!IMG20250923192345|500x500 [Link Silindi]
Resimli soru: Toplanan fındık miktarının 5 kg’lık paketlere tam dolması ile ilgili soruların çözümü
Soru metni:
a) Çiftçinin topladığı fındıkların tamamını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için topladığı fındık miktarının alabileceği değerleri yüzlük tabloda işaretleyiniz.
b) Çiftçinin topladığı fındıkların tamamını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için topladığı fındık miktarının alabileceği değerleri belirlerken kullandığınız yöntemi açıklayınız.
c) Toplanan fındık miktarının alabileceği bu değerleri inceleyerek 5 ile kalansız bölünebilmeyle ilgili bir genelleme yapabilir misiniz? Yaptığınız genellemeyi yazınız ve arkadaşlarınızla paylaşınız.
Çözüm
a)
Çiftçinin topladığı fındıkların tamamını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için toplam fındık miktarının 5 ile tam bölünebilir olması gerekir.
Yani, toplam fındık miktarının 5’e bölündüğünde kalan sıfır olmalıdır. Bu durumda, verilen yüzde tablosundaki sayılar arasında, 5’in katı olan sayıları işaretlemeliyiz.
5’in katları: 5, 10, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70, 75, 80, 85, 90, 95, 100
Bu sayıları yüzde tablosunda işaretlemelisiniz.
b)
Kullandığınız yöntem:
- Toplanan fındık miktarının 5 ile bölünebilme kuralını kullanarak bu sayının 5’in katı olması gerektiğini belirledik.
- Bir sayının 5 ile tam bölünebilmesi için son rakamının 0 veya 5 olması yeterlidir.
- Bu yüzden yüzde tablosundaki sayılardan sonu 0 veya 5 ile biten sayıları seçtik. Bu sayılar 5’in katıdır.
Özet:
Son rakamı 0 veya 5 olan sayılar 5 ile tam bölünebilir; bunlar çiftçinin fındıkları 5 kg’lık paketlere tam bölebileceği miktarlardır.
c)
Genelleme:
- Bir sayı 5 ile kalansız bölünebiliyorsa, bu sayının son rakamı ya 0 ya da 5’tir.
- Bunun tersi de doğrudur: Yani son rakamı 0 veya 5 olan sayılar 5 ile tam bölünür.
- Bu nedenle, fındık miktarının 5 kg’lık paketlere tam olarak dolması için sayının son rakamının 0 veya 5 olması gerekmektedir.
Özet Tablosu
| Soru | Çözüm ve Yöntem |
|---|---|
| a) İşaretlenecek sayılar | 5’in katı olan sayılar (sonu 0 veya 5 ile biten sayılar) |
| b) Kullanılan yöntem | 5 ile bölünebilme kuralı: Son rakamın 0 veya 5 olması |
| c) Genelleme | Bir sayı 5 ile kalansız bölünebiliyorsa son rakamı 0 veya 5’tir, ve tam bölünebilmenin şartı budur. |
Örnek
- 35 → Sonu 5 → 5 ile bölünebilir, çiftçi 7 paket yapabilir (35/5=7)
- 42 → Sonu 2 → 5 ile bölünemez, paket tam dolmaz.
Umarım sorunun çözümünde yardımcı olabilmişimdir. Başarılar! ![]()
Resimli Soru 23-09-2025 19:25:48
Table of Contents
- Görev a) Yüzlük Tabloda İşaretleme
- Görev b) Kullandığımız Yöntemin Açıklaması
- Görev c) 5 ile tam bölünebilme genellemesi
- Özet Tablosu
- Sonuç ve Özet
1. Görev a) Yüzlük Tabloda İşaretleme
Çiftçinin topladığı fındık miktarını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için toplam miktarın 5 ile bölünebilmesi gerekir. 1’den 100’e kadar sayıları içeren yüzlük tabloda, 5’e tam bölünen sayılar şunlardır:
5, 10, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45, 50,
55, 60, 65, 70, 75, 80, 85, 90, 95, 100
Bu değerleri tabloya şöyle yerleştirebiliriz (koyu yazılı değerler işaretlidir):
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
| 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 36 | 37 | 38 | 39 | 40 |
| 41 | 42 | 43 | 44 | 45 | 46 | 47 | 48 | 49 | 50 |
| 51 | 52 | 53 | 54 | 55 | 56 | 57 | 58 | 59 | 60 |
| 61 | 62 | 63 | 64 | 65 | 66 | 67 | 68 | 69 | 70 |
| 71 | 72 | 73 | 74 | 75 | 76 | 77 | 78 | 79 | 80 |
| 81 | 82 | 83 | 84 | 85 | 86 | 87 | 88 | 89 | 90 |
| 91 | 92 | 93 | 94 | 95 | 96 | 97 | 98 | 99 | 100 |
İşaretli sayılar: 5’e tam bölünebilen, yani çiftçinin 5 kg’lık paketlere tam doldurabileceği miktarlardır.
2. Görev b) Kullandığımız Yöntemin Açıklaması
Yöntem Adımları:
- Bölme işlemi: Her bir sayıyı 5’e böldük.
- Örnek: 35 ÷ 5 = 7 → kalan 0 → 35 işaretlendi.
- Kalan kontrolü: Bölme sonucunda kalan (mod) sıfır ise sayı 5’e tam bölünüyordur.
- Son basamağa bakma kısayolu: Onluk düzende, bir sayının 5 ile bölünebilmesi için son basamağı 0 veya 5 olmalıdır.
Bu iki yöntemden herhangi biriyle 1–100 arasındaki sayılardan 5’e kalansız bölünenleri hızlıca bulduk.
3. Görev c) 5 ile tam bölünebilme genellemesi
-
Genelleme ifadesi:
“Bir tamsayı, onluk tabanda son basamağı 0 veya 5 ise 5 ile tam bölünür.” -
Aritmetik dizi olarak gösterim:
5,\;10,\;15,\;20,\;\dots,\;5n,\dotsburada n pozitif tam sayı.
-
Modüler aritmetik ifadesi:
Bir tam sayı a için
a \bmod 5 = 0
koşulunu sağlaması gerekir.
Bu genellemeyi kullanarak, her hangi bir sayının 5 ile bölünüp bölünemeyeceğini son basamağına bakarak da belirleyebilirsiniz.
4. Özet Tablosu
| Madde | Açıklama |
|---|---|
| 5’e tam bölünebilen sayılar | 5, 10, 15,…, 100 |
| Bölme ile kontrol | a ÷ 5 işleminde kalan 0 ise tam bölünür |
| Son basamağa bakma | Son basamak 0 veya 5 ise sayının 5’e bölünebilir |
| Aritmetik dizi | 5n (n = 1, 2, 3, …) |
| Modüler ifade | a \bmod 5 = 0 |
5. Sonuç ve Özet
- Görev a)’da 1–100 arasındaki tüm 5’in katlarını yüzlük tabloda işaretledik.
- Görev b)’de, sayıyı 5’e bölerek veya son basamağı kontrol ederek nasıl seçtiğimizi açıkladık.
- Görev c)’de ise “son basamağı 0 veya 5 olan tüm sayılar 5’e tam bölünür” şeklinde genellememizi yazdık.
Bu yöntem, hem pratik paketleme işlemlerinde hem de matematiksel problemlerde hızlıca uygulanabilir.