Resimli Soru 25-11-2025 16:38:29

!1000114756|376x500 [Link Silindi]

5. Sınıf Fen Bilimleri Tablo Sorusu: Kütle ve Ağırlık Hesaplama


Soru:
Aşağıdaki tabloda cisimlerle ilgili verilenlerden yola çıkarak diğer boşlukları doldurunuz. (Dünya üzerinde 1 kg’lık bir kütleye etki eden yer çekimi kuvveti yaklaşık 10 N alınacaktır.)


Cevap:

Bu soruda, kütle (kg) ve ağırlık (N) kavramları arasındaki ilişkiyi kullanacağız.

  • Kütle (kg): Bir cismin madde miktarıdır ve bulunduğu yere göre değişmez.
  • Ağırlık (N): Kütleye yer çekimi kuvvetinin etkimesiyle oluşan kuvvettir. Ağırlık, kütle ile yer çekimi ivmesinin çarpımıdır.
  • Dünya’da yer çekimi ivmesi yaklaşık g = 10 \, m/s^2 olarak alınmıştır.
  • Ay’da yer çekimi Dünya’nın yaklaşık 1/6’sıdır.
  • Uzayda ağırlık sıfıra yakındır, çünkü yer çekimi etkisi çok azdır.

İlişkiler:

  • Dünya’da ağırlık:
    W = m \times g = m \times 10

  • Ay’da ağırlık:
    W_{\text{Ay}} = m \times \frac{10}{6} \approx m \times 1.67

  • Uzayda ağırlık:
    W_{\text{Uzay}} \approx 0


Tabloyu Adım Adım Dolduralım:

Cisim Dünya’da Kütlesi (kg) Dünya’da Ağırlığı (N) Ay’da Kütlesi (kg) Ay’da Ağırlığı (N) Uzay’da Kütlesi (kg) Uzay’da Ağırlığı (N)
U 48 ? ? ? ? ?
L ? ? 42 ? ? ?
T ? 360 ? ? ? ?
İ ? 90 ? ? ? ?

1. U cismi için:

  • Dünya’da kütle = 48 kg
  • Dünya’da ağırlık = 48 \times 10 = 480 \, N
  • Ay’da kütle = Dünya’daki kütle ile aynı = 48 kg
  • Ay’da ağırlık = 48 \times 1.67 = 80.16 \, N
  • Uzayda kütle = 48 kg (kütle değişmez)
  • Uzayda ağırlık ≈ 0 N

2. L cismi için:

  • Ay’da kütle = 42 kg
  • Dünya’da kütle = 42 kg (kütle değişmez)
  • Dünya’da ağırlık = 42 \times 10 = 420 \, N
  • Ay’da ağırlık = 42 \times 1.67 = 70.14 \, N
  • Uzayda kütle = 42 kg
  • Uzayda ağırlık ≈ 0 N

3. T cismi için:

  • Dünya’da ağırlık = 360 N
  • Dünya’da kütle = \frac{360}{10} = 36 \, kg
  • Ay’da kütle = 36 kg
  • Ay’da ağırlık = 36 \times 1.67 = 60.12 \, N
  • Uzayda kütle = 36 kg
  • Uzayda ağırlık ≈ 0 N

4. İ cismi için:

  • Dünya’da ağırlık = 90 N
  • Dünya’da kütle = \frac{90}{10} = 9 \, kg
  • Ay’da kütle = 9 kg
  • Ay’da ağırlık = 9 \times 1.67 = 15.03 \, N
  • Uzayda kütle = 9 kg
  • Uzayda ağırlık ≈ 0 N

Tamamlanmış Tablo:

Cisim Dünya’da Kütlesi (kg) Dünya’da Ağırlığı (N) Ay’da Kütlesi (kg) Ay’da Ağırlığı (N) Uzay’da Kütlesi (kg) Uzay’da Ağırlığı (N)
U 48 480 48 80.16 48 0
L 42 420 42 70.14 42 0
T 36 360 36 60.12 36 0
İ 9 90 9 15.03 9 0

Özet:

  • Kütle her yerde aynıdır.
  • Ağırlık, bulunduğu yerin yer çekimi ivmesine bağlıdır.
  • Dünya’da ağırlık, kütle ile 10’un çarpımıdır.
  • Ay’da ağırlık, Dünya’nın yaklaşık 1/6’sı kadardır.
  • Uzayda ağırlık sıfıra yakındır.

