Cevap
Bu sayfadaki etkinlikte iki bölüm var:
1) Atasözlerini tutumluluk ve bilinçli tüketim ile eşleştirme
Bu atasözlerinin çoğu (✓), birkaçının ise (X) olması gerekir.
- Çoğu zarar, azı karar. → (✓)
- Bir fincan kahvenin kırk yıl hatırı vardır. → (X)
- Dünya malı dünyada kalır. → (✓)
- Fazla mal göz çıkarmaz. → (X)
- İşten artmaz, dişten artar. → (✓)
- İyilik eden iyilik bulur. → (X)
- Ayağını yorganına göre uzat. → (✓)
- Saka samanı gelir zamanı. → (✓)
- Çok gezen çok bilir. → (X)
- Ak akçe kara gün içindir. → (✓)
2) Soru cümlelerinin başına “+” koyma
Aşağıdakiler soru cümlesi olduğu için başına + gelir:
- + Buradan şehrin tarihi çarşısına nasıl gidebilirim
- + Bardaktaki süt sıcak mı, yoksa soğumuş mu bilmiyorum
- + Kaç saat sonra bilet almak için sıra size geldi
- + Nedense böyle filmleri izleyicilerin çoğu beğenmez
- + Bu muhteşem tabloyu kim, hangi yılda yapmış
- + Mavi renk mi kullanmışlar salonun dekorasyonunda
- + Onun sana bunları neden söylediğini ben de anlamadım
- + Uzun boylu bir adam mıydı dün buraya gelip de beni soran
- + O oyuncunun kaç tane filmini izledin bugüne kadar
- + Kimse bu işin saat kaçta biteceğini tahmin edemiyor
- + Ne zaman onu arasam hep bir işi olduğunu söyler
- + Sabahları spor yaptım mı güne dinç başlıyorum
Kısa not
Soruda soru anlamı varsa ama cümle ünlem gibi ya da bilgi verme amacıyla kurulmuşsa dikkat etmek gerekir. Bu etkinlikte ise yukarıdaki cümleler soru anlamı taşıyor.
İstersen bu görseldeki etkinliği tam ve düzenli şekilde, deftere geçirilecek biçimde de yazabilirim.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde kullanılan “-ler” eki diğerlerinden farklı bir anlam taşır?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Seçenek A Analizi
Buradan şehrin tarihi çarşısına nasıl giderler?
Burada “-ler” fiil geniş zaman 3. çoğul şahıs ekidir. Geniş zaman kipi (-er) ile birleşerek “genel olarak giderler” anlamı verir (topluluk/genel durum).
Adım 2 — Seçenek B Analizi
Bardaktan sıcak mı yoksa soğumuş mu bilirler?
“-ler” burada da fiil geniş zaman 3. çoğul şahıs ekidir. “Bilirler” genel bilgi ifade eder (yeterlik veya genel durum).
Adım 3 — Seçenek C Analizi
Kaç saat sonra bilet almak için sıra size gelirler?
“-ler” fiil geniş zaman 3. çoğul şahıs eki olarak kullanılır. “Genel olarak gelirler” anlamındadır (tekrarlanan durum).
Adım 4 — Seçenek D Analizi
Nedense böyle filmler izleyiciler çoğu beğenmez.
Filmler ve izleyiciler’de “-ler” isim çoğul ekidir. Nesneleri/kişileri çoğullaştırır (“filmler”, “izleyiciler” = birden fazla film/izleyici).
Adım 5 — Seçenek E Analizi
Bu muhteşem tabloyu kim yaparlar?
“-ler” fiil geniş zaman 3. çoğul şahıs ekidir (“genel olarak yaparlar”).
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
D — Filmler ve izleyiciler’deki “-ler” isimleri çoğullaştırır (isim çoğul eki).
A — Fiil şahıs eki (geniş zaman 3. çoğul).
B — Fiil şahıs eki (geniş zaman 3. çoğul).
C — Fiil şahıs eki (geniş zaman 3. çoğul).
E — Fiil şahıs eki (geniş zaman 3. çoğul).
(Diğer seçeneklerde de benzer şekilde fiil eki hâkimdir; tam liste için benzer yapı geçerlidir.)
Adım 7 — Son Doğrulama
TYT Türkçe’de “-ler/-lar” eki genellikle çoğulluk belirtir, ancak fiillerde geniş zaman 3. çoğul şahıs (topluluk/genel durum anlamı) verirken, isimlerde doğrudan sayısal çoğulluk ifade eder. D seçeneği isim odaklıdır, diğerleri fiil çekimlidir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Çoğul Eki (-ler/-lar)
- Tanım: İsimleri, sıfatları veya zamirleri çoğullaştırır (ör. kitap -lar).
- Bu problemde: D’de kullanılır.
2. Geniş Zaman 3. Çoğul Şahıs Eki
- Tanım: Fiil kökü + geniş zaman (-Ir/-er/-ar) + şahıs (-ler/-lar). Ör. gel -ir -ler (genel/alışılmış durum).
- Bu problemde: A, B, C, E gibi seçeneklerde uygulanır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Yanlış: Tüm “-ler”leri aynı görmek
- Yanlış: Hepsi çoğul sayı zannedilir.
- Doğru: Fiil ve isim ayrımı yapılır (morfolojik analiz).
- Neden yanlış: Anlam işlevi göz ardı edilir; TYT’de ek tamgası sorar.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
