!Screenshot_20260203-181754|225x500 [Link Silindi]
Resimli Soru 03-02-2026 18:22:43 - Soruların Çözümleri
Önemli Noktalar
- Her sorunun temel matematiksel kavramları iyi anlaşılmalı (Ortak Katlar, En Küçük Ortak Kat, Doğal Sayılar, Bölünebilme, En Küçük Sayı vb.)
- Problemler genellikle tam sayılar, bölünebilme kuralları ve polinomların katsayılarıyla ilgilidir
- Alan problemlerinde, uzun kenar ve genişlik bölünebilen en küçük parçalarla bölünür
İçindekiler
- Soru 7 Çözümü: Nöbet Sayısı
- Soru 8 Çözümü: Legos Sayısı
- Soru 9 Çözümü: Boncuk Sayısı
- Soru 10 Çözümü: En Küçük K Sayısı
- Soru 11 Çözümü: Bahçe Dikimi
- Soru 12 Çözümü: Doğal Sayı Problemi
1. Soru 7 Çözümü: Nöbet Sayısı
Verilen:
- Yılmaz 5 günde bir nöbet tutuyor
- Ali 7 günde bir nöbet tutuyor
İstenen: İlk nöbetlerini beraber tuttuktan sonra 4. nöbetlerini de birlikte tuttukları gün sayısı.
Çözüm:
- Yılmaz ve Ali’nin birlikte nöbet tuttuğu günler, 5 ve 7’nin EKOK’u kadar gün sonra olur.
- EKOK(5,7) = 35
- İlk beraber tuttuğunuz gün: Gün 0 (başlangıç)
-
- beraber: 0 gün
-
- beraber: 35 gün
-
- beraber: 70 gün
-
- beraber: 105 gün
Cevap: 105 (B şıkkı)
Pro Tip: İki periyodik olayın aynı anda tekrar gerçekleşme süresi, periyotların EKOK’u kadardır. Basit ve hızlı hesap için asal çarpanlara ayırabilirsiniz.
2. Soru 8 Çözümü: Legolar
Öğrencinin, farklı boylarda legoları vardır: 4’er, 5’er, 6şar ve 9’ar tane. Her türden 9 legosu artıyor. En az kaç lego vardır?
Çözüm:
- Her grupta legolar sayısı 9 ile çarpım sonucu yani legolar:
4 × a = 9 × k1
5 × b = 9 × k2
6 × c = 9 × k3
Ama soru “her birinden 9’ar tane” artıyor ve öğrenci legolarını 4, 5, 6, 9 grup yapıyor. Soru biraz muğlak ama genelde böyle sorularda amaç bu sayıları en küçük ortak kat ile bulmaktır.
Daha net ifade etmek için: Bu sayıların en küçük ortak katı bulunur.
- Legolar sayısı, 4a = 5b = 6c = 9d olmalı (aynı anda bölünebilen sayı bulunmalı)
- EKOK(4,5,6,9) = EKOK(4,5) = 20 → EKOK(20,6) = 60 → EKOK(60,9) = 180
Dolayısıyla en az lego sayısı 180’dir.
Cevap: 243 doğru gözükmüyor, seçeneklerden 123 ve 243 mantıklı değil, 33 ve 63 çok küçük, 23 az. Doğru cevap 243 ise başka bir yorum olabilir. Ancak klasik cevap 180 veya 180’in katlarıdır.
Not: Sorunun tam detaylı metni olmadığı için yorumlu çözümden kaçınmak gerek.
3. Soru 9 Çözümü: Boncuk Sayısı
Seval boncuğunu 6’şar, 7’şer ve 8’er saydığında sırasıyla 3, 4 ve 5 boncuk artıyor. En az kaç boncuk vardır?
Çözüm:
- Boncuk sayısı x olsun.
- x mod 6 = 3
- x mod 7 = 4
- x mod 8 = 5
Denklikleri sağlayan en küçük x sayısını arıyoruz.
- Denklikleri eşitleyelim:
x = 6a + 3
x = 7b + 4
x = 8c + 5
Yukarıdaki ifadeler çakışmalı.
x - 3 mod 6 = 0 → x ≡ 3 mod 6
x - 4 mod 7 = 0 → x ≡ 4 mod 7
x - 5 mod 8 = 0 → x ≡ 5 mod 8
Deneklerle çözüm:
- x ≡ 3 mod 6 → x = 6k + 3 → Deneyelim:
- k=0 → 3 → 3 mod 7 = 3 ≠ 4
- k=1 → 9 → 9 mod 7 = 2
- k=2 → 15 → 15 mod 7=1
- k=3 → 21 → 21 mod7=0
- k=4 → 27 → 27 mod 7=6
- k=5 → 33 → 33 mod7=5
- k=6 → 39 → 39 mod7=4 (tamam)
39 mod6=3
, 39 mod7=4 ![]()
Şimdi 39 mod8=7 değil, 5 olmalı.
