Rasyonel Sayilar
işleminin sonucu kaçtır?
2 - \frac{1}{2} - \frac{1}{3} İşleminin Sonucu Kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL: Rasyonel sayılarda çıkarma işlemi yapabilmek için paydaların eşitlenmesi gerekir. Tam sayıların paydası gizli bir 1 olarak kabul edilir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Paydaları Eşitleme
İşlemdeki sayıların paydalarına bakalım: 1 (tam sayı için), 2 ve 3. Bu sayıların en küçük ortak katı (EKOK) 6’dır. Tüm sayıları paydası 6 olacak şekilde genişletelim:
- 2 = \frac{2}{1} \rightarrow \frac{2 \times 6}{1 \times 6} = \frac{12}{6}
- \frac{1}{2} \rightarrow \frac{1 \times 3}{2 \times 3} = \frac{3}{6}
- \frac{1}{3} \rightarrow \frac{1 \times 2}{3 \times 2} = \frac{2}{6}
Adım 2 — Çıkarma İşlemini Yapma
Paydalar eşitlendiğine göre paylar arasında çıkarma işlemini gerçekleştirebiliriz:
Adım 3 — Sonucu Hesaplama
Pay kısmındaki işlemi yapalım:
12 - 3 = 9
9 - 2 = 7
Sonuç: \frac{7}{6}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: \frac{7}{6} (veya tam sayılı kesir olarak 1\frac{1}{6})
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Payda Eşitleme
- Tanım: Farklı paydalara sahip kesirleri toplamak veya çıkarmak için genişletme yoluyla alt kısımların aynı sayı yapılmasıdır.
- Bu problemde: İşlemi yapabilmek için tüm terimleri 6 paydasında birleştirdik.
2. Tam Sayıların Rasyonel Gösterimi
- Tanım: Her tam sayı, paydası 1 olan bir rasyonel sayıdır.
- Bu problemde: 2 sayısını \frac{2}{1} şeklinde düşünerek işleme dahil ettik.
SIK YAPILAN HATALAR:
Paydaları Eşitlemeden Çıkarma
- Yanlış: Sadece payları kendi arasında çıkarmak (2-1-1=0 gibi).
- Doğru: Önce mutlaka paydalar eşitlenmelidir.
- Neden Yanlış: Farklı büyüklükteki birimler (yarım, miktar, tam) doğrudan birbirinden çıkarılamaz.
Bu çözüm yoluyla ilgili aklına takılan bir nokta var mı yoksa benzer bir rasyonel sayı sorusu daha çözmemi ister misin?
