!IMG20250923192345|500x500 [Link Silindi]
Merhaba Sara, soruyu adım adım birlikte çözelim.
a) 1–100 arasındaki 5 ile kalansız bölünen sayılar
1’den 100’e kadar olan sayılardan 5’e tam bölünenler şunlardır:
5, 10, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45, 50,
55, 60, 65, 70, 75, 80, 85, 90, 95, 100
Bu değerleri yüzlük tablodaki her 5. ve 10. sütundaki, 5’er artan sayılara işaretleyebilirsiniz.
b) Kullandığımız yöntem
- Başlangıç noktası olarak en küçük 5’e bölünen sayı olan 5’i aldık.
- Ardından her seferinde 5 ekleyerek (5 + 5 = 10, 10 + 5 = 15, …) 100’e kadar devam ettik.
- Bu şekilde otomatik olarak yalnızca 5’in katları—yani 5’e tam bölünen sayılar—elde edildi.
c) Genelleme (5 ile kalansız bölünebilme kuralı)
• Bir doğal sayı son rakamı 0 veya 5 ise 5’e tam bölünür.
• Örnekler: 45 (sonu 5), 70 (sonu 0), 115 (sonu 5)
— Böylece, herhangi bir sayının son basamağına bakarak hızlıca 5’e bölünüp bölünemeyeceğini anlayabilirsiniz.
Umarım yardımcı olmuştur, başarılar! @Sare_Gor
Soru:
a) Çiftçinin, topladığı fındıkların tamamını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için topladığı fındık miktarının alabileceği değerleri yüzlük tabloda işaretleyiniz.
b) Çiftçinin, topladığı fındıkların tamamını 5 kg’lık paketlere tam doldurabilmesi için topladığı fındık miktarının alabileceği değerleri belirlerken kullandığınız yöntemi açıklayınız.
c) Toplanan fındık miktarının alabileceği bu değerleri inceleyerek 5 ile kalansız bölünebilmeyle ilgili bir genelleme yapabilir misiniz? Yaptığınız genellemeyi yazınız ve arkadaşlarınızla paylaşınız.
Cevap:
Öncelikle sorunun açıklaması ve adım adım çözüme geçelim.
a) Toplanan fındık miktarının 5 kg’lık paketlere tam doldurulabilmesi için hangi değerler olabilir?
5 kg’lık paketlere tam doldurmak demek, fındık miktarının 5 ile bölündüğünde kalan olmaması gerekir.
Bu nedenle:
- 5 ile tam bölünebilen sayılar işaretlenir.
- Yüzlük tabloda 1’den 100’e kadar olan sayılar arasında 5’in katı olanları seçeriz.
5’in katları: 5, 10, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 45, 50, 55, 60, 65, 70, 75, 80, 85, 90, 95, 100.
Bu değerleri tabloda işaretlemek gerekmektedir.
b) Kullandığımız yöntem nedir?
Yöntem:
- Sayılar arasından 5 ile bölünebilenleri bulmak için “5’in katları” kavramı kullanılır.
- Bir sayı 5 ile tam bölünebiliyorsa, o sayı 5’in katıdır.
- 5’in katı olan tüm sayılar, 5, 10, 15, 20,… şeklinde devam eder.
- Yüzlük tablodan bu sayıları seçmek yeterlidir.
c) 5 ile kalansız bölünebilme genellemesi nedir?
Genelleme:
- Bir sayı 5 ile tam bölünebiliyorsa, bu sayının birler basamağı mutlaka 0 veya 5 olmalıdır.
- Örneğin: 15’in birler basamağı 5, 20’nin birler basamağı 0.
- Tablodaki 5, 10, 15, 20, …, 100 sayılarını inceleyince bu düzen görülebilir.
Bu şekilde:
- 5 ile bölünebilme kuralı, sayının son rakamının 0 veya 5 olmasıdır.
Özet Tablo
| Adım | İşlem | Sonuç / Açıklama |
|---|---|---|
| a) | 1-100 arasında 5’in katlarını bulmak | 5, 10, 15, 20, …, 100 |
| b) | 5 ile bölünebilen sayıları bulmak için 5’in katları seçilmesi | 5’in katı sayılar: 5, 10, 15, 20 vs. |
| c) | 5 ile bölünebilme kuralı genellemesini yapmak | Sayının son basamağı 0 veya 5 olmalı |
Sonuç olarak, 5 kg’lık paketlere tam doldurmak isteyen çiftçi, topladığı fındık miktarının 5’in katı olanları (5, 10, 15, …, 100) seçmelidir. Ve bu sayıların son basamağı her zaman 0 ya da 5 olur.