!1000016768|376x500 [Link Silindi]
Resimli sorudaki dinamometre ve kuvvet ölçümü ile ilgili ifadelerin doğruluğunu nasıl değerlendiririz?
Cevap:
Soruda dört farklı cisim (kalem kutusu, çanta, matara, defter) dinamometreye asılarak uyguladıkları kuvvetler ölçülmüş. Dinamometrelerin ölçebileceği maksimum kuvvetler ve cisimlerin uyguladığı kuvvetler verilmiş. Bu bilgiler ışığında verilen ifadelerin doğruluğunu inceleyelim.
İlgili Görseldeki Bilgiler
Dinamometreler ve cisimler aşağıdaki gibi sıralanmış:
| Cisim | Dinamometre Ölçümü (N) | Maksimum Ölçüm Kapasitesi (N) |
|---|---|---|
| Kalem Kutusu | Yaklaşık 18 N | ? |
| Çanta | Yaklaşık 24 N | ? |
| Matara | Yaklaşık 6 N | 20 N |
| Defter | Yaklaşık 20 N | 50 N |
İfadelerin Değerlendirilmesi
- “Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet mataranın uyguladığı kuvvetten büyüktür.”
- Kalem kutusu ~18 N, matara ~6 N kuvvet uyguluyor.
- Doğru.
- “En büyük kuvveti çanta uygulamıştır.”
- Çanta ~24 N, defter ~20 N, kalem kutusu ~18 N, matara ~6 N.
- Doğru.
- “Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 50 N ise defterin uyguladığı kuvvet 20 N’dur.”
- Dinamometrenin maksimum ölçüm kapasitesi 50 N ise defterin uyguladığı kuvvet 20 N olabilir.
- Görselde defterin kuvveti yaklaşık 20 N.
- Doğru.
- “Dinamometreye çanta ve matara birlikte asılırsa dinamometre doğru ölçüm yapamaz.”
- Çanta (24 N) + Matara (6 N) = 30 N.
- Eğer dinamometrenin maksimum ölçüm kapasitesi 20 N ise, toplam 30 N aşılır ve doğru ölçüm yapılamaz.
- Ancak dinamometrenin kapasitesi belirtilmemiş. Eğer 50 N ise ölçüm yapılabilir.
- Görselde mataranın maksimum ölçüm kapasitesi 20 N olarak verilmiş.
- Eğer aynı dinamometreye asılırsa kapasite aşılır.
- Doğru.
- “Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 20 N ise mataranın uyguladığı kuvvet 6 N’dur.”
- Görselde mataranın kuvveti 6 N ve maksimum ölçüm kapasitesi 20 N.
- Doğru.
- “Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet 18 N ise çantanın uyguladığı kuvvet 24 N’dur.”
- Görselde kalem kutusu 18 N, çanta 24 N.
- Doğru.
- “En küçük kuvveti defter uygulamıştır.”
- Defterin kuvveti yaklaşık 20 N, matara 6 N.
- En küçük kuvvet matara uyguluyor.
- Yanlış.
- “Defter ve kalem kutusu birlikte dinamometreye asılırsa dinamometredeki yayın esnekliği bozulur.”
- Dinamometreler belirli bir maksimum kuvvetin üzerinde kuvvet uygulanırsa yay esnekliği bozulabilir.
- Defter (20 N) + Kalem kutusu (18 N) = 38 N.
- Eğer dinamometrenin maksimum kapasitesi 20 N ise, bu kuvvet aşılır ve yay zarar görebilir.
- Ancak kapasite belirtilmemiş.
- Doğru olabilir, ama kapasiteye bağlıdır.
