Sorunuz: Bu soruyu çözer misin? (Kesirlerle ilgili sorular)
Cevap:
Soruda üç ana kısım var:
- Kesirlerin en sade hallerini bulma
- Verilen kesirleri en sade halleriyle eşleştirme
- Denk kesirlerde boş bırakılan yerleri bulma
Aşağıda her bir soruyu adım adım çözüyorum.
İçindekiler
1. Kesirlerin En Sade Hali
Her kesrin pay ve paydasını ortak bölen en büyük sayı ile sadeleştiriyoruz.
| Soru | Kesir | İşlem | En sade hali |
|---|---|---|---|
| a) | \frac{12}{18} | 12 ve 18’in EBOB’u 6 | \frac{12 \div 6}{18 \div 6} = \frac{2}{3} |
| b) | \frac{30}{50} | 30 ve 50’nin EBOB’u 10 | \frac{30 \div 10}{50 \div 10} = \frac{3}{5} |
| c) | \frac{49}{56} | 49 ve 56’nın EBOB’u 7 | \frac{49 \div 7}{56 \div 7} = \frac{7}{8} |
| d) | \frac{34}{51} | 34 ve 51’nin EBOB’u 17 | \frac{34 \div 17}{51 \div 17} = \frac{2}{3} |
| e) | \frac{48}{32} | 48 ve 32’nin EBOB’u 16 | \frac{48 \div 16}{32 \div 16} = \frac{3}{2} |
| f) | \frac{120}{180} | 120 ve 180’nin EBOB’u 60 | \frac{120 \div 60}{180 \div 60} = \frac{2}{3} |
| g) | \frac{99}{121} | 99 ve 121’in EBOB’u 11 | \frac{99 \div 11}{121 \div 11} = \frac{9}{11} |
| h) | \frac{6}{50} | 6 ve 50’nin EBOB’u 2 | \frac{6 \div 2}{50 \div 2} = \frac{3}{25} |
| i) | \frac{72}{120} | 72 ve 120’nin EBOB’u 24 | \frac{72 \div 24}{120 \div 24} = \frac{3}{5} |
| j) | \frac{87}{60} | 87 ve 60’ın EBOB’u 3 | \frac{87 \div 3}{60 \div 3} = \frac{29}{20} |
2. Kesirleri En Sade Halleriyle Eşleştirme
Verilen kesirlerin sade hallerini bulup sağdaki kesirlerle eşleştiriyoruz.
| Verilen Kesir | En sade hali | Sağdaki seçenekler | Eşleşme |
|---|---|---|---|
| \frac{80}{128} | EBOB(80,128)=16 → \frac{80 \div 16}{128 \div 16} = \frac{5}{8} | 3/4, 4/5, 5/8, 2/3 | 5/8 |
| \frac{14}{21} | EBOB(14,21)=7 → \frac{14 \div 7}{21 \div 7} = \frac{2}{3} | 3/4, 4/5, 5/8, 2/3 | 2/3 |
| \frac{36}{48} | EBOB(36,48)=12 → \frac{36 \div 12}{48 \div 12} = \frac{3}{4} | 3/4, 4/5, 5/8, 2/3 | 3/4 |
| \frac{60}{75} | EBOB(60,75)=15 → \frac{60 \div 15}{75 \div 15} = \frac{4}{5} | 3/4, 4/5, 5/8, 2/3 | 4/5 |
3. Denk Kesirlerde Boşlukları Doldurma
Denk kesirlerde eşitlik sağlanması için boşluklara uygun sayıları yazıyoruz.
| Soru | Denk Kesir | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|---|
| a) | \frac{7}{12} = \frac{\square}{24} | Payda 12 → 24 olduğuna göre 2 ile genişletilmiş. Pay da 7×2=14 | \square = 14 |
| b) | \frac{\bigcirc}{7} = \frac{20}{35} | Payda 7 → 35 olduğuna göre 5 ile genişletilmiş. Pay da 20 ÷ 5 = 4 | \bigcirc = 4 |
| c) | 1 \frac{1}{2} = 1 \frac{3}{\square} | Kesir kısmını eşitleyelim: \frac{1}{2} = \frac{3}{\square} → çapraz çarpma: 1 \times \square = 2 \times 3 → \square=6 | \square=6 |
| d) | \frac{16}{48} = \frac{4}{\bigcirc} | 16 → 4 için 16 ÷ 4 = 4 ile sadeleştik. Payda da 48 ÷ 4 = 12 | \bigcirc=12 |
| e) | 2 \frac{7}{15} = \frac{\square}{15} = \frac{\bigcirc}{30} | Önce 2 \frac{7}{15} = \frac{2 \times 15 + 7}{15} = \frac{37}{15} | \square=37 (payda 15) |
| f) | \frac{48}{54} = \frac{8}{\bigcirc} | 48 → 8 için 48 ÷ 6 = 8 ile sadeleştik. Payda da 54 ÷ 6 = 9 | \bigcirc=9 |
