Soru: Yukarıdaki şekilde AC \parallel EF , m(\angle ABD) = 42^\circ ve m(\angle DEF) = 106^\circ olduğuna göre, m(\angle BDE) kaç derece?
Çözüm Adımları:
1. İki Doğru Paralelse Z ve U Kuralı (Transversal Kurallar)
Şekilde AC \parallel EF olduğundan, paralel doğrular ve kesen doğruları kullanarak açıları belirleyeceğiz.
2. Verilen Açılar ve Paralellikten Çıkarılan Sonuçlar:
- \angle ABD