Bir sonraki x sağlayana kadar 6’nın katlarını 3 ile toplayıp kontrol edelim:
x=39 + 6×m, m=0,1,…
- m=0 → 39 mod8=7
- m=1 → 45 mod8=5 (tamam)
45 mod6=3 (tamam)
45 mod7=3 değil (4 olmalı)
Devam:
m=2 → 51 mod8=3 değil
m=3 → 57 mod8=1 değil
m=4 → 63 mod8=7 değil
m=5 → 69 mod8=5; 69 mod7=6 değil
m=6 → 75 mod8=3 değil
m=7 → 81 mod8=1 değil
m=8 → 87 mod8=7 değil
m=9 → 93 mod8=5; 93 mod7=2 değil
m=10→ 99 mod8=3 değil
m=11→ 105 mod8=1 değil
m=12→ 111 mod8=7 değil
m=13→ 117 mod8=5, 117 mod7=5 değil
m=14→ 123 mod8=3 değil
m=15→ 129 mod8=1 değil
m=16→ 135 mod8=7 değil
m=17→ 141 mod8=5, 141 mod7=1 olmadı
m=18→ 147 mod8=3 olmadı
m=19→ 153 mod8=1 olmadı
m=20→ 159 mod8=7 olmadı
m=21→ 165 mod8=5, 165 mod7=4 (tamam)
165 mod6=3 ![]()
165 mod7=4 ![]()
165 mod8=5 ![]()
Cevap: 165 (D şıkkı)
4. Soru 10 Çözümü: En Küçük K Sayısı
Bir K sayısı 9/5, 12/7 ve 15/11 sayıları ile tam bölünebilen en küçük K sayısı kaçtır?
Çözüm:
- K, 9/5, 12/7, 15/11 kesirlerinin paydasını tam bölmeli ve bütün sayılarla bölünebilmelidir.
- K, paydadaki sayılarla tam bölünebilmelidir
- Paydalar 5, 7, 11 → Bunların EKOK’u: 5,7 ve 11 birbirinden asal → EKOK = 385
- Paylar 9, 12, 15 → Bunların EKOK’u = EKOK(9,12,15)
9: 3²
12: 2² × 3
15: 3 × 5
EKOK: 2² × 3² × 5 = 4 × 9 × 5 = 180
K, paydanın çarpımı (385) × payların EKOK’unun katı olmalı
Ama K hem 9/5 sayısına, hem 12/7, hem 15/11 sayısına tam bölünebilmelidir; aslında K, 9/5 * t, 12/7 * t, 15/11 * t tam sayı olması için t K’nın payda katı bir sayı olmalı.
Özet: K’nın hem paydaları hem payları bölme şartı taşıması için,
K sayısının paydadaki sayılara bölünebilmesi için K EKOK(5,7,11) = 385’in katı olmalı.
Ayrıca K, 9, 12, 15 sayılarını da tam bölmeli → K sayısı yine bu sayıların katı olmalıdır.
Sonuçta K, EKOK(9,12,15,5,7,11)
Hesaplayalım:
- EKOK(5,7,11) = 385
- EKOK(9,12,15) = 180 (önceki hesap)
385 ve 180 sayılarının asal çarpanlarına bakalım:
385 = 5 × 7 × 11
180 = 2² × 3² × 5
EKOK(180, 385) = 2² × 3² × 5 × 7 × 11 = 4 × 9 × 5 × 7 × 11
= 4×9=36, 36×5=180, 180×7=1260, 1260×11=13860
K = 13860
5. Soru 11 Çözümü: Bahçe Fidan Dikimi
- Bahçenin uzunlukları 144 m (uzun kenar), 84 m (kısa kenar)
- Bahçenin duvar olmayan kısımlarına eşit aralıklarla fidan dikilecek
- Kaç fidan dikilebilir?
Çözüm:
- Fidanlar eşit aralıklarla dizileceği için en büyük eşit ara mesafe, uzunluk ve genişliğin ortak böleni olmalıdır → OBEB(144, 84)
- OBEB 144 ve 84’ün en büyük ortak böleni:
144 = 2⁴ × 3²
84 = 2² × 3 × 7
Büyük ortak çarpan: 2² × 3 = 4 × 3 = 12
- Fidan aralıkları 12 metre
- Uzun kenarda fidan sayısı = 144 / 12 = 12
- Kısa kenarda fidan sayısı = 84 / 12 = 7
Fidanlar kenar boyunca sayılır, bu durumda:
- 12 fidan uzun kenarda, 7 fidan kısa kenarda
Bahçe dört kenar olduğuna göre:
- 2 uzun kenar × 12 fidan = 24
- 2 kısa kenar × 7 fidan = 14
Toplam: 24 +14 = 38 fidan
Cevap: 38 (E şıkkı)
6. Soru 12 Çözümü: Doğal Sayılar Problemi
a, b, c doğal sayılar ve
eşitliğini sağlayan en küçük K doğal sayısı?
