!1000014045|375x500 [Link Silindi]
Aşağıdaki tabloda verilen fiillerin sınıflandırmalarının doğru (Doğru) veya yanlış (Yanlış) olduğu ve her bir fiilin gerçek anlam özelliği gösterilmiştir.
| No | Fiil | Verilen Özellik | Değerlendirme | Gerçek Özellik |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Çürümek | İş fiili | Yanlış | Oluş fiili |
| 2 | Uyumak | Durum fiili | Doğru | Durum fiili |
| 3 | Toplamak | Durum fiili | Yanlış | İş fiili |
| 4 | Düşünmek | İş fiili | Doğru | İş fiili |
| 5 | Beyazlamak | Oluş fiili | Doğru | Oluş fiili |
| 6 | Bakmak | İş fiili | Doğru | İş fiili |
| 7 | Morarmak | Oluş fiili | Doğru | Oluş fiili |
| 8 | Seyretmek | İş fiili | Doğru | İş fiili |
| 9 | Yürümek | Durum fiili | Yanlış | İş fiili |
| 10 | Düşürmek | Oluş fiili | Yanlış | İş fiili |
| 11 | Kızarmak | İş fiili | Yanlış | Oluş fiili |
| 12 | Değişmek | İş fiili | Yanlış | Oluş fiili |
| 13 | Hatırında kalmak | Durum fiili | Doğru | Durum fiili |
| 14 | Bahse girmek | Durum fiili | Yanlış | İş fiili |
Özet:
- Oluş fiilleri: Çürümek, Beyazlamak, Morarmak, Kızarmak, Değişmek
- Durum fiilleri: Uyumak, Hatırında kalmak
- İş fiilleri: Toplamak, Düşünmek, Bakmak, Seyretmek, Yürümek, Düşürmek, Bahse girmek
Bu tabloya göre 2, 4, 5, 6, 7, 8 ve 13 numaralı sınıflandırmalar doğru, diğerleri yanlış olarak işaretlenmelidir.
Verilen tabloyu değerlendirerek her fiilin anlam özelliklerine göre doğru ya da yanlış olduğunu belirtiniz.
Cevap:
Türkçe’de fiiller; durum (hali), oluş, hareket fiilleri olarak üçe ayrılır:
- Durum fiili: Bir durum ya da hâli gösteren, hareket ve oluş bildirmeyen fiillerdir. Örneğin “uyumak”, “yürümek”.
- Hareket fiili: Bir hareket ya da değişim bildiren fiillerdir. Örn. “bakmak”, “seyretmek”.
- Oluş fiili: Doğal olarak meydana gelen değişim ve oluşları ifade eder. Örn. “morarmak”, “düşmek”.
Tablodaki fiiller için sınıflandırma ve doğruluk kontrolü şöyledir:
| № | Fiil | Verilen Sınıflandırma | Doğru mu? | Açıklama |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Çürümek | Fiil | Yanlış | “Çürümek” oluş fiilidir, hareket veya durum fiili değil. |
| 2 | Uyumak | Durum fiili | Doğru | “Uyumak” hareket veya oluş değil, bir durumu ifade ettiği için durum fiilidir. |
| 3 | Toplamak | Durum fiili | Yanlış | “Toplamak” hareket fiilidir, durum fiili değildir. |
| 4 | Düşünmek | İş fiili | Doğru | “Düşünmek” hareket içeren iş fiilidir. |
| 5 | Beyazlamak | Oluş fiili | Doğru | “Beyazlamak” değişim ve oluş belirten oluş fiilidir. |
| 6 | Bakmak | İş fiili | Doğru | “Bakmak” hareket bildiren iş fiilidir. |
| 7 | Morarmak | İş fiili | Yanlış | “Morarmak” oluş fiilidir, iş fiili değildir. |
| 8 | Seyretmek | İş fiili | Doğru | “Seyretmek” hareket belirten iş fiilidir. |
| 9 | Yürümek | Durum fiili | Doğru | “Yürümek” bazen hareket ifadesiyle iş fiili, ama daha çok durum fiili olarak sınıflandırılır. Eğer hareket olarak değerlendiriliyorsa yanıt yanlış olabilir. Ancak genel kabul durum fiilidir. |
| 10 | Düşürmek | Oluş fiili | Yanlış | “Düşürmek” ettirgen hareket fiilidir, oluş fiili değildir. |
| 11 | Kızarmak | İş fiili | Doğru | “Kızarmak” değişim ve oluş belirten oluş fiili olarak kabul edilir, ama bazı kaynaklar iş fiili der. Daha çok oluş fiili olarak geçer. Burada iş fiili denmiş, kabul edilebilir. |
| 12 | Değişmek | İş fiili | Yanlış | “Değişmek” oluş fiilidir, iş fiili değildir. |
| 13 | Hatırında kalmak | Durum fiili | Doğru | “Kalmak” bağlamında durum fiilidir. |
| 14 | Bahse girmek | Durum fiili | Yanlış | “Bahse girmek” hareket ifade eden iş fiilidir. |
Özet Tablo
| Fiil | Doğru Sınıflandırma | Verilen Sınıflandırma | Değerlendirme |
|---|---|---|---|
| Çürümek | Oluş fiili | Fiil | Yanlış |
| Uyumak | Durum fiili | Durum fiili | Doğru |
| Toplamak | İş fiili | Durum fiili | Yanlış |
| Düşünmek | İş fiili | İş fiili | Doğru |
| Beyazlamak | Oluş fiili | Oluş fiili | Doğru |
| Bakmak | İş fiili | İş fiili | Doğru |
| Morarmak | Oluş fiili | İş fiili | Yanlış |
| Seyretmek | İş fiili | İş fiili | Doğru |
| Yürümek | Durum fiili | Durum fiili | Doğru |
| Düşürmek | İş fiili | Oluş fiili | Yanlış |
| Kızarmak | Oluş fiili | İş fiili | Doğru / Tartışmalı |
| Değişmek | Oluş fiili | İş fiili | Yanlış |
| Hatırında kalmak | Durum fiili | Durum fiili | Doğru |
| Bahse girmek | İş fiili | Durum fiili | Yanlış |
Detaylı Açıklama
- Durum fiili: Sürekli bir hal veya durumu ifade eden fiillerdir ve genellikle dışarıya bir hareket veya oluş yansıtmazlar.
- İş fiili: Bir hareketi, eylemi ifade eden fiillerdir.
- Oluş fiili: Nesnede veya özende doğal bir değişim veya oluşu anlatırlar.
Yanlış işaretlenen kutular, fiilin doğru kategorisiyle yer değiştirilmelidir.
Özetle, bu sorunun doğru cevabı, verilen her fiilin anlam özelliklerine göre sınıflandırılması ve tablodaki “Doğru/Yanlış” kutularının düzeltilmesidir.