Boşaltım olayı ile; I. su ve iyon dengesini düzenleme, II. kan pH’sini düzenleme, III. ürik asit kristallerinin vücut dışına atılması olaylarından hangileri bütün canlılarda ortak olarak gerçekleşir?
Cevap:
Boşaltım sistemi, canlılarda metabolik atıkların vücuttan uzaklaştırılması ve iç ortamın dengede tutulması için gereklidir. Soruda verilen üç olaydan hangilerinin bütün canlılarda ortak olarak gerçekleştiğini inceleyelim:
| Olay No | Açıklama | Bütün Canlılarda Ortak mı? |
|---|---|---|
| I | Su ve iyon dengesini düzenleme: Canlıların yaşamsal faaliyetleri için su ve iyon dengesi çok önemlidir. Bu denge, hücre içi ve dışı ortamın uygun koşullarda kalmasını sağlar. Tüm canlılarda su ve iyon dengesi düzenlenir. | Evet |
| II | Kan pH’sini düzenleme: Kan pH’sı, özellikle omurgalı canlılarda hayati önem taşır. pH dengesi, enzimlerin ve metabolik reaksiyonların sağlıklı işlemesi için gereklidir. Ancak bazı canlılarda (örneğin ilkel canlılar, bazı omurgasızlar) kan veya kan benzeri sıvı olmayabilir veya pH düzenlemesi farklı mekanizmalarla sağlanabilir. Yine de çoğu canlıda pH dengesi önemlidir. | Genel olarak evet, ama tüm canlılarda kan pH’si yoktur |
| III | Ürik asit kristallerinin vücut dışına atılması: Ürik asit, bazı canlılarda (örneğin kuşlar, sürüngenler) azotlu atık olarak atılır. Ancak birçok canlıda azotlu atıklar farklı şekillerde atılır (örneğin amonyak, üre). Ayrıca ürik asit kristallerinin atılması tüm canlılarda ortak değildir. | Hayır |
Detaylı Açıklama:
-
I. Su ve iyon dengesi:
Tüm canlılarda hücre içi ve dışı sıvıların dengesi yaşamsal öneme sahiptir. Hücrelerin sağlıklı çalışması için suyun ve iyonların dengede olması gerekir. Bu nedenle su ve iyon dengesi düzenlenir. -
II. Kan pH’si düzenleme:
Kan pH’sı, özellikle omurgalı canlılarda çok önemlidir. Ancak bazı canlılarda kan bulunmaz veya farklı sıvılar vardır. Bu yüzden bu olay tüm canlılarda ortak olmayabilir. -
III. Ürik asit kristallerinin atılması:
Ürik asit, azotlu atıkların bir türüdür ve sadece bazı canlılarda atılır. Örneğin, memeliler genellikle üre atar, balıklar amonyak atar. Bu nedenle ürik asit kristallerinin atılması tüm canlılarda ortak değildir.
Sonuç:
| Olaylar | Ortak mı? |
|---|---|
| I. Su ve iyon dengesini düzenleme | Evet |
| II. Kan pH’sini düzenleme | Kısmen |
| III. Ürik asit kristallerinin atılması | Hayır |
Bu nedenle bütün canlılarda ortak olarak gerçekleşen olay yalnızca I. maddedir.
Doğru seçenek:
A) Yalnız I
Özet:
- Su ve iyon dengesi düzenlenmesi tüm canlılarda ortak bir boşaltım işlevidir.
- Kan pH’si düzenlemesi bazı canlılarda önemli olsa da, tüm canlılarda ortak değildir.
- Ürik asit kristallerinin atılması ise sadece bazı canlılara özgüdür.
Merhaba Sevin_Tas,
Bu soruda “boşaltım” olayının tüm canlılarda ortak işlevleri sorgulanıyor:
- Su ve iyon dengesini düzenleme
- Kan (veya hücre içi sıvı) pH’sını düzenleme
- Ürik asit kristallerinin vücut dışına atılması
– I ve II numaralı işlemler; su-iyon dengesi ve asit-baz (pH) düzenlemesi, hemen bütün canlılarda hücre içi ortamın kararlılığını sağlamak için ortak olarak yürütülür.
– III numaralı işlem ise yalnızca ürik asit atığı veren gruplarda (kuşlar, böcekler, bazı sürüngenler vb.) görülür; tüm canlılarda ortak değildir.
Bu nedenle doğru cevap C) I ve II şıkkıdır.