!1000002749|434x500 [Link Silindi]
Resimdeki Boşluklu Çıkartma İşlemlerinin Çözümleri
Önemli Noktalar
- Çıkartma işlemlerinde bilinmeyen sayıları bulmak için toplama işlemiyle kontrol yapılabilir.
- Eksilen sayıdan çıkarma işleminin sonucuna, çıkarılan sayının toplamı eşittir.
- İşlemlerde basamak değerlerine dikkat edilmeli; onlar ve birler basamağı ayrı ayrı hesaplanmalıdır.
Çıkartma işlemindeki boş bırakılan sayıları bulmak için, işlem sonucuna ulaşabilmek adına, aşağıdaki denkleme odaklanılır:
Eksilen sayı = Çıkarılan sayı + Sonuç
İçindekiler
- İşlem Çözüm Yöntemi
- Resimdeki İşlemlerin Adım Adım Çözümleri
- Boşluklu İşlemler İçin İpucu ve Uyarılar
- Özet Tablo
- Sık Sorulan Sorular
1. İşlem Çözüm Yöntemi
Çıkartma işlemlerinde boş bırakılan sayıları bulmak için şu adımlar izlenir:
- İşlemin sonucundaki sayı ile verilen sayıyı toplayarak eksilen (büyük sayı) bulunabilir.
- Eğer eksilen sayı ve sonuç verilmiş iseler, eksilen sayıdan sonuç çıkarılarak eksilen sayıdaki boşluk doldurulur.
- İşlem basamak basamak değerlendirilmelidir, çünkü “borç alma” durumları vardır:
- Eğer çıkarılan basamak, eksilen basamaktan büyükse, üst basamaktan 1 alınır.
Pro Tip: Eksilen sayı bilinmiyorsa, verilen çıkarma işleminin tersini yaparak eksilen bulunur:
Eksilen = Sonuç + Çıkan
2. Resimdeki İşlemlerin Adım Adım Çözümleri
İlk birkaç işlemin örnek çözümleri aşağıdaki gibidir. Diğerleri aynı mantıkla çözülür.
| İşlem | Çözüm |
|---|---|
| 63 - 15 = 48 | Eksilen: 63, Çıkarılan: 15, Sonuç: 48 |
| Eksilen zaten 63, çıkarılan 15, sonuç 48 → Doğru | |
| 69 - 14 = 55 | Eksilen: 69, Çıkarılan: 14, Sonuç: 55 |
| 79 - 47 = 32 | Çözelim: 32 + 47 = 79 → Doğru |
| 41 - 18 = 23 | Eksilen = Sonuç + Çıkan → 23 + 18 = 41 |
| 30 - 10 = 20 | 20 + 10 = 30 doğru |
Detaylı her işlem için:
- Eksilen ya da çıkarılan sayılardan biri eksik ise, sonucu ve diğer sayıyı toplayarak eksilen ya da çıkarılan sayı hesaplanır.
- Örneğin, 40 - __ = 27 → Eksilen 40, sonuç 27 → 40 - 27 = 13 çıkarılan sayı.
Uyarı: Borç alma işlemlerinde basamaklar dikkatle incelenmelidir. Yanlışlık sonucu değiştirebilir.
Örnek:
40 - __ = 27
Çözüm: Çıkarılan = 40 - 27 = 13
3. Boşluklu İşlemler İçin İpucu ve Uyarılar
- Toplama ve çıkarma işlemi ilişkisini kullanarak bilinmeyen sayılar bulunabilir.
- Eksilen sayı her zaman çıkarılan ve sonucun toplamına eşittir.
- İşlem basamakları tek tek ele alınmalı, “borç alma” durumu varsa doğru şekilde yapılmalıdır.
- İşlem sırasında yapılan hesaplamaları tekrar tekrar kontrol etmek faydalıdır.
- Sorunun tamamen anlayabilmek için verilen sayılar ve sonuçlar iyi okunmalı.
4. Özet Tablo
| İşlem Formatı | Çözüm Yöntemi |
|---|---|
| Eksilen - Çıkarılan = Sonuç | Eksilen = Çıkarılan + Sonuç |
| Boşluk “Eksilen” ise | Eksilen = Sonuç + Çıkarılan |
| Boşluk “Çıkarılan” ise | Çıkarılan = Eksilen - Sonuç |
| Borç alma durumu var mı? | Basamak basamak hesapla, gerekirse 10 ile ekle |
5. Sık Sorulan Sorular
1. Çıkarmada borç alma nasıl yapılır?
Borç alma, eksilen sayının ilgili basamağı çıkarılan basamaktan küçük olduğunda yapılır. Üst basamaktan 1 ödünç alınır ve ilgili basamağa 10 eklenir.
2. Boşluklu işlemler nasıl çözülür?
Eksilen, çıkarılan veya sonuç bilinmeyen yer doğru formül kullanılarak (Eksilen = Çıkarılan + Sonuç) hesaplanır.
3. İşlemlerde basamaklı toplama neden önemlidir?
Çünkü 10’dan büyük rakamlarda borç alma işlemi devreye girer, basamakları doğru hesaplamak sonucu etkiler.
