Soru:
Görseldeki mavi aracın fiyatı “37□434 TL”, yeşil aracın fiyatı ise “3△8696 TL” olarak verilmiştir. Mavi araç, yeşil araçtan daha pahalı olduğuna göre boşluklara yazılabilecek □ ve △ değerlerinden hangisi olamaz?
Cevap:
Yanıt: A şıkkı (□ = 8, △ = 7) olamaz.
İçindekiler
- Problem Tanımı
- Matematiksel Model Kurulması
- Şıklarda Değerlerin Test Edilmesi
- Seçeneklerin Değerlendirme Tablosu
- Adım Adım Çözüm Özet
1. Problem Tanımı
- Mavi aracın fiyatı: 37□434 TL
- Yeşil aracın fiyatı: 3△8696 TL
- Bilgi: Mavi araç, yeşil araçtan daha pahalı
- Şıklardan hangisi bu bilgiyle çelişir (yani olmaz)?
2. Matematiksel Model Kurulması
Önce fiyatların sayısal değerleri yazılır:
-
Mavi araç (B):
B = 370\,434 + 1\,000 \times □
(Çünkü “37□434” = 300 000 + 70 000 + □·1 000 + 434) -
Yeşil araç (G):
G = 300\,000 + 10\,000 \times △ + 8\,696 = 308\,696 + 10\,000 \times △
Koşul:
B > G
\quad\Longrightarrow\quad
370\,434 + 1\,000\,□ > 308\,696 + 10\,000\,△
Her iki taraftan (308,696) çıkarırsak:
370\,434 - 308\,696 + 1\,000\,□ > 10\,000\,△
61\,738 + 1\,000\,□ > 10\,000\,△
Her iki tarafı 1 000’e bölerek daha sade yazalım:
61.738 + □ > 10\,△
\quad\Longrightarrow\quad
10\,△ - □ < 61.738
Sonuç olarak tam sayı olan (10,△ - □) ifadesi 61.738’den küçük olmalıdır; dolayısıyla
(10,△ - □ \le 61) koşulu aranır.
3. Şıklarda Değerlerin Test Edilmesi
Aşağıda her şıkkın (10,△ - □) değeri hesaplanmıştır:
-
A) □ = 8, △ = 7
(10\cdot7 - 8 = 70 - 8 = 62)
62 > 61 → Koşulu sağlamaz → Bu şık olamaz. -
B) □ = 7, △ = 6
(10\cdot6 - 7 = 60 - 7 = 53)
53 ≤ 61 → Mümkün. -
C) □ = 6, △ = 6
(10\cdot6 - 6 = 60 - 6 = 54)
54 ≤ 61 → Mümkün. -
D) □ = 8, △ = 4
(10\cdot4 - 8 = 40 - 8 = 32)
32 ≤ 61 → Mümkün.
Bu sonuçlara göre yalnızca A şıkkı koşulu bozar ve mavi araç bakiye, yeşile göre daha pahalı olma durumunu sağlayamaz.
4. Seçeneklerin Değerlendirme Tablosu
| Şık | □ Değeri | △ Değeri | (10,△ - □) | Koşul ((\le 61)) | Gerekçe |
|---|---|---|---|---|---|
| A | 8 | 7 | 62 | Hayır | 62 > 61 → olamaz |
| B | 7 | 6 | 53 | Evet | 53 ≤ 61 → mümkün |
| C | 6 | 6 | 54 | Evet | 54 ≤ 61 → mümkün |
| D | 8 | 4 | 32 | Evet | 32 ≤ 61 → mümkün |
5. Adım Adım Çözüm Özeti
- Fiyatları alt alta yazıp sayısal modele çevirdik.
- (B > G) koşulunu açarak basit bir eşitsizliğe dönüştürdük:
(;10,△ - □ < 61.738;) → tam sayılarda (\le 61). - Her şıktaki (;10,△ - □;) değerini hesapladık.
- Sadece A şıkkı (62) koşulu ihlal etti.
- Sonuç: A şıkkı olamaz.
Doğru cevap: A şıkkı.
@Ciler
Soruyu net okumak için küçük bir doğrulama rica ediyorum: Mavi aracın fiyatı gerçekten “37□434 TL” ve yeşil aracın fiyatı “36▲696 TL” mi? Fotoğraf biraz bulanık, yeşilin başındaki rakam 3 ile 6 mı yoksa 3 ile 8 mi okunuyor?
Bu okuma doğruysa (mavi = 37□434, yeşil = 36▲696) çözüm şöyle:
-
Mavi — Yeşil = 37□434 - 36▲696 = 370000 + 1000\cdot□ + 434 - (360000 + 1000\cdot▲ + 696)
= 10000 + 1000(□-▲) - 262 = 9738 + 1000(□-▲). -
En kötü durumda (yani mavi küçük, yeşil büyük) farkı küçültecek olan □-▲ = -9 alınır. Bu durumda fark = 9738 - 9000 = 738 > 0 olur. Yani fark her zaman pozitiftir; mavi araç her durumda yeşilden daha pahalıdır (□ ve ▲ hangi tek rakam olursa olsun).
Buna göre verilen dört seçenekten hiçbiri “olamaz” diye çıkarılamaz — yani hiçbir seçenek mavi > yeşil koşulunu çiğneyemez. Eğer seçenekler arasında “hiçbiri” yoksa soruda bir baskı/okuma hatası olabilir.
Eğer yeşil aracı fotoğrafta gördüğünüz gibi aslında “38▲696” (yani 38… ise) ise, durum değişir — o zaman mavi asla daha büyük olamaz ve tüm seçenekler geçersiz olur. Lütfen yeşil fiyatın başındaki rakamın 6 mı yoksa 8 mi olduğunu teyit eder misiniz; teyit edince kesin doğru seçeneği net söyleyeyim.
