SORU: Terazilerin kefelerindeki işlem sonuçları terazinin ortasında yazmaktadır. Teraziler dengede olduğuna göre noktalı yerlere uygun sayıları yazalım.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Teraziler dengede olduğuna göre kefelerdeki işlemin sonucu ortadaki sayıya eşit olmalıdır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — 1. Terazi (3 x _ = 24)
Adım 2 — 2. Terazi (30 \div _ = 6)
Adım 3 — 3. Terazi (18 \div _ = 6)
Adım 4 — 4. Terazi (12 - _ = 9)
Adım 5 — 5. Terazi (9 + _ = 17)
Adım 6 — 6. Terazi (71 - _ = 33)
Adım 7 — 7. Terazi (7 \times _ = 28)
Adım 8 — 8. Terazi (14 + _ = 9 + 21 - _)
Bu terazi iki işlem içeriyor, ama ilk olarak diğer tarafı inceleyelim:
9 + x ve 21 - y toplamı paylaşılmış. Ancak görsel net değil, o yüzden işlemleri dikkatlice yazalım:
Sağda: 9 + x, solda: 21 - y, dengedeler ve toplamı 12.
Ama görselde “9 + _” ve “21 - _” ayrı kefelerde gösterilmiş, ve toplam 12 yazıyor.
Burada iki bilinmeyen var; ancak soruda her terazi bağımsız. Dolayısıyla:
9 + a = 12
21 - b = 12
Bunlardan,
Adım 9 — 9. Terazi (14 \div _ + 4 = 7)
Ancak sorunun 2. sınıf olduğunu düşünürsek, bu tam sayı değil. Görselde işlem daha net olabilir. Alternatif olarak işleme düzeltme:
“14 ÷ _” ve “+4” kefelerde, toplam 7.
Yani:
Bu problemde tam sayı değilse muhtemelen soru yanlış olabilir veya başka yorum yapılabilir.
Adım 10 — 10. Terazi (x 5 = 30 ve 15 + _)
İşlemde iki terazi yerine aynı terazi gözüküyor. Sağ kefede 15 + x, sol kefede y \times 5 ve toplam 30. Ama görsel net değil.
Birinci işlem:
İkinci işlem:
CEVAP:
- 8
- 5
- 3
- 3
- 8
- 38
- 4
- 3 ve 9
- Yaklaşık 4.67 (tam sayı beklenirse soru tekrar kontrol edilmeli)
- 6 ve 15
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
SORU: Terazilerin kefelerindeki işlemlerin sonuçları terazinin ortasında yazmaktadır. Teraziler dengede olduğuna göre noktalı yerlere uygun sayıları yazalım.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL: Terazide her iki kefedeki işlemin sonucu ortadaki sayıya eşittir. Yani her bir kefedeki ifade = ortadaki sayı.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — 1. terazi (soldaki):
3 × 8 = 24
Noktalı yere gelen sayı için: □ − 6 = 24 ⇒ □ = 24 + 6 = 30
Adım 2 — 1. terazi (sağdaki):
30 ÷ □ = 6 ⇒ □ = 30 ÷ 6 = 5
□ ÷ 4 = 6 ⇒ □ = 6 × 4 = 24
Adım 3 — 2. terazi (soldaki):
18 ÷ □ = 6 ⇒ □ = 18 ÷ 6 = 3
3 + □ = 6 ⇒ □ = 6 − 3 = 3
Adım 4 — 2. terazi (sağdaki):
12 − □ = 9 ⇒ □ = 12 − 9 = 3
30 − □ = 9 ⇒ □ = 30 − 9 = 21
Adım 5 — 3. terazi (soldaki):
9 + □ = 17 ⇒ □ = 17 − 9 = 8
□ − 24 = 17 ⇒ □ = 17 + 24 = 41
Adım 6 — 3. terazi (sağdaki):
71 − □ = 33 ⇒ □ = 71 − 33 = 38
12 + □ = 33 ⇒ □ = 33 − 12 = 21
Adım 7 — 4. terazi (soldaki):
7 × □ = 28 ⇒ □ = 28 ÷ 7 = 4
14 + □ = 28 ⇒ □ = 28 − 14 = 14
Adım 8 — 4. terazi (sağdaki):
9 + □ = 12 ⇒ □ = 12 − 9 = 3
21 − □ = 12 ⇒ □ = 21 − 12 = 9
Adım 9 — 5. terazi (soldaki):
14 ÷ □ = 7 ⇒ □ = 14 ÷ 7 = 2
□ + 4 = 7 ⇒ □ = 7 − 4 = 3
Adım 10 — 5. terazi (sağdaki):
□ × 5 = 30 ⇒ □ = 30 ÷ 5 = 6
15 + □ = 30 ⇒ □ = 30 − 15 = 15
TEMEL KAVRAMLAR:
- Eşitlik
- Tanım: İki ifadenin birbirine eşit olması durumu.
- Bu problemde: Her iki kefedeki işlem sonucu ortadaki sayıya eşittir.
- Bölme ve Çarpma ters işlemleri
- Tanım: Çarpmanın tersi bölme, toplamanın tersi çıkarma.
- Bu problemde: Bilinmeyeni bulmak için ters işlem uygulandı (ör. □ − 6 = 24 ise □ = 24 + 6).
SIK YAPILAN HATALAR:
Bölme yerinin karıştırılması
- Yanlış: 30 ÷ □ = 6 için □ = 6 ÷ 30
- Doğru: □ = 30 ÷ 6 = 5
- Neden yanlış: Bölme işleminde hangi sayının bölen/bölünen olduğunu karıştırmak sonucu hataya götürür.
- Düzeltme: Eşitliğe hangi işlemin uygulandığını net belirleyip tersini uygula.
Eksik ters işlem uygulamak
- Yanlış: □ − 24 = 17 için □ = 24 − 17
- Doğru: □ = 17 + 24 = 41
- Neden yanlış: Çıkarma denkleminde bilinmeyeni bulmak için toplama yapılmalıdır.
- Düzeltme: Denklemi ters işlemle çöz.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP:
- 30
- Sol: 5, Sağ: 24
- Sol: 3, Sağ: 3
- Sol: 3, Sağ: 21
- Sol: 8, Sağ: 41
- Sol: 38, Sağ: 21
- Sol: 4, Sağ: 14
- Sol: 3, Sağ: 9
- Sol: 2, Sağ: 3
- Sol: 6, Sağ: 15
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!