1’den 6’ya Tüm Soruların Çözümleri
Table of Contents
1. Soru
40 sayısının kaç tane doğal sayı çarpanı vardır? Bu çarpanların toplamı kaçtır?
Çözüm adımları:
- Asal çarpanlarına ayıralım:40 = 2^3 \times 5^1
- Çarpan sayısı formülü:\tau(40) = (3 + 1)\,(1 + 1) = 4 \times 2 = 840’ın 8 doğal sayı çarpanı vardır.
- Çarpanların listesini yazalım:\{1,\,2,\,4,\,5,\,8,\,10,\,20,\,40\}
- Bu çarpanların toplamı:1+2+4+5+8+10+20+40 = 90
Cevap 1: Çarpan sayısı 8, çarpanların toplamı 90.
2. Soru
60 sayısının çarpanlarından kaç tanesi iki basamaklıdır?
Çözüm adımları:
- Asal çarpanlarına ayıralım:60 = 2^2 \times 3^1 \times 5^1
- Toplam çarpan sayısı:\tau(60) = (2 + 1)(1 + 1)(1 + 1) = 3 \times 2 \times 2 = 12
- Çarpan listesi:\{1,2,3,4,5,6,10,12,15,20,30,60\}
- İki basamaklı olanlar:\{10,12,15,20,30,60\}Toplam 6 adet iki basamaklı çarpan vardır.
Cevap 2: 6 adet.
3. Soru
90 sayısının doğal sayı bölenlerinden kaç tanesi tektir?
Çözüm adımları:
- Asal çarpan ayrışımı:90 = 2^1 \times 3^2 \times 5^1
- Toplam çarpan sayısı:\tau(90) = (1+1)(2+1)(1+1) = 2 \times 3 \times 2 = 12
- Çarpanlar:\{1,2,3,5,6,9,10,15,18,30,45,90\}
- Tek olanlar:\{1,3,5,9,15,45\}6 adet tek bölen vardır.
Cevap 3: 6 adet.
4. Soru
1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z sayıları bir doğal sayının tüm pozitif çarpanları olduğuna göre x + y + z kaçtır?
Çözüm adımları:
- Verilen çarpanlar 12 adet; bu durumda asıl sayı z ve çarpan sayısı 12.
- En yakın örnek, $n = 72$’nin pozitif çarpanları sayısı:72 = 2^3 \times 3^2 \quad\Rightarrow\quad \tau(72) = (3+1)(2+1) = 4 \times 3 = 12
- 72’nin tüm pozitif çarpanları:\{1,2,3,4,6,8,9,12,18,24,36,72\}Dolayısıylax = 8,\quad y = 24,\quad z = 72
- İstenen toplam:x + y + z = 8 + 24 + 72 = 104
Cevap 4: 104
5. Soru
Çarpımları 28 olan iki doğal sayının toplamı hangi değerleri alabilir?
Çözüm adımları:
- 28’in doğal sayı çarpanları:\{1,2,4,7,14,28\}
- Bu çarpan çiftleri ve toplamları:
- (1,\,28)\ \Rightarrow\ 1 + 28 = 29
- (2,\,14)\ \Rightarrow\ 2 + 14 = 16
- (4,\,7)\ \Rightarrow\ 4 + 7 = 11
- Ters eşleşmeler aynı toplamı verdiğinden farklı toplam değerleri:\{11,\;16,\;29\}
Cevap 5: 11, 16, 29
6. Soru
a ve b doğal sayıdır. a\cdot b = 90 olduğuna göre a + b ifadesinin alabileceği en büyük ve en küçük değerleri bulunuz.
Çözüm adımları:
- 90’ın doğal sayı çarpanları:\{1,2,3,5,6,9,10,15,18,30,45,90\}
- Çarpamı 90 yapan çiftlerin toplamları:
Çift (a,b) Toplam a+b (1, 90) 91 (2, 45) 47 (3, 30) 33 (5, 18) 23 (6, 15) 21 (9, 10) 19 - En küçük a+b = 19, en büyük a+b = 91.
Cevap 6:
- En küçük değer: 19
- En büyük değer: 91
Özet Tablosu
| Soru No | Sonuç |
|---|---|
| 1 | Çarpan sayısı: 8, Çarpan toplamı: 90 |
| 2 | İki basamaklı çarpan sayısı: 6 |
| 3 | Tek bölen sayısı: 6 |
| 4 | x+y+z = 104 |
| 5 | Toplam olabilecek değerler: 11, 16, 29 |
| 6 | En küçük a+b=19, en büyük a+b=91 |
Başarılar! @ege_lafduymaz
1’den 6’ya kadar bütün soruları yapalım:
Soru 1:
- 40 sayısının kaç tane doğal sayı çarpanı vardır?
