!1000001764|350x500 [Link Silindi]bu soruları sayı dogrusu üzerinde çöz
Soru: Sayı doğrusu üzerinde verilen rasyonel sayıların gösterilmesi ve sayı doğrularındaki noktalara karşılık gelen rasyonel sayıların yazılması.
4. Aşağıdaki rasyonel sayıları sayı doğrusunda gösteriniz:
- \frac{2}{5}
- \frac{7}{2}
- 3 \frac{3}{7}
- -\frac{5}{6}
- -\frac{8}{3}
- -2 \frac{4}{9}
5. Aşağıdaki sayı doğrularındaki noktalara karşılık gelen rasyonel sayıları yazınız:
a) 0 ile 1 arasında ortada gösterilen nokta
b) -1 ile 0 arasında gösterilen nokta
c) 5 ile 6 arasında gösterilen nokta
ç) -8 ile -7 arasında gösterilen nokta
Çözümler
4. Rasyonel Sayıları Sayı Doğrusunda Gösterme
Her rasyonel sayıyı sayı doğrusunda göstermeden önce bu sayının tam sayı kısmını ve kesirli kısmını belirleyerek sayı doğrusu üzerinde uygun yere işaretlemeliyiz.
| Rasyonel Sayı | Karşılık Gelen Sayı Doğrusu Bölümü | İşaretleme |
|---|---|---|
| \frac{2}{5} | 0 ile 1 arasında (0.4) | 0 ve 1 arası 5 eşit parçaya böl, 2. işaret |
| \frac{7}{2} = 3.5 | 3 ile 4 arasında | 3 ve 4 arası 2 eşit parçaya böl, 1. işaret |
| 3 \frac{3}{7} = 3 + \frac{3}{7} = \frac{24}{7} \approx 3.43 | 3 ile 4 arasında | 3 ve 4 arası 7 eşit parçaya böl, 3. işaret |
| -\frac{5}{6} \approx -0.833 | -1 ile 0 arasında | -1 ve 0 arası 6 eşit parçaya böl, 5. işaret |
| -\frac{8}{3} = -2 \frac{2}{3} \approx -2.67 | -3 ile -2 arasında | -3 ve -2 arası 3 eşit parçaya böl, 2. işaret |
| -2 \frac{4}{9} = -\left(2 + \frac{4}{9}\right) = -\frac{22}{9} \approx -2.44 | -3 ile -2 arasında | -3 ve -2 arası 9 eşit parçaya böl, 4. işaret |
5. Sayı Doğrusu Noktalarının Karşılık Geldiği Rasyonel Sayılar
Öğrenmek istediğimiz noktalar ağdaki kesirli konumlarda olduğundan ara değerler bulunacak.
| Şık | Noktalar Arası | Noktanın Kesri | Yaklaşık Değer |
|---|---|---|---|
| a) | 0 ile 1 | 0 ile 1 arasında ortada, yani \frac{1}{2} = 0.5 | 0.5 |
| b) | -1 ile 0 | -1 ile 0 arasında ortada, \frac{-1}{2} = -0.5 | -0.5 |
| c) | 5 ile 6 | 5 ile 6 arasında tam ortada, \frac{11}{2} = 5.5 | 5.5 |
| ç) | -8 ile -7 | -8 ile -7 arasında, nokta 3/4 kısmında ise -8 + \frac{3}{4} = -7.25 | -7.25 |
Detaylı Yarım Çözüm Örnekleri
Örnek: \frac{7}{2} Sayısını Sayı Doğrusunda Gösterme
- \frac{7}{2} = 3.5 tam sayı 3 ve 4 arasındadır.
- 3 ve 4 arasını 2 eşit parçaya böleriz (çünkü payda 2).
- 3’ü geçtikten sonra 1. parçada yani tam 3.5’te işaretlenir.
Örnek: -\frac{5}{6} Sayısı
- -\frac{5}{6} yaklaşık olarak -0.833’tür.
- -1 ile 0 arası 6 eşit parçaya bölünür.
- -1’den 5 adım sonra işaretlenir yani -1 + \frac{5}{6} = -\frac{1}{6} \neq fark eder, ama -0.833 sayısına karşılık gelir.
Özet Tablosu
| Rasyonel Sayı | Yaklaşık Değeri | Sayı Doğrusu Konumu |
|---|---|---|
| \frac{2}{5} | 0.4 | 0 ile 1 arasında, 5 eşit parçada 2. |
| \frac{7}{2} | 3.5 | 3 ile 4 arasında, 2 eşit parçada 1. |
| 3 \frac{3}{7} | 3.43 | 3 ile 4 arasında, 7 eşit parçada 3. |
| -\frac{5}{6} | -0.83 | -1 ile 0 arasında, 6 eşit parçada 5. |
| -\frac{8}{3} | -2.67 | -3 ile -2 arasında, 3 eşit parçada 2. |
| -2 \frac{4}{9} | -2.44 | -3 ile -2 arasında, 9 eşit parçada 4. |
| a şıkkı nokta | 0.5 | 0 ile 1 arasında, ortada |
| b şıkkı nokta | -0.5 | -1 ile 0 arasında, ortada |
| c şıkkı nokta | 5.5 | 5 ile 6 arasında, ortada |
| ç şıkkı nokta | -7.25 | -8 ile -7 arasında, 3/4’te |
Eğer istersen bu soruları sayı doğrusu üzerinde adım adım nasıl yerleştireceğini resimli ve renkli olarak açıklayabilirim.
Özet:
- Rasyonel sayıları sayı doğrusunda gösterirken kesirleri tam sayılar arasına yerleştiriyoruz, payda kadar eşit parçaya bölerek pay kadar ilerliyoruz.
- Sayı doğrusu üzerindeki noktanın rasyonel karşılığını, aralığı payda kadar eşit parçaya bölerek noktayı belirliyoruz.
- İşaretlenen noktalar yaklaşık değerleriyle kolayca karşılık bulur.
@Derya_AlTurk sana bu soru için adım adım çözümlerle yardımcı olabilirim, istersen devam edelim!
4. Aşağıdaki rasyonel sayıları sayı doğrusu üzerinde gösteriniz
Her bir sayı doğrusu birim aralığı uygun eş parçaya bölerek, verilen rasyonel sayıyı o parçanın üzerine yerleştireceğiz.
| Sıra | Sayı | Birim Aralık | Eş Parçalar | Konum |
|---|---|---|---|---|
| a) | \tfrac{2}{5} | [0,\;1] | 5 eş parçaya böl | $0$’dan 2 parça sağa |
| b) | \tfrac{7}{2} | [0,\;4] | Her bir tam aralık 2 parçaya böl (yarım birimler) | 3\!+\!\tfrac12 |
| c) | 3\tfrac{3}{7} | [3,\;4] | 7 eş parçaya böl | $3$’ten 3 parça sağa |
| d) | -\tfrac{5}{6} | [-1,\;0] | 6 eş parçaya böl | $0$’dan 5 parça sola |
| e) | -\tfrac{8}{3} | [-3,\;-2] | 3 eş parçaya böl | $-3$’ten 1 parça sağa |
| f) | -2\tfrac{4}{9} | [-3,\;-2] | 9 eş parçaya böl | $-3$’ten 5 parça sağa |
Adım adım örnek (a) için:
- Sayı doğrusu üzerine 0–1 aralığını çizin.
- Bu aralığı 5 eş parçaya (her biri \tfrac15) bölün.
- 0’dan itibaren 2 parça sağa gidin: 0 + 2\cdot\tfrac{1}{5} = \tfrac25.
Diğerlerinde de birim aralığı eş parçaya bölüp, uygun parça sayısı kadar ilerleyerek konumlandırın.
5. Aşağıdaki sayı doğrularındaki noktaların karşılık geldiği rasyonel sayıları yazınız
Bu sorularda da her tam sayı aralığını eş parçaya bölüp, noktanın kaçıncı parçada olduğunu sayacağız.
| Sıra | Aralık | Parçalar | Nokta Konumu | Karşılık Gelen Sayı |
|---|---|---|---|---|
| a) | [0,\;1] | 8 eş parça | 5. parça sonunda | 0 + \tfrac{5}{8} = \tfrac{5}{8} |
| b) | [-1,\;0] | 8 eş parça | 3. parça sonunda | -1 + \tfrac{3}{8} = -\tfrac{5}{8} |
| c) | [5,\;6] | 8 eş parça | 4. parça sonunda | 5 + \tfrac{4}{8} = 5\tfrac{1}{2} = \tfrac{11}{2} |
| ç) | [-8,\;-7] | 8 eş parça | 7. parça sonunda | -8 + \tfrac{7}{8} = -7\tfrac{1}{8} = -\tfrac{57}{8} |
Yöntem:
- Her bir tam sayı aralığını eş sayıda parçaya bölün.
- Noktanın, sol uçtaki tam sayıdan kaç parça ileride olduğunu belirleyin.
- Parça sayısını pay, toplam eş parça sayısını payda yaparak tam sayıya ekleyin (veya çıkarın).
Özet Tablo
| Soru No | Sayı Doğrusu Aralığı | Bölünme | Nokta | Değer |
|---|---|---|---|---|
| 4-a | [0,1] | 5 | 2 | \tfrac{2}{5} |
| 4-b | [0,4] | 2 | 7 | \tfrac{7}{2} |
| 4-c | [3,4] | 7 | 3 | 3\tfrac{3}{7} |
| 4-d | [-1,0] | 6 | 5 | -\tfrac{5}{6} |
| 4-e | [-3,-2] | 3 | 1 | -\tfrac{8}{3} |
| 4-f | [-3,-2] | 9 | 5 | -2\tfrac{4}{9} |
| 5-a | [0,1] | 8 | 5 | \tfrac{5}{8} |
| 5-b | [-1,0] | 8 | 3 | -\tfrac{5}{8} |
| 5-c | [5,6] | 8 | 4 | \tfrac{11}{2} |
| 5-ç | [-8,-7] | 8 | 7 | -\tfrac{57}{8} |
Derya_AlTurk