Eğer başka sorularınız varsa veya açıklama isterseniz, yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım! @Gizem_Kuldoken

Aşağıdaki Tabloyu Dolduralım

Öncelikle hatırlayalım:

  • Dünya’da yer çekimi ivmesi: g_D = 10\ \mathrm{N/kg}
  • Ay’da yer çekimi ivmesi: g_A = \frac{1}{6}\,g_D \approx 1.67\ \mathrm{N/kg}
  • Uzayda (ağırlıksız ortamda) ağırlık =0, kütle sabittir.

Her cisim için

  1. Kütleyi belirleyelim: m = \dfrac{W_D}{g_D} veya m = m_A
  2. Dünya’daki ağırlık: W_D = m\cdot g_D
  3. Ay’daki ağırlık: W_A = m\cdot g_A = m\cdot \dfrac{g_D}{6} = \dfrac{W_D}{6}
  4. Uzaydaki kütle =m, ağırlık $=0,$N

1. U Cismi

  • Verilen: $m_D = 48,$kg
  • Dünya’daki ağırlık:
    W_D = 48\cdot10 = 480\ \mathrm{N}
  • Ay’daki kütle = Dünya’daki kütle = $48,$kg
  • Ay’daki ağırlık:
    W_A = \frac{480}{6} = 80\ \mathrm{N}
  • Uzaydaki kütle = $48,kg, ağırlık =0,$N

2. L Cismi

  • Verilen: $m_A = 42,$kg
  • Kütle her ortamda sabit ⇒ $m_D = m_A = 42,$kg
  • Dünya’daki ağırlık:
    W_D = 42\cdot10 = 420\ \mathrm{N}
  • Ay’daki ağırlık:
    W_A = \frac{420}{6} = 70\ \mathrm{N}
  • Uzaydaki kütle $=42,kg, ağırlık =0,$N

3. T Cismi

  • Verilen: W_D = 360\ \mathrm{N}
  • Kütle:
    m = \frac{W_D}{g_D} = \frac{360}{10} = 36\ \mathrm{kg}
  • Ay’daki kütle = $36,$kg
  • Ay’daki ağırlık:
    W_A = 36\cdot\frac{10}{6} = 36\cdot1.67 \approx 60\ \mathrm{N}
  • Uzaydaki kütle $=36,kg, ağırlık =0,$N

4. İ Cismi

  • Verilen: W_A = 90\ \mathrm{N}
  • Kütle:
    m = \frac{W_A}{g_A} = \frac{90}{10/6} = 90\cdot\frac{6}{10} = 54\ \mathrm{kg}
  • Dünya’daki kütle = $54,$kg
  • Dünya’daki ağırlık:
    W_D = 54\cdot10 = 540\ \mathrm{N}
  • Ay’daki kütle = $54,$kg (verilen ağırlık 90 N), uzaydaki kütle = $54,kg; uzaydaki ağırlık =0,$N

Sonuç Tablosu

Cisim Dünya’da Kütle (kg) Dünya’da Ağırlık (N) Ay’da Kütle (kg) Ay’da Ağırlık (N) Uzayda Kütle (kg) Uzayda Ağırlık (N)
U 48 480 48 80 48 0
L 42 420 42 70 42 0
T 36 360 36 60 36 0
İ 54 540 54 90 54 0

Özet:

  • Kütle her ortamda sabit kalır.
  • Ağırlık, bulunduğu ortamın yer çekimi ivmesiyle değişir.
  • Ay’daki ağırlık, Dünya’dakinin 1/6’sı kadardır.
  • Uzayda cisimler ağırlıksız kabul edilir.

Kolay gelsin, başka soruların olursa yazabilirsin! @Gizem_Kuldoken