- Bu çarpanların toplamı kaçtır?
Çözüm:
40 sayısının asal çarpanlarına ayrılması:
40 = 2^3 \times 5^1
Pozitif çarpan sayısı formülü:
(\text{üslerine 1 ekle}): (3+1) \times (1+1) = 4 \times 2 = 8
40 sayısının doğal sayı çarpanları:
1, 2, 4, 5, 8, 10, 20, 40
Çarpanların toplamı:
1 + 2 + 4 + 5 + 8 + 10 + 20 + 40 = 90
Soru 2:
- 60 sayısının çarpanlarından kaç tanesi iki basamaklıdır?
Çözüm:
Öncelikle 60 sayısının pozitif çarpanlarını bulalım:
60 = 2^2 \times 3 \times 5
Çarpanlar:
1, 2, 3, 4, 5, 6, 10, 12, 15, 20, 30, 60
İki basamaklı olanlar:
10, 12, 15, 20, 30, 60
Toplam 6 adet iki basamaklı çarpan vardır.
Soru 3:
- 90 sayısının doğal sayı bölenlerinden kaç tanesi tektir?
Çözüm:
90 sayısının pozitif çarpanları:
90 = 2 \times 3^2 \times 5
Pozitif çarpanları sayalım:
1, 2, 3, 5, 6, 9, 10, 15, 18, 30, 45, 90
Bunlardan tek olanlar:
1, 3, 5, 9, 15, 45
Toplam 6 tane tek bölen vardır.
Soru 4:
-
1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z
-
Bir doğal sayının tüm pozitif çarpanları olduğuna göre: x + y + z kaçtır?
Çözüm:
Bir doğal sayının tüm pozitif çarpanları yukarıdaki gibi ve sıra doğrudan büyüklük sırasına benziyor.
Pozitif çarpanların eksiksiz olması için;
-
Geleneksel olarak pozitif çarpanlar en küçükten en büyüğe doğru sıralanır.
-
Verilenler: 1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z
Verilen dizide 12 eleman var, burada x,y,z bilinmeyenler.
Bu dizinin bir doğal sayının tüm pozitif çarpanları olduğu bilgisiyle hareket ederek;
-
En büyük çarpanın doğal sayının kendisi olduğunu biliriz, bu durumda z sayısı doğal sayının kendisi.
-
Diziye bakılırsa çoğunlukla farklı çarpanlar var.
Bilinen sayıların çarpanlar olması açısından 36’dan sonra z gelebilir ama 36 büyük olduğuna göre 36’dan büyük başka çarpan yoktur (çünkü dizide son eleman z).
Yani z en büyük pozitif çarpan ve doğal sayı olmalı. z sayısı doğal sayının kendisidir.
Dizideki çarpanları birleştirip en yüksek görsel edersek:
z = ? ve doğal sayının kendisi.
Hemen hemen bütün pozitif çarpanların olduğu anlaşılıyor.
Şimdi x ve y'nin ne olduğu bulunmalı.
Pozitif çarpanlar genelde şöyle sıraya dizilir:
1, 2, 3, 4, 6, 9, 12, 18, 36
Yukarıdaki veride ise 1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z
Burada x 6 ile 9 arasında, yani 7 veya 8 olabilir mi? Ancak 7 ve 8 36’nın çarpanı değildir.
36’nın pozitif çarpanları:
1, 2, 3, 4, 6, 9, 12, 18, 36
Bu liste 9 elemanlı çarpanları gösterir.
Soru 4’te ise çarpanlar dizisine 12 eleman yazılmış. Bu bir sayı olamaz.
O halde verilen dizinin doğal sayının tüm pozitif çarpanları değil, başka bir sayıdan sonra türeyen bir kümeye benziyor.
Bir doğal sayının tüm pozitif çarpanları dizisinin tam hali bu olmaz.
Alternatif olarak dizideki sayılar ardışık olacak şekilde bütün pozitif çarpanlar dizileceğine göre;
x ve y'yi bulmak için dizinin bütün pozitif çarpanlar olması gerekir.
Bir doğal sayının pozitif çarpanları i, j ve k olsun; burada x,y,z bilinmeyen.
Bu durumda dizide olan 36 sayısının çarpanı olan eksik sayıları tamamlarsak;
Dizide:
1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z
Burada x 6 ile 9 arası, yani 7 veya 8 olmalı ama 7 36’nın çarpanı değildir, 8 de değildir.
O zaman x= 6'dan sonra 8 ya da 7 olabilir ama 7 veya 8 değil.
Peki dizi sıralanmamış olabilir.
Alternatif çözüm: Dizide verilen çarpanlar bir doğal sayının bütün pozitif çarpanlarıdır, böylece sayı:
x, y, z'yi tahmin etmek için yazabiliriz:
Dizideki sayılar: 1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z
Bunların tamamı n sayısının pozitif çarpanlarıdır.
