Soru:
Grafiklerdeki değişiklikler dikkate alındığında, K ve L şehirleri için yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
A) K şehri Güney Yarım Küre’de, L şehri ise Kuzey Yarım Küre’de yer almaktadır.
B) L şehrinin Ekvator’a olan uzaklığı, K şehrinin Ekvator’a olan uzaklığından fazladır.
C) K şehri Oğlak Dönencesi üzerinde bulunur.
D) Aynı tarihte L şehrindeki gündüz süresi, K şehrindeki gündüz süresinden fazladır.
İçindekiler
1. Grafiklerin Yorumu
- K şehrinde 21 Aralık’ta gölge uzunluğu sıfıra iniyor (V grafiğinin dibi x-ekseni üzeri), yani öğle vakti direk güneş tam tepede.
- L şehrinde 21 Aralık’ta gölge uzunluğu maksimum ve çevresine göre en büyük; yani güneş öğle vakti en alçakta.
Bu da gösterir ki:
- K için 21 Aralık yaz gündönümü (Güneş Oğlak Dönencesi üzerinde), dolayısıyla Güney Yarım Küre.
- L için 21 Aralık kış gündönümü, dolayısıyla Kuzey Yarım Küre.
2. Seçeneklerin Değerlendirilmesi
• A şıkkı (Doğru): Grafiklerden K ‑ Güney, L ‑ Kuzey Yarım Küre’de.
• B şıkkı (Belirsiz ama mantıklı): L şehrinin gölgesi daha uzun maksimum olduğuna göre L, ekvatora K’dan daha uzakta olabilir.
• C şıkkı (Doğru): K şehrinin gölgesi sıfır, Oğlak Dönencesi (23,5°S) üzerindedir.
• D şıkkı (Yanlış): 21 Aralık’ta L şehrinde gündüz süresi kısadır, K şehirindeki gündüz süresinden daha azdır.
3. Yanlış Seçeneğin Tespiti
D şıkkı “Aynı tarihte L şehrindeki gündüz süresi, K şehrindeki gündüz süresinden fazladır.” demiştir.
Oysa 21 Aralık’ta:
- K şehri (Güney Yarım Küre) yaz gündönümünde uzun gündüz yaşar.
- L şehri (Kuzey Yarım Küre) kış gündönümünde kısa gündüz yaşar.
Bu nedenle D şıkkı yanlıştır.
4. Özet Tablo
| Şık | İçerik | Değerlendirme |
|---|---|---|
| A | K Güney, L Kuzey Yarım Küre’dedir. | Doğru |
| B | L’nin ekvatora uzaklığı, K’dan fazladır. | Mantıklı |
| C | K, Oğlak Dönencesi üzerindedir. | Doğru |
| D | 21 Aralık’ta L’deki gündüz süresi, K’dakinden fazladır. | Yanlış |
Yanlış seçenek: D şıkkı