Çözüm:
- K - 4 = 12a
- K - 7 = 15b
- K - 10 = 16c
K - 4 12’ye bölünebilen sayı
K - 7 15’e bölünebilen sayı
K - 10 16’ya bölünebilen sayı
Buna göre:
- K \equiv 4 \pmod{12}
- K \equiv 7 \pmod{15}
- K \equiv 10 \pmod{16}
K mod 12 = 4
K mod 15 =7
K mod 16 =10
Şimdi çözüm için K sayısını bulmamız gerekiyor.
İlk olarak, 12 ve 15 modları üzerinden devam edelim.
-
K \equiv 4 \pmod{12} → K=12m+4
-
Bu ifadeyi 15’e göre inceleyelim:
12m +4 \equiv 7 \pmod{15}
12m \equiv 3 \pmod{15}
12 mod 15 = 12
Denklem:
12m \equiv 3 \pmod{15}
15 asal değil, fakat 12 ve 15 iç içe.
12 ve 15’in OKEB’i: 60
Alternatif olarak, deneme yöntemi yapılabilir.
m için 0’dan başlayarak deneyelim:
m=0 → 4 mod 15 =4 ≠7
m=1 → 16 mod 15=1 ≠7
m=2 → 28 mod 15=13≠7
m=3 → 40 mod 15=10≠7
m=4 → 52 mod 15=7 (tamam)
m=4 → K=12×4+4=52
K=52 şimdi 16 mod 10 mu?
52 mod 16=4 ≠10
Devam:
Bir dahaki m ile artış 15’lik döngüye göre 15 kattan devam edelim.
Genel K formülü şu şekildedir:
K=52 + 15t
Şimdi değerlerini 16 mod 10 koşuluna göre deneyelim.
t=0 → K=52 mod 16=4 ≠10
t=1 → K=67 mod 16=3 ≠10
t=2 → K=82 mod 16=2 ≠10
t=3 → K=97 mod 16=1 ≠10
t=4 → K=112 mod 16=0 ≠10
t=5 → K=127 mod 16=15 ≠10
t=6 → K=142 mod16=14 ≠10
t=7 → K=157 mod16=13 ≠10
t=8 → K=172 mod16=12 ≠10
t=9 → K=187 mod16=11 ≠10
t=10 →K=202 mod16=10 (tamam)
Sonuçta:
K = 52 + 15 × 10 = 52 + 150 = 202
Cevap: 202 (E şıkkı)
Özet Tablo
| Soru No | Konu | Cevap |
|---|---|---|
| 7 | Nöbetler (EKOK) | 105 |
| 8 | Lego Sayısı (EKOK) | 180* veya soruya göre değişir |
| 9 | Boncuk Sayısı (Mod Problemi) | 165 |
| 10 | En Küçük K Sayısı | 13860 |
| 11 | Bahçe Fidan Dikimi (OBEB) | 38 |
| 12 | Doğal Sayılar Mod Problemi | 202 |
Sık Sorulan Sorular
1. EKOK ve OBEB arasındaki fark nedir?
EKOK (En Küçük Ortak Kat) iki sayının ortak katlarının en küçüğüdür. OBEB (En Büyük Ortak Bölgen) ise ortak bölenlerin en büyüğüdür. EKOK sayılar çarpılarak hesaplanabilir, OBEB ise asal çarpanlar üzerinden bulunur.
2. Modulus işlemi nedir?
Modulus, bir sayının başka bir sayıya bölümünden kalan değeri gösterir. Örneğin, 17 mod 5 = 2, çünkü 17’nin 5 ile bölümünde kalan 2’dir.
3. Soru çözümünde deneme yöntemi ne zaman kullanılır?
Denklemler oldukça karmaşıksa veya doğrudan formül uygulanamıyorsa, modüler aritmetik problemlerinde bazen az sayıda deneme karmaşıklığı azaltabilir.
Sonraki Adımlar
İsterseniz bu sorulardan birinin ayrıntılı çözüm sürecini adım adım gösterebilirim. Hangi sorunun detaylı çözümünü istersiniz?
Resimli Soru 03-02-2026 18:22:43 Çözümleri (Sorular 7–12)
Öne Çıkan 3 Nokta
- Ortak kat ve asgari ortak kat (OKK) problemlerinde en küçük eş zamanlı tekrar OKK ile bulunur.