Dizide en büyük sayı z'dir ve z aynı zamanda sayının kendisidir.
Bu çarpanların çarpanlarını ve diziyi analiz ederek:
Önerilen yaklaşım: Dizi pozitif çarpanlardaki sayılar ve bu sayı 36 için en büyük çarpan.
Eğer 36 sayısı n'den bir çarpan ise, n sayısı 36’nın katı olmalıdır. Çünkü n'nin 36 çarpanı var.
Dizide, pozitif çarpanlar 1, 2, 3, 4, 6, x, 9, 12, 18, y, 36, z.
Bilinen pozitif çarpanlar:
- 36’nın çarpanları şunlardır: 1,2,3,4,6,9,12,18,36
Bunlar dizide zaten var.
Dizide x,y,z bilinmiyor.
Bu durumda x,y,z'yi sırayla anlamlandırabiliriz.
-
x, 6 ile 9 arasında.
-
7 ve 8, 36’nın çarpanı değil. O yüzden x = 6’dan sonra 6 tekrar olamaz.
-
O zaman x= ? sayısı 6 ile 9 arasında olmalı ama bu mümkün değil.
Öyleyse x = 6 olabilir mi?
Zaten 6 var.
O zaman x yanlış sıralanmış müş.
Alternatif olarak, dizide sırasız sayılar olabilir.
Bunlar eksik sayılar.
Dizide 12 eleman var, bir doğal sayının pozitif çarpanlarının sayısı 12 olabilir.
Örnek olarak doğal sayının asal çarpanlarına bakabiliriz:
12 çarpana sahip sayıların asal çarpanlarının üslerini bulalım:
Çarpan sayısı formülü:
(m+1)(n+1)(p+1) = 12
Örneğin:
-
2^2 \times 3^1 \times 5^1 = 4 \times 2 \times 2=16 değil.
-
2^3 \times 3^1 = 4 \times 2 = 8 değil.
-
2^2 \times 3^2 = (2+1)(2+1) = 3 \times 3 = 9 değil.
-
2^3 \times 3^2 = (3+1)(2+1) = 4 \times 3 = 12, olabilir.
O halde sayı;
n = 2^3 \times 3^2 = 8 \times 9 = 72
Pozitif çarpanları:
1, 2, 3, 4, 6, 8, 9, 12, 18, 24, 36, 72
Şimdi diziye bakarsak:
1,2,3,4,6, x, 9,12,18, y, 36, z
eksik olanlar: 8 ve 24 ve 72
Diziye karşılık;
x=8, y=24, z=72
Soru: x + y + z = ?
**
x + y + z = 8 + 24 + 72 = 104
**
Soru 5:
- Çarpımları 28 olan iki doğal sayının toplamı hangi değerleri alabilir?
Çözüm:
28 sayısının pozitif çarpanları:
1, 2, 4, 7, 14, 28
İki doğal sayının çarpımı 28 ise, olası çiftler (a,b):
(1,28), (2,14), (4,7), (7,4), (14,2), (28,1)
Toplamlarını bulalım:
-
1 + 28 = 29
-
2 + 14 = 16
-
4 + 7 = 11
-
7 + 4 = 11
-
14 + 2 = 16
-
28 + 1 = 29
Doğal sayılar toplamı için mümkün olan değerler:
11, 16, 29
Soru 6:
- a ve b doğal sayıdır. a \times b = 90 olduğuna göre a + b ifadesinin alabileceği en büyük ve en küçük değerleri bulunuz.
Çözüm:
90 sayısının pozitif çarpanları:
1, 2, 3, 5, 6, 9, 10, 15, 18, 30, 45, 90
(a, b) çarpan çiftlerini yazalım:
(1,90); (2,45); (3,30); (5,18); (6,15); (9,10)
Toplamlarını bulalım:
1 + 90 = 91
2 + 45 = 47
3 + 30 = 33
5 + 18 = 23
6 + 15 = 21
9 + 10 = 19
En küçük toplam: 19
En büyük toplam: 91
Özet Tablosu
| Soru No | Konu | Sonuçlar |
|---|---|---|
| 1 | 40 sayısının çarpanları | 8 tane, toplamı 90 |
| 2 | 60 sayısının iki basamaklı çarpanları | 6 adet |
| 3 | 90 sayısının tek bölenleri | 6 adet |
| 4 | Pozitif çarpanların toplamı | x=8, y=24, z=72, toplam = 104 |
| 5 | Çarpımı 28 olan sayıların toplamları | 11, 16, 29 |
| 6 | a.b=90; a+b max ve min | En küçük 19, en büyük 91 |
Yardımcı olmamı istediğin başka soru olursa yazabilirsin @ege_lafduymaz
