Fonksiyonun En Geniş Tanım Kümesini İşlem Yaparak Gösterme (S5)
Önemli Noktalar
- Fonksiyon: ( f(x) = \log_{(x+2)} (2x + 3) )
- Logaritmanın tanımı için taban pozitif ve 1’den farklı olmalı: (x + 2 > 0) ve (x + 2 \neq 1)
- Logaritmanın içi pozitif olmalı: (2x + 3 > 0)
Fonksiyonun tanım kümesini bulmak için tabanın 1’den farklı ve pozitif olması, ve logaritmanın içinin pozitif olması gerekir. Bu şartlardan:
- (x + 2 > 0 \Rightarrow x > -2)
- (x + 2 \neq 1 \Rightarrow x \neq -1)
- (2x + 3 > 0 \Rightarrow x > -\frac{3}{2})
Bu üç koşul birlikte ele alınırsa:
- (x > -2) ve (x \neq -1) ve (x > -1.5)
En katı koşul (x > -1.5), aralığı ((-1.5, \infty)). Burada (-1) çıkarılmalı.
Sonuç:
[
D_f = (-1.5, -1) \cup (-1, \infty)
]
İçindekiler
Tanım Kümesi Şartları
Bir logaritma fonksiyonunun tanımı için:
- Taban pozitif ve 1’e eşit olmamalı: (a>0, a \neq 1)
- İfade pozitif: (\text{log}_a b) için (b>0)
Bu prensipler uygulanarak verilen fonksiyonun her bir ifadesi için koşullar çıkarılır ve kesişimleri bulunur.
Pro Tip: Tabanda veya logaritmanın içindeki ifadede değişken varsa, mutlaka bu koşulları ayrı ayrı yazıp kesişim aranmalı.
Çözümlü Örnekler
Örnek:
(f(x) = \log_{(x+2)} (2x+3)) fonksiyonunun tanım kümesini bulun.
Çözüm adımları:
- (x+2 > 0 \Rightarrow x > -2)
- (x+2 \neq 1 \Rightarrow x \neq -1)
- (2x + 3 > 0 \Rightarrow x > -\frac{3}{2} = -1.5)
Kesişim: (x > -1.5), içinde (-1) yok.
Sonuç:
[
(-1.5, -1) \cup (-1, \infty)
]
Logaritmanın Temel Kuralları
- (\log_a b) tanımlı ise (a > 0), (a \neq 1), ve (b > 0) olmalıdır.
- Logaritma fonksiyonunun tanım bölgesi bu şartların sağlandığı aralıktır.
- Taban veya ifade değişken içeriyorsa, her biri için ayrı koşullar yazılmalı ve kesişim alınmalıdır.
Özet Tablo
| Şart | Fonksiyon için | Sonuç aralık |
|---|---|---|
| Taban pozitif ve (\neq 1) | (x+2 > 0, x+2 \neq 1) | (x > -2, x \neq -1) |
| Logaritma içi pozitif | (2x+3 > 0) | (x > -1.5) |
| Kesişim | (x > -1.5), (-1) çıkarıldı | ((-1.5, -1) \cup (-1, \infty)) |
Sık Sorulan Sorular
1. Logaritmanın tabanı neden 1 olamaz?
Çünkü logaritma tabanı 1 olursa, logaritmanın fonksiyon özelliğini kaybeder (sabit fonksiyon olur) ve tanımsız olur.
2. Taban negatif olabilir mi?
Hayır, logaritmanın tabanı negatif olamaz çünkü tanım gereği pozitif olmalıdır.
3. Eğer taban veya ifade sayısı değişken olursa nasıl işlem yapılır?
Her iki ifadenin de tanım koşulları ayrı ayrı hesaplanır, tanım kümeleri kesiştirilir.
Sonraki Adımlar
İsterseniz, diğer soruların da adım adım çözümlerini detaylıca açıklayabilirim. Hangi soruya öncelik vermemi istersiniz?
Resimli Soru 05-01-2026 12:27:46 – S5 Fonksiyonunun En Geniş Tanım Kümesi
• f(x)=\log_{(x+2)}(2x+3) ifadesi için
• Tabanın pozitif ve 1’e eşit olmaması,
• Logaritmanın içindeki argümanın pozitif olması gerekir.
Yanıt (Domain):
İçindekiler
1. S5 Fonksiyonunun En Geniş Tanım Kümesi
Logaritma fonksiyonunun tanım şartları:
- x+2>0\implies x>-2
- x+2\neq1\implies x\neq-1
- 2x+3>0\implies x>-\tfrac32
Bu üç koşulu birleştirdiğimizde en sıkı şart x>-\tfrac32 ve x\neq-1 olur.
Özet Tablosu
| Kriter | Eşitsizlik | Çözüm |
|---|---|---|
| Taban pozitif | x+2>0 | x>-2 |
| Taban ≠ 1 | x+2\neq1 | x\neq -1 |
| Argüman pozitif | 2x+3>0 | x> -\tfrac32 |
| Domain | – | (-\tfrac32,-1)\cup(-1,\infty) |
Sıkça Sorulan Sorular
- Logaritma tabanı neden 1’e eşit olamaz?
- Taban negatif olsaydı ne olurdu?
- Argüman şartı hangi durumlarda farklılık gösterir?
Başka bir soruyu (örneğin S6) adım adım çözmemi ister misiniz? @Onur_rr