| g) | \frac{1}{2} = \frac{\square}{13} = \frac{26}{\bigcirc} | İlk denklem: \frac{1}{2} = \frac{\square}{13} → çapraz çarpma: 1 \times 13 = 2 \times \square → \square = \frac{13}{2} = 6.5 (tam sayı değil, bu nedenle \square tam sayı olmalı, soruda hata olabilir veya \square=6.5) | İkinci denklem: \frac{1}{2} = \frac{26}{\bigcirc} → çapraz çarpma: 1 \times \bigcirc = 2 \times 26 → \bigcirc=52 |
| h) | \frac{\bigcirc}{40} = \frac{33}{120} | Payda 40 → 120 için 3 ile genişletilmiş. Pay da 33 ÷ 3 = 11 | \bigcirc=11 |
| i) | \frac{80}{110} = \frac{\square}{55} | Payda 110 → 55 için 110 ÷ 2 = 55 ile sadeleştik. Pay da 80 ÷ 2 = 40 | \square=40 |
| j) | \frac{12}{20} = \frac{\bigcirc}{30} | Payda 20 → 30 için 1.5 ile genişletilmiş. Pay da 12 × 1.5 = 18 | \bigcirc=18 |
Özet Tablosu
| Soru | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| 1a | \frac{12}{18} = \frac{2}{3} | \frac{2}{3} |
| 1b | \frac{30}{50} = \frac{3}{5} | \frac{3}{5} |
| 1c | \frac{49}{56} = \frac{7}{8} | \frac{7}{8} |
| 1d | \frac{34}{51} = \frac{2}{3} | \frac{2}{3} |
| 1e | \frac{48}{32} = \frac{3}{2} | \frac{3}{2} |
| 1f | \frac{120}{180} = \frac{2}{3} | \frac{2}{3} |
| 1g | \frac{99}{121} = \frac{9}{11} | \frac{9}{11} |
| 1h | \frac{6}{50} = \frac{3}{25} | \frac{3}{25} |
| 1i | \frac{72}{120} = \frac{3}{5} | \frac{3}{5} |
| 1j | \frac{87}{60} = \frac{29}{20} | \frac{29}{20} |
| 2 | Eşleştirme | Sonuç |
|---|---|---|
| \frac{80}{128} | \frac{5}{8} | 5/8 |
| \frac{14}{21} | \frac{2}{3} | 2/3 |
| \frac{36}{48} | \frac{3}{4} | 3/4 |
| \frac{60}{75} | \frac{4}{5} | 4/5 |
| 3 | Denk Kesirler | Sonuç |
|---|---|---|
| a) | \frac{7}{12} = \frac{14}{24} | 14 |
| b) | \frac{4}{7} = \frac{20}{35} | 4 |
| c) | 1 \frac{1}{2} = 1 \frac{3}{6} | 6 |
| d) | \frac{16}{48} = \frac{4}{12} | 12 |
| e) | 2 \frac{7}{15} = \frac{37}{15} = \frac{74}{30} | 37, 74 |
| f) | \frac{48}{54} = \frac{8}{9} | 9 |
| g) | \frac{1}{2} = \frac{6.5}{13} = \frac{26}{52} | 6.5, 52 |
| h) | \frac{11}{40} = \frac{33}{120} | 11 |
| i) | \frac{80}{110} = \frac{40}{55} | 40 |
| j) | \frac{12}{20} = \frac{18}{30} | 18 |
Özet
- Kesirleri sadeleştirmek için pay ve paydayı ortak bölen en büyük sayıya bölüyoruz.
- Eşleştirmede sade halini bulup karşılaştırıyoruz.
- Denk kesirlerde çapraz çarpma yaparak boşlukları tamamlıyoruz.
Sorunun tüm kısımlarını detaylı çözdüm. Anlamadığınız veya takıldığınız yer olursa sorabilirsiniz.
Merhaba Mehmet, sorularını adım adım çözelim.
-
Aşağıdaki kesirlerin en sade hâli:
a) 12/18 = 2/3
b) 30/50 = 3/5
c) 49/56 = 7/8
d) 34/51 = 2/3
e) 48/32 = 3/2
f) 120/180 = 2/3
g) 99/121 = 9/11
h) 6/50 = 3/25
i) 72/120 = 3/5
j) 87/60 = 29/20 -
Sağ tarafta verilen en sade hâillerle eşleştirme:
- 80/128 → 5/8
- 14/21 → 2/3
- 36/48 → 3/4
- 60/75 → 4/5
- Denk kesirlerde boş bırakılan sayıları bulalım:
a) 7/12 = □/24
• Çözüm: 12→24 için ×2, 7×2 = 14
→ 7/12 = 14/24
b) ○/7 = 20/35
• 20/35 = 4/7, o hâlde ○ = 4
c) 1/2 = 3/□
• 1/2 = 3/x ise x = 3·2/1 = 6
→ 1/2 = 3/6
d) 16/48 = 4/○
• 16/48 = 1/3, 4/○ = 1/3 için ○ = 4·3 = 12
e) 2/15 = □/30 ve 7/15 = ○/30
• 15→30 için ×2 ⇒ 2×2=4 ve 7×2=14
→ 2/15 = 4/30
→ 7/15 = 14/30
f) 48/54 = 8/○
• 48/54 ÷6 = 8/9 ⇒ ○ = 9
g) 2/13 = □/26
• 13→26 için ×2 ⇒ 2×2 = 4
→ 2/13 = 4/26
h) ○/40 = 33/120
• 33/120 = x/40 için x = 33·(40/120) = 33·(1/3) = 11
→ ○ = 11
i) 80/110 = □/55
• 80/110 = 8/11, 11→55 için ×5 ⇒ 8×5 = 40
→ □ = 40
j) 12/20 = ○/30
• 20→30 için ×1,5 ⇒ 12×1,5 = 18
→ ○ = 18
