!17595955159235023027890829662218|668x500 [Link Silindi]
Soru:
72 L kapasiteli büyük bir süt kabındaki süt, yan tarafta kapasiteleri gösterilen küçük kaplara tam dolacak şekilde ölçülüp boşaltılacaktır. Buna göre, “birer tanesinden” kullanacağımız en uygun küçük kapların kapasiteleri toplamı kaç litredir?
(A) 12 (B) 11 (C) 17 (D) 19
İçindekiler
- Problemin Yorumu
- Uygun Kap Seçeneklerinin Belirlenmesi
- Toplam Kapasitelerin Hesabı ve 72’ye Bölünebilme Kontrolü
- En Uygun Çözümün Seçimi
- Sonuç
1. Problemin Yorumu
Elimizde 72 L süt var. Küçük kapların her birinden “birer tane” doldurup büyük kaba boşaltacağız.
- Bir döngüde (birer tane her kap doldurulduğunda) toplam S L süt boşaltılmış olur.
- İşlem, boş kaba süt kalmayana kadar tekrarlanır. Yani
\underbrace{S + S + \dots + S}_{k\ \text{kez}} = 72
olmalıdır. - Bunun için S değeri, 72’nin tam böleni olmalıdır.
- Ayrıca “birer tanesinden” kullandığımız kap sayısını mümkün olduğunca büyük tutmak yerine, en verimli yani en az turda (en az döngüde) işi bitirecek $S$’yi seçmemiz gerekecektir.
2. Uygun Kap Seçeneklerinin Belirlenmesi
Sorudaki küçük kap kapasitelerini şöyle kabul edelim (resme bakarak tahmini):
- 2 L
- 4 L
- 6 L
- 8 L
- 10 L
Bu beş kapasiteden birer tane alıp toplam kapasite S yapmak üzere alt kümeler oluşturacağız.
3. Toplam Kapasitelerin Hesabı ve 72’ye Bölünebilme Kontrolü
Tablo 1’de, birer tane seçebileceğimiz bazı alt kümeler ve toplam kapasiteleri (S) ile 72’ye bölünebilirlik kontrolü gösterilmiştir.
Tablo 1. Bazı alt kümeler ve 72’ye bölünebilme durumu
| Seçilen Kapasiteler | Toplam S (L) | 72\div S tam mı? | Döngü Sayısı k=72/S |
|---|---|---|---|
| {2, 4, 6} | 12 | Evet | 6 |
| {2, 6, 10} | 18 | Evet | 4 |
| {2, 4, 8, 10} | 24 | Evet | 3 |
| {2, 3, 4} ve diğerleri… | … | Hayır | — |
- S=12: 72/12 = 6 kez döngü
- S=18: 72/18 = 4 kez döngü
- S=24: 72/24 = 3 kez döngü
En az döngü (işlem tekrarı) için $S$’yi büyütmek gerekir. Yukarıdakilerden en büyük bölünen toplam S=24 ise, ancak 24 L seçeneği şıklarda yoktur.
Sonraki büyük S=18 de şıklarda yok. Bir sonraki ise $S=12$’dir ve şık A’da yer almaktadır.
4. En Uygun Çözümün Seçimi
- S=24 ve S=18 şıklarda verilmediğinden elenir.
- Bir sonraki geçerli ve 72’ye tam bölünebilen toplam $S=12$’dir.
- Bu durumda 2 L, 4 L ve 6 L kaplarından birer tane kullanılır.
- İşlem 6 döngüde (6 × 12 L) biter.
5. Sonuç
En uygun kaplar 2 L, 4 L ve 6 L’liklerden birer tane seçmektir.
Bu kapasitelerin toplamı 12 litre’dir.
Doğru cevap: A) 12