!1760639916532898370428160862526|375x500 [Link Silindi]
Soru: Aşağıda pozitif tam sayı çarpanları küçükten büyüğe doğru sıralanmış olan sayıların ve verilmemiş çarpanların tamamını bulunuz.
Cevap:
Bu soru, verilen sayıların tam çarpanları (bölenleri) listesinden yola çıkarak boş bırakılan diğer çarpanları bulmayı içeriyor.
1. Açıklama
Pozitif tam sayıların çarpanları, sayıyı tam bölen pozitif sayılar olarak tanımlanır. Örneğin; 10 sayısının çarpanları 1, 2, 5 ve 10’dur.
Verilen dizilerde eksik çarpanların yerini tespit etmek için bazı yöntemler kullanılabilir:
- Tam sayı çarpanları listesi küçükten büyüğe sıralıdır.
- İlk çarpan mutlaka 1’dir, çünkü her sayı 1’e tam bölünür.
- Son çarpan sayının kendisidir.
- Çarpanlar genellikle küçükten büyüğe sıralandığından, eksik çarpanlar yerlerine göre tespit edilir.
2. Verilen durum analizleri
A seçeneği:
Çarpanlar: 2, 5, 10, ___?
- Eksik en küçük çarpan muhtemelen 1’dir.
- Verilenler arasında 2, 5, 10 var.
- 10 sayısının tam çarpanları 1, 2, 5, 10’dur.
- Burada 1 eksik.
Cevap: 1
Tam çarpanlar: 1, 2, 5, 10
B seçeneği:
Çarpanlar: 1, 3, ___, 6, 8
- Burada 1, 3, 6 ve 8 verilmiş.
- Arada boş bir çarpan var.
- Bu sayının tam çarpanları küçükten büyüğe sıralanmış.
- 6’nın ve 8’in ortak katı olmalı.
- Sayı: En büyük çarpan olarak 24 olabilir (6 ve 8’in ortak katı).
- 24’ün çarpanları: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24
- Verilenler ile uyuşuyor.
- Eksik olan çarpan 2 veya 4 olabilir.
- Verilen sıraya göre eksik çarpanın 4 olduğu anlaşılıyor.
Cevap: 4
Tam çarpanlar: 1, 3, 4, 6, 8
C seçeneği:
Çarpanlar: ___, 3, 6, 9, ___, 18
- En küçük ve büyük çarpan eksik.
- En küçük çarpan pozitif tam sayılarda 1’dir.
- En büyük çarpan sayının kendisidir, burada 18 verilmiş.
- Bu çarpan grubu hangi sayıya ait? 18 sayısının tam çarpanları: 1, 2, 3, 6, 9, 18
- Burada 2 çarpanı eksik.
Cevap: Eksik çarpanlar 1 ve 2
Tam çarpanlar: 1, 3, 6, 9, 2, 18 — Ancak küçükten büyüğe sıralı olması için: 1, 2, 3, 6, 9, 18
3. Sonuç tablosu
| Seçenek | Verilen Çarpanlar | Tam Çarpanlar | Eksik Çarpanlar |
|---|---|---|---|
| A | 2, 5, 10 | 1, 2, 5, 10 | 1 |
| B | 1, 3, __, 6, 8 | 1, 3, 4, 6, 8 | 4 |
| C | __, 3, 6, 9, __, 18 | 1, 2, 3, 6, 9, 18 | 1, 2 |
4. Özet
- A: Eksik çarpan 1’dir.
- B: Eksik çarpan 4’tür.
- C: Eksik çarpanlar 1 ve 2’dir.
Sayıların çarpanlarını bulurken küçükten büyüğe sıralamaya dikkat etmek ve sayıların çarpanlarını bilmek önemlidir. Yukarıdaki yöntemlerle az verilen çarpanlardan eksik olanları çıkarabilirsiniz.
Soru: Aşağıda pozitif tam sayı çarpanları küçükten büyüğe doğru sıralanmış olan sayılar verilmiştir. Verilmeyen çarpanları ve bu sayıları bulunuz.
