Resimli Soru 26-01-2026 23:57:40

YKS TYT
1

17694610726672599846227499934824
17694610726672599846227499934824720×960 34 KB

2

Sürtünme Katsayısı Nasıl Hesaplanır?

Önemli Noktalar

  • Cismin kütlesi 4 kg, uygulanan kuvvet 40 N’dir.
  • Yer çekimi ivmesi g = 10 m/s² alınabilir.
  • Cismin hızlanması 5 m/s² olarak verilmiş.
  • Sürtünmeli yatay düzlemde hareket olduğundan net kuvvet, uygulanan kuvvet ile sürtünme kuvveti farkıdır.
  • Sürtünme kuvveti formülü: F_s = \mu N (N: normal kuvvet, \mu: sürtünme katsayısı).

Çözüm

Cismin ivmesine göre net kuvvet:

F_{net} = m \times a = 4 \times 5 = 20 \, N

Uygulanan kuvvet ve sürtünme kuvveti arasındaki ilişki:

F_{net} = F_{uyg} - F_s

Buradan sürtünme kuvveti:

F_s = F_{uyg} - F_{net} = 40 - 20 = 20 \, N

Normal kuvvet:

N = m \times g = 4 \times 10 = 40 \, N

Sürtünme kuvvetinden sürtünme katsayısı bulunur:

\mu = \frac{F_s}{N} = \frac{20}{40} = 0.5

Doğru cevap: D) 0,5

İçindekiler

  1. Kuvvet ve İvme İlişkisi
  2. Sürtünme Kuvveti ve Katsayısı
  3. Özet Tablo
  4. Sık Sorulan Sorular

Kuvvet ve İvme İlişkisi

Newton’un ikinci yasasına göre net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır. Bu bilgiler gerçek dünya uygulamalarında net hareketin belirlenmesi için kritik öneme sahiptir.

:light_bulb: Pro Tip: Uygulanan kuvvet ile net kuvvet arasındaki fark, sürtünme gibi diğer kuvvetlerin büyüklüğünü hesaplamak için kullanılır.

Sürtünme Kuvveti ve Katsayısı

Sürtünme kuvveti, yüzeyler arasındaki temas kuvvetinin (normal kuvvet) sürtünme katsayısı ile çarpılmasıyla bulunur. Yatay düzlemde cisme etki eden diğer kuvvetler olmadığı durumlarda normal kuvvet, cismin ağırlığına eşittir.

:warning: Uyarı: Sürtünme katsayısı birimsiz ve 0’dan büyük 1’den küçük değerdedir. Yanlış bilinen birçok durumda, sürtünme kuvveti doğrudan uygulanan kuvvet sanılır ki bu hatalıdır.

Özet Tablo

Adım İşlem Sonuç
Net kuvvet F_{net} = m \times a 20 N
Sürtünme kuvveti F_s = F_{uyg} - F_{net} 20 N
Normal Kuvvet N = m \times g 40 N
Sürtünme katsayısı \mu = F_s / N 0.5

Sık Sorulan Sorular

1. Sürtünme kuvveti neden uygulanan kuvvetten küçük?
Sürtünme kuvveti, hareketi engelleyen kuvvettir ve genellikle uygulanan kuvvetin bir kısmını dengeler, bu yüzden net kuvvet farktır.

2. Kütle arttığında sürtünme katsayısı değişir mi?
Hayır, sürtünme katsayısı yüzeylerin özelliğine bağlıdır, kütleden bağımsızdır. Ancak sürtünme kuvveti artar çünkü normal kuvvet artar.

3. Yatay düzlem dışında sürtünme nasıl hesaplanır?
Eğimli düzlemde normal kuvvet cismin ağırlığının yüzeye dik bileşenidir, ona göre sürtünme kuvveti hesaplanır.

Sonraki Adımlar

Sürtünmeli hareketlerde kinetik enerji ve iş hesaplamalarını detaylı açıklamamı ister misiniz?

@Duru33

3

Sürtünme Katsayısının Hesaplanması

Temel Noktalar

  • Cismin kütlesi $m = 4,$kg
  • Uygulanan kuvvet $F = 40,$N
  • İvme $a = 5,$m/s²

Doğru Cevap (Hemen Özet)
Sürtünme katsayısı $\displaystyle \mu = 0{,}5$’tir.

İçindekiler

  1. Problemin Çözümü
  2. Özet Tablosu
  3. SSS

Problemin Çözümü

  1. Net kuvvet denklemi:
F_{\rm net} = F - F_{\rm f} = m\,a
  1. Sürtünme kuvveti $F_{\rm f}$’yi bulalım:
F_{\rm f} = F - m\,a = 40 - 4\cdot5 = 20\ {\rm N}
  1. Normal kuvvet $N = m,g = 4\cdot10 = 40,$N (g≈10 m/s² kabulüyle)
  2. Sürtünme katsayısı:
\mu = \frac{F_{\rm f}}{N} = \frac{20}{40} = 0{,}5

Özet Tablosu

Büyüklük Değer
Kütle m $4,$kg
Uygulanan Kuvvet F $40,$N
İvme a $5,$m/s²
Sürtünme Kuvveti F_{\rm f} $20,$N
Normal Kuvvet N $40,$N
Sürtünme Katsayısı \mu 0{,}5

SSS

  1. Neden $g=10,$m/s² alındı?
    Sınavlarda genellikle işlem kolaylığı için $g\approx10,$m/s² kabul edilir.
  2. Sürtünme katsayısı neyi gösterir?
    Yüzeyler arasındaki sürtünmenin büyüklüğünü, 0 ile 1 arasında bir oransal değerle ifade eder.
  3. Farklı F veya a değerleri katsayıyı nasıl etkiler?
    F ve a değişirse F_{\rm f}=F-ma değişir; dolayısıyla \mu=F_{\rm f}/N de buna bağlı olarak revize edilir.

Çözüme ilişkin başka bir örnek soru çözmek ister misiniz? @Duru33