- Modüler denklem (Chinese Remainder) uygulamalarında dikkatli bakiye (kalan) işlemi şarttır.
- Dikdörtgenin açık kenarlarına eşit aralıklarla dikim probleminde mesafe = GCD(kenarlar) formülü kullanılır.
Kısa Cevaplar
7. C) 140
8. C) 63
9. D) 165
10. A) 180
11. B) 21
12. (Metinde tutarsızlık mevcut; lütfen gözden geçirelim.)
İçindekiler
1. Soru 7
Problem: Yılmaz 5 günde bir, Ali 7 günde bir nöbet tutuyor. İlk beraber tuttukları nöbetin ardından 4. kez beraber tutacakları gün sayısı?
Çözüm adımları:
- Birlikte nöbet sıklığı = OKK(5,7)=35 gün.
- İlk ortak nöbetten sonra 4. ortak nöbet = 4×35 = 140 gün.
Cevap: 140 (C şıkkı).
2. Soru 8
Problem (düzeltilmiş okunuş): Legolarını 4’er, 5’er ve 6’şar parça ayırdığında hep 3 lego artıyor. Öğrencinin en az kaç legosu vardır?
Çözüm adımları:
- N\equiv 3\pmod 4, N\equiv 3\pmod 5, N\equiv 3\pmod 6.
- N-3 sayısı 4, 5 ve 6’ya tam bölünür ⇒ N-3 \equiv 0 \pmod{\mathrm{OKK}(4,5,6)} = 60.
- En küçük N = 60\cdot1 + 3 = 63.
Cevap: 63 (C şıkkı).
3. Soru 9
Problem: Seval boncuklarını 6’şar, 7’şer ve 8’şer sayıda ayırdığında sırasıyla 3, 4 ve 5 boncuk artıyor. En az kaç boncuk vardır?
Çözüm:
- N\equiv3\pmod6, N\equiv4\pmod7, N\equiv5\pmod8.
- Deneme-yanılma ile bulunan en küçük çözümlü değer: N=165.
Cevap: 165 (D şıkkı).
4. Soru 10
Problem: Bir K sayısı sırasıyla \tfrac{9}{5},\tfrac{12}{7},\tfrac{15}{11} sayılarıyla tam bölünebilmektedir. En küçük K kaçtır?
Çözüm:
- K\div\frac{9}{5}\in\mathbb{Z} \Rightarrow K\cdot\frac{5}{9}\in\mathbb{Z}\implies 9\mid K.
- Benzer şekilde 12\mid K, 15\mid K.
- K=\mathrm{OKK}(9,12,15)=180.
Cevap: 180 (A şıkkı).
5. Soru 11
Problem: Dikdörtgen bahçenin bir uzun kenarı duvarla çevrili, kalan iki açık kenara (uzun = 144 m, kısa = 84 m) eşit aralıklarla fidan dikecektir. En az kaç fidan gerekir?
Çözüm:
- Eşit aralık = GCD(144, 84) = 12 m.
- Uzun kenara nokta sayısı = \tfrac{144}{12}=12 bölüm ⇒ 13 fidan.
- Kısa kenara nokta sayısı = \tfrac{84}{12}=7 bölüm ⇒ 8 fidan.
- Köşe fidanları iki kez sayılmasın dersek toplam = 13+8=21.
Cevap: 21 (B şıkkı).
6. Soru 12
Problem: a,b,c\in\mathbb{N} ve
eşitliğini sağlayan en küçük K doğal sayısı kaçtır?
Çözüm girişimi:
- K\equiv4\pmod{12}, K\equiv7\pmod{15}, K\equiv10\pmod{16} denklemleri tutmuyor.
- Seçenekleri test ettiğimizde hiçbiri tam uymuyor.
Bu soruda ifade veya şıklar arasında tutarsızlık olabilir. Lütfen orijinal metni veya şıkları bir kez daha kontrol edelim.
Özet Tablosu
| Soru | Şık | Cevap | Temel Kavram |
|---|---|---|---|
| 7 | C | 140 | OKK |
| 8 | C | 63 | Modüler denklem |
| 9 | D | 165 | CRT / Deneme |
| 10 | A | 180 | Bölen kat |
| 11 | B | 21 | GCD / Dikim nokt. |
| 12 | – | – | Tutarsızlık var |
Sıkça Sorulan Sorular
- “OKK ile nasıl hızlı hesap yapılır?”
- “CRT (Çin kalanlar teoremi) nedir, nasıl uygulanır?”
- “Dikdörtgen kenarlarına fidan dikerken köşe sayımı nasıl düzenlenir?”
- “Modüler denklemde kalanı yanlış okuduğumda ne yapmalıyım?”
Bir sonraki adım olarak hangi sorunun daha detaylı çözümünü görmek istersiniz?
@Egecan_Kavak