İçindekiler
- Genel Bakış
- A şıkkı – Çarpanlar ve Sayı
- B şıkkı – Çarpanlar ve Sayı
- C şıkkı – Çarpanlar ve Sayı
- Özet Tablosu
1. Genel Bakış
Bir doğal sayının pozitif tam sayı çarpanları, o sayıyı tam bölen pozitif tam sayılardır. Bütün çarpanlar küçükten büyüğe sıralanıp, bazıları verilmiş; eksik olanlar bulunacaktır. Ardından bu çarpan sayısına karşılık gelen asıl sayı da tespit edilecektir.
2. A şıkkı – Çözüm
Verilen kısım çarpanlar (sıralı):
∘ ? , 2 , ? , 5 , 10 , ?
- 2 ve 5’in her ikisine de bölünen en küçük ortak kat 10’dur. Listede zaten 10 var.
- Bir sayının 2 ve 5’e bölünmesi, o sayının 10’a bölündüğünü gösterir.
- Diyelim ki sayı n olsun. 10’un tam bölenleri 1, 2, 5, 10’dur. Fakat listede üç tane daha eksik çarpan var → toplam 6 çarpan.
- 6 çarpanı veren en basit yapı iki farklı asalın birinci kuvvetleri: ((1+1)\times(1+1)=4) çarpan, yetmez. Üç asal çarpanın birinci kuvveti: ((1+1)^3=8), fazlaca. Ama p^5 şeklinde tek asalla ((5+1)=6) çarpan elde edilir. p^5 = 2^5=32, çarpanları 1,2,4,8,16,32 – içinde 5 ve 10 yok. Dolayısıyla sayı 2×2×5 = 20 olmalıdır ki divizyonları 6 tane versin:
20 = 2² × 5¹ ⇒ çarpan sayısı ((2+1)(1+1)=6). - 20’nin çarpanları küçükten büyüğe: 1, 2, 4, 5, 10, 20. Verilmeyenler: 1, 4, 20.
A şıkkı sonucu
- Sayı: 20
- Eksik çarpanlar: 1, 4, 20
3. B şıkkı – Çözüm
Verilen kısım çarpanlar (sıralı):
1 , 3 , ? , 6 , 8 , ? , ? , ?
- 1’den başlayıp 8’e kadar devam eden ve 3’e bölünebilen, 6’ya ve 8’e de bölünebilen sayıyı arıyoruz.
- Hem 6’ya hem 8’e bölünen en küçük ortak kat: 24. Ayrıca 3’e, 1’e de bölünüyor.
- 24 = 2³ × 3¹ ⇒ çarpan sayısı ((3+1)(1+1)=8). Tam uyuyor.
- 24’ün tam bölenleri: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24. Verilmeyenler: 2, 4, 12, 24.
B şıkkı sonucu
- Sayı: 24
- Eksik çarpanlar: 2, 4, 12, 24
4. C şıkkı – Çözüm
Verilen kısım çarpanlar (sıralı):
? , 3 , 6 , ? , 9 , ? , 18 , ?
- Listede 3, 6, 9, 18 var; bunların hepsine bölünen en küçük ortak kat: 18. Fakat 18’in tam bölenleri 1,2,3,6,9,18 (6 çarpan), listede daha fazla boşluk var. Bir üst küme: 36.
- 36 = 2² × 3² ⇒ çarpan sayısı ((2+1)(2+1)=9). Çarpanlar: 1,2,3,4,6,9,12,18,36.
- Verilenler aralarında: 3,6,9,18. Geriye kalan eksikler: 1, 2, 4, 12, 36.
C şıkkı sonucu
- Sayı: 36
- Eksik çarpanlar: 1, 2, 4, 12, 36
5. Özet Tablosu
| Şık | Sayı | Tüm Çarpanlar | Verilmeyenler |
|---|---|---|---|
| A | 20 | 1, 2, 4, 5, 10, 20 | 1, 4, 20 |
| B | 24 | 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24 | 2, 4, 12, 24 |
| C | 36 | 1, 2, 3, 4, 6, 9, 12, 18, 36 | 1, 2, 4, 12, 36 |
Özet:
- A şıkkı → 20’nin çarpanları → 1, 2, 4, 5, 10, 20
- B şıkkı → 24’ün çarpanları → 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24
- C şıkkı → 36’nın çarpanları → 1, 2, 3, 4, 6, 9, 12, 18, 36