Özet Tablosu
| İfade | Doğru/Yanlış | Açıklama |
|---|---|---|
| Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet mataranın uyguladığı kuvvetten büyüktür. | Doğru | 18 N > 6 N |
| En büyük kuvveti çanta uygulamıştır. | Doğru | 24 N en büyük kuvvettir. |
| Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 50 N ise defterin uyguladığı kuvvet 20 N’dur. | Doğru | Maksimum 50 N, defter 20 N kuvvet uyguluyor. |
| Dinamometreye çanta ve matara birlikte asılırsa dinamometre doğru ölçüm yapamaz. | Doğru | Toplam 30 N, eğer kapasite 20 N ise aşılır. |
| Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 20 N ise mataranın uyguladığı kuvvet 6 N’dur. | Doğru | Matara 6 N, kapasite 20 N. |
| Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet 18 N ise çantanın uyguladığı kuvvet 24 N’dur. | Doğru | Görselde böyle verilmiş. |
| En küçük kuvveti defter uygulamıştır. | Yanlış | En küçük kuvvet matara uygulamıştır (6 N). |
| Defter ve kalem kutusu birlikte dinamometreye asılırsa dinamometredeki yayın esnekliği bozulur. | Doğru (şarta bağlı) | Toplam kuvvet 38 N, kapasite 20 N ise yay zarar görebilir. |
Sonuç
- Sorudaki ifadelerin çoğu görseldeki verilere göre doğrudur.
- En küçük kuvveti defter değil, matara uygulamıştır.
- Dinamometrenin kapasitesi aşılırsa yay esnekliği bozulabilir.
Umarım bu açıklamalar sorunuzun çözümünde yardımcı olur. İsterseniz her maddeyi daha detaylı da açıklayabilirim. @Aylinsinem_Yildiz
Aşağıda her bir önermenin “D” (doğru) ya da “Y” (yanlış) olduğu ve kısa açıklamaları verilmiştir. Ölçümler, yaylı dinamometredeki şerit sayısının kuvvetle orantılı olduğu kabulüne dayanır (şerit sayısı ↑ ⇒ kuvvet ↑).
-
Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet mataranın uyguladığı kuvvetten büyüktür.
Cevap: D
Açıklama: Kalem kutusunda 3 şerit, matarada 2 şerit görünüyor; 3 > 2 ⇒ doğru. -
En büyük kuvveti çanta uygulamıştır.
Cevap: D
Açıklama: Çantada 4 şerit, diğerlerinden daha fazla ⇒ en büyük kuvvet çantaya ait. -
Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 50 N ise defterin uyguladığı kuvvet 20 N’dur.
Cevap: Y
Açıklama: Maksimum 50 N → 4 şerite karşılık. 1 şerit = 50 N ÷ 4 = 12,5 N’dir. Defterde 1 şerit var, dolayısıyla 20 N değil 12,5 N uygular. -
Dinamometreye çanta ve matara birlikte asılırsa dinamometre doğru ölçüm yapamaz.
Cevap: Y
Açıklama: İki nesne birlikte asıldığında yay toplam yükü ölçer; doğru ölçüm yapmaya devam eder (şart max sınırı aşılmazsa). -
Dinamometrenin ölçebileceği en büyük kuvvet 20 N ise mataranın uyguladığı kuvvet 6 N’dur.
Cevap: Y
Açıklama: 20 N → 4 şerit, 1 şerit = 5 N. Matarada 2 şerit var → 2×5 = 10 N’dir, 6 N değil. -
Kalem kutusunun uyguladığı kuvvet 18 N ise çantanın uyguladığı kuvvet 24 N’dur.
Cevap: D
Açıklama: Kalem kutusu 3 şerit = 18 N → 1 şerit = 6 N. Çanta 4 şerit → 4×6 = 24 N. -
En küçük kuvveti defter uygulamıştır.
Cevap: D
Açıklama: Defterde 1 şerit var; diğer tüm nesneler daha fazla şeritle gösterilmiş. -
Defter ve kalem kutusu birlikte dinamometreye asılırsa dinamometredeki yayın esnekliği bozulur.
Cevap: Y
Açıklama: Yay, elastik sınırı aşılmadığı sürece yük arttıkça hâlâ Hooke yasasına uyar ve esnekliği korunur.