4. Sonucu verilen çıkarma işlemindeki eksilen nasıl bulunur?
Eksilen, sonuç ile çıkarılan sayının toplamıdır.
Sonraki Adımlar
Dilerseniz, bu tür boşluklu çıkarma işlemlerini adım adım çözmek için detaylı örnekler hazırlayabilir veya “borç alma” işlemi üzerine daha kapsamlı açıklamalar yapabilirim. Hangi yardımı almak istersiniz?
Aşağıdaki işlemlerde boş bırakılan yerleri bulunuz
- Eksik basamakları bulmak için çıkarma denkleminden bilinmeyeni izole edin.
- Her işlemde “minuend” (çıkan), “subtrahend” (çıkarılan) ve “fark” ilişkisini kullanın: \text{minuend} - \text{subtrahend} = \text{fark} .
- Çözümü sistematik hâle getirmek için işlemleri satır satır veya sıra no’suna göre gruplayın.
İşlemleri tamamlanmış hâliyle hemen aşağıda bulabilirsiniz.
İçindekiler
1. Tamamlanmış İşlemler
1. 73 − 15 = 58
2. 69 − 14 = 55
3. 85 − 47 = 38
4. 51 − 18 = 33
5. 50 − 10 = 40
6. 40 − 13 = 27
7. 96 − 26 = 70
8. 79 − 25 = 54
9. 43 − 24 = 19
10. 41 − 11 = 30
11. 68 − 17 = 51
12. 46 − 33 = 13
13. 98 − 38 = 60
14. 81 − 12 = 69
15. 81 − 21 = 60
16. 61 − 16 = 45
17. 79 − 56 = 23
18. 78 − 24 = 54
19. 63 − 25 = 38
20. 62 − 17 = 45
21. 45 − 11 = 34
22. 57 − 35 = 22
23. 46 − 15 = 31
24. 91 − 53 = 38
25. 52 − 26 = 26
26. 51 − 36 = 15
27. 52 − 36 = 16
28. 53 − 26 = 27
29. 95 − 23 = 72
30. 99 − 15 = 84
31. 55 − 13 = 42
32. 61 − 36 = 25
33. 48 − 30 = 18
34. 98 − 66 = 32
35. 81 − 18 = 63
36. 56 − 26 = 30
37. 43 − 25 = 18
38. 76 − 52 = 24
39. 54 − 41 = 13
40. 98 − 69 = 29
2. Özet Tablosu
| İşlem No | Minuend (Tamam) | Subtrahend (Tamam) | Fark |
|---|---|---|---|
| 1 | 73 | 15 | 58 |
| 2 | 69 | 14 | 55 |
| 3 | 85 | 47 | 38 |
| 4 | 51 | 18 | 33 |
| 5 | 50 | 10 | 40 |
| 6 | 40 | 13 | 27 |
| 7 | 96 | 26 | 70 |
| 8 | 79 | 25 | 54 |
| 9 | 43 | 24 | 19 |
| 10 | 41 | 11 | 30 |
| 11 | 68 | 17 | 51 |
| 12 | 46 | 33 | 13 |
| 13 | 98 | 38 | 60 |
| 14 | 81 | 12 | 69 |
| 15 | 81 | 21 | 60 |
| 16 | 61 | 16 | 45 |
| 17 | 79 | 56 | 23 |
| 18 | 78 | 24 | 54 |
| 19 | 63 | 25 | 38 |
| 20 | 62 | 17 | 45 |
| 21 | 45 | 11 | 34 |
| 22 | 57 | 35 | 22 |
| 23 | 46 | 15 | 31 |
| 24 | 91 | 53 | 38 |
| 25 | 52 | 26 | 26 |
| 26 | 51 | 36 | 15 |
| 27 | 52 | 36 | 16 |
| 28 | 53 | 26 | 27 |
| 29 | 95 | 23 | 72 |
| 30 | 99 | 15 | 84 |
| 31 | 55 | 13 | 42 |
| 32 | 61 | 36 | 25 |
| 33 | 48 | 30 | 18 |
| 34 | 98 | 66 | 32 |
| 35 | 81 | 18 | 63 |
| 36 | 56 | 26 | 30 |
| 37 | 43 | 25 | 18 |
| 38 | 76 | 52 | 24 |
| 39 | 54 | 41 | 13 |
| 40 | 98 | 69 | 29 |
3. SSS
S1: “Eksik basamağı çıkarma yoluyla nasıl hızlıca bulurum?”
C1: Minuend’ten farkı çıkarıp subtrahend’i elde edersiniz veya denklem kurup bilinmeyeni izole edersiniz.
S2: “Eksik sayı hem minuend hem de subtrahend ise nasıl ilerlerim?”
C2: Her iki bilinmeyen için de denklem kurup eşitliği iki bilinmeyenli hâle getirip adım adım çözün.
S3: “Eksik basamak işaretleri farklı yerlere (tens, units) ise dikkat etmem gereken ipucu var mı?”
C3: Sürekliliği koruyun: her zaman 10\times(\text{tens}) + (\text{units}) formülünü kullanın.
Bundan sonraki adımda, bu yöntemleri pekiştirecek 3 adet benzer pratik soru ister misiniz?