Dünya’nın hareketleri ile ilgili verilen pano sorusunda hangi satırların yerlerinin değiştirilmesi hatayı giderir?
Cevap:
Soruda Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönme hareketinin sonuçları ile Dünya’nın Güneş etrafındaki dolanma hareketinin sonuçları için iki liste verilmiş. Ancak hazırlanan panoda 1, 2, 3 numaralı satırların karşılıkları hatalı eşleştirilmiş.
Verilenler:
Dünya’nın Kendi Eksenı Etrafında Dönüş Hareketinin Sonuçları:
-
Günlük sıcaklık farkı oluşur.
-
Gece-gündüz oluşur.
-
Bir yıl içinde farklı mevsimler oluşur.
Dünya’nın Güneş Etrafında Dolanma Hareketinin Sonuçları:
a) Dünyada kuzey ve güney yarım kürede farklı mevsimler oluşur.
b) Gece-gündüz süreleri değişir.
c) Cisimlerin gün içindeki gölge uzunlukları değişir.
Hata analizi:
-
1 numara: “Günlük sıcaklık farkı oluşur.” Bu, Dünya’nın Güneş etrafında dolanması ile ilgili bir sonuç değildir. Çünkü günlük sıcaklık farkı, Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesiyle oluşur. Panoda 1 numaralı satır yanlış eşleşmiş, doğrusu 1 - c değil, 1 - a veya başka bir şey olabilir.
-
2 numara: “Gece-gündüz oluşur.” Bu, Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüş hareketinin sonucudur. Panoda yanlış yerde eşleştirilmiş.
-
3 numara: “Bir yıl içinde farklı mevsimler oluşur.” Bu ise Dünya’nın Güneş etrafında dolanma hareketinin sonucudur.
Doğru eşleştirme:
1 → c: Cisimlerin gün içindeki gölge uzunlukları değişir. (Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüşüyle gölge değişimi olur.)
2 → b: Gece-gündüz süreleri değişir. (Yine Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüşü ile alakalıdır.)
3 → a: Kuzey ve güney yarım kürede farklı mevsimler oluşur. (Dünya’nın Güneş etrafındaki dolanmasıyla mevsimler oluşur.)
Seçeneklerde hangisi bu eşleşmeyi sağlıyor?
-
A) 1 - c
-
B) 3 - c
-
C) 2 - b
-
D) 3 - a
Burada 3 - a eşleşmesi doğru (3’ün a ile yer değiştirmesi), ayrıca 1 - c ve 2 - b de doğru olarak yer değişmeli.
Ancak soruda sadece bir çift değişikliği istenmiş gibi gözüküyor. Bu durumda 3 ile a’nın yer değiştirmesi en kritik düzeltmedir.
Sonuç:
Doğru cevap: D) 3 - a
Özet Tablosu
| Satır No | Yazılı İçerik | Doğru Eşleşme (Yer Değişimi İle) |
|---|---|---|
| 1 | Günlük sıcaklık farkı oluşur. | 1 - c (gölge uzunluğu) |
| 2 | Gece-gündüz oluşur. | 2 - b (gece-gündüz süreleri) |
| 3 | Bir yıl içinde farklı mevsimler oluşur. | 3 - a (farklı mevsimler) |
Hazırlanan panoda hata 3 ve a’nın yer değiştirmesi ile giderilmiş olur.
