşık ondalık değerlerine dönüştürerek hızlıca bir sıralama yapmamız mümkündür.
3. Adım Adım Hesaplamalar
Bize verilen kesirler şunlardır:
- 6/13
- 3/5
- 2/11
Bu kesirleri küçükten büyüğe sıralamak için ondalık değere dönüştürelim:
- 6/13’ün ondalık değeri
(Daha kesin bir ifadeyle 0,461538… olarak devam eder.)
- 3/5’in ondalık değeri
(Bu tam olarak 0,6’dır.)
- 2/11’in ondalık değeri
(Daha kesin bir ifadeyle 0,181818… şeklinde periyodik devam eder.)
Artık elimizde şu yaklaşık değerler bulunmaktadır:
- 2/11 ≈ 0,1818
- 6/13 ≈ 0,4615
- 3/5 = 0,6
Bu değerler ışığında en küçük değerin 2/11, en büyük değerin ise 3/5 olduğunu görebiliriz. 6/13 ise bu iki kesir arasında kalmaktadır. Dolayısıyla sıralama,
şeklinde olur.
4. Örnek Uygulama Tablosu
Aşağıda, her kesirin yaklaşık ondalık değeri ve sıralamadaki yeri bir tabloda özetlenmiştir:
| Kesir | Yaklaşık Ondalık Değer | Sıralamadaki Konumu |
|---|---|---|
| 2/11 | 0,1818 | 1. (En Küçük) |
| 6/13 | 0,4615 | 2. (Orta) |
| 3/5 | 0,6 | 3. (En Büyük) |
Tablodan da görüldüğü üzere en küçük kesir 2/11, sonra 6/13 ve en büyük kesir ise 3/5’tir.
5. Sonuç ve Özet
Bu üç kesirin küçükten büyüğe sıralanışı şu şekildedir:
2/11 < 6/13 < 3/5.
Yukarıdaki çoktan seçmeli şıklar incelendiğinde, bu sıralama D seçeneğinde verilmiştir.
• Özetle, 2/11 (≈0,18) en küçük olup, onu 6/13 (≈0,46) izlemekte, en büyük kesir ise 3/5 (0,6) şeklinde sıralanmaktadır.
Kısacası bu sorunun doğru cevabı;
- D) 2/11 < 6/13 < 3/5
olmalıdır.
Bu yöntemle kesirleri dönüştürerek veya paydaları eşitleyerek de aynı cevaba ulaşabilirsiniz.
