Bir otobüsteki kadın yolcuların erkek yolculara oranı \frac{1}{2} dir. 6 kadın yolcu daha binince, kadın yolcuların sayısının erkek yolcuların sayısına oranı \frac{4}{5} oluyor. Son durumda kadın yolcu sayısı kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Oran problemi için oran \frac{\text{kadın sayısı}}{\text{erkek sayısı}} = \text{sayı} formülü kullanılır.
- Oranların eşitliklerinden bilinmeyen sayılar bulunur.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — İlk oranı kur:
Kadın yolcuların sayısı: K, erkek yolcuların sayısı: E diyelim.
Verilen oran:
Adım 2 — Son durumu oranla ifade et:
6 kadın yolcu daha bindiğine göre yeni kadın sayısı:
Oran yeni durumda:
Adım 3 — Eşitlikleri kullanarak E’yi bul:
İlk ifadeden K = \frac{1}{2} E, bu sonucu ikinci oran denklemine yerine yazalım:
Paydayı genişletelim:
Adım 4 — Denklem çözümü:
Buradan:
Adım 5 — Kadın sayısını bul:
Son durumda kadın yolcu sayısı:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Son durumda kadın yolcu sayısı 16’dır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
-
Oran
- Tanım: İki sayının birbirine bölünmesiyle bulunan değerdir.
- Bu problemde: Kadın ve erkek yolcu sayılarının karşılaştırılması için kullanıldı.
-
Denklem Kurma
- Tanım: Problemin matematiksel ifadeye dökülmesi.
- Bu problemde: Oranlara göre iki bilinmeyenli denklem kuruldu.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
Bir otobüsteki kadın yolcuların erkek yolculara oranı \tfrac{1}{2}dir. Bu otobüse 6 kadın yolcu daha binince, kadın yolcuların sayısının erkek yolcuların sayısına oranı \tfrac{4}{5} olduğuna göre, son durumda kadın yolcu sayısı kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Oranlardan denklem kurma ve denklem çözme (orantıdan çapraz çarpma yöntemi).
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Değişkenleri Belirle
Verilen ilk orana göre kadın ve erkek sayıları için bir değişken belirleyelim.
Adım 2 — Oranı Denkleme Çevir ve Çöz
Eklenen 6 kadın sonrası yeni orana göre denklem kuruyoruz.
Adım 3 — Son Durumdaki Kadın Sayısını Bul
Bulduğumuz x değerini kullanarak son durumdaki kadın sayısını hesaplayalım.
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Oran
- Tanım: İki niceliğin birbirine bölünmesiyle elde edilen değerdir.
- Bu problemde: Kadın sayısının erkek sayısına oranı verildi; bu oranlar denklem kurmak için kullanıldı.
2. Denklem Kurma ve Çözme
- Tanım: Bilinmeyenleri içeren ifadeleri eşitlik şeklinde yazıp çözme sürecidir.
- Bu problemde: Orantıyı denklem haline getirip çapraz çarpma ile çözerek x bulundu.
SIK YAPILAN HATALAR:
Oranı ters yazmak
- Yanlış: \frac{2}{1} gibi ters oranı kullanmak.
- Doğru: Verilen oran \tfrac{1}{2} ise kadın/erkek = \tfrac{1}{2} olmalıdır.
- Neden yanlış: Ters yazıldığında denklem yanlış kurulur ve çözüm hatalı çıkar.
- Düzeltme: Oranın hangi sayının payı, hangisinin paydası olduğunu dikkatle belirleyin.
Çapraz çarpmada çarpanları yanlış almak
- Yanlış: \frac{x+6}{2x}=\frac{4}{5} den 5x+6 = 8x almak.
- Doğru: Doğru çapraz çarpma 5(x+6)=4\cdot 2x olmalıdır.
- Neden yanlış: Parantez dağıtılmadan veya terimler yanlış eşleştirilerek hata yapılır.
- Düzeltme: Her iki tarafı da doğru çarpanlarla çarpıp sonra parantezi açın.
CEVAP: 16 kişi
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
