Bu yağmur bu yağmur bu kıldan ince nefesten yumuşak yağan bu yağmur bu yağmur bu yağmur bir gün diyince aynalar yüzümü tanımaz olur bu dörtlükteki altı çizili dizede bulunan söz sanatı aşağıdakilerin hangisinde vardır
Bu yağmur bu yağmur bu kıldan ince nefesten yumuşak yağan bu yağmur bu yağmur bu yağmur bir gün diyince aynalar yüzümü tanımaz olur bu dörtlükteki altı çizili dizede bulunan söz sanatı aşağıdakilerin hangisinde vardır?
Cevap:
Sorudaki dörtlükte altı çizilen dize:
“Bir gün diyince aynalar yüzümü tanımaz olur”
Bu dizede öne çıkan söz sanatı, kişinin kendi yüzünü aynada tanıyamaması ifadesinde gizli. Bu durum gerçek anlamdan farklı, mecaz anlam içerir.
1. Söz Sanatı Türleri:
| Söz Sanatı | Tanımı | Örnek | Bu Dizedeki Durum |
|---|---|---|---|
| Teşbih (Benzetme) | Bir şeyi başka bir şeye “gibi, sanki, gibi” kelimeleriyle benzetmek. | “Dudakların güller gibi kırmızı.” | Yok; benzetme ögesinde belirli benzetme kelimeleri yok. |
| Mecaz | Bir ifadenin gerçek anlamı dışında kullanılması, genellikle benzetme içerir. | “Aynalar yüzümü tanımaz olur.” | Var; kişi değiştiği veya tanınmaz hale geldiği mecazı var. |
| Tezat | Zıt anlamlı kavramların bir arada kullanılması. | “Tatlı sert sözler.” | Yok; dizenin anlamı tezat içermiyor. |
| Abartma (Mübalağa) | İşin gerçeğinden daha büyük veya daha küçük anlatılması. | “Bin kere kezdirsem de dinlemez.” | Yok; doğrudan abartı yok. |
| Kişileştirme | İnsan özelliklerinin cansız varlıklara verilmesi. | “Aynalar yüzümü tanımaz olur.” | Var; aynalar insan gibi “tanımaz” ifadesiyle kişileştirilmiş. |
2. En uygun söz sanatı:
- Kişileştirme (Teşhis): Cansız olan aynaların insan gibi “yüzü tanımaması” ifadesi, aynalara insan özellikleri verilmesi yani kişileştirmedir.
- Aynı zamanda burada mecaz da vardır çünkü yüzün tanınmaması bir mecazi anlamdır (değişim, yabancılaşma).
Özet Tablosu
| Söz Sanatı | Altı Çizili Dizedeki Durum | Sonuç |
|---|---|---|
| Teşbih | Kullanılmamış | Hayır |
| Mecaz | Evet, gerçek anlamın dışında bir anlam var | Evet |
| Tezat | Hayır | Hayır |
| Abartma (Mübalağa) | Hayır | Hayır |
| Kişileştirme | Cansız aynalar insan gibi hareket ediyor | Evet |
Cevap:
Altı çizili dizede “kişileştirme” (teşhis) ve mecaz söz sanatları vardır. En belirgin olanı kişileştirmedir çünkü aynalar insanmış gibi yüzü tanıyamamak durumuna getirilmiştir.
Ek Bilgi:
- Kişileştirme (Teşhis), özellikle şiirde cansızlara canlı özellikler vererek anlatım zenginliği yaratır.
- Bu tür sanatlar, okuyucunun dizeleri daha etkili ve duygusal hissetmesini sağlar.
Kısaca:
“Aynalar yüzümü tanımaz” ifadesi aynalara insan özelliği verilmesi nedeniyle kişileştirme söz sanatına örnektir.
@ saliha_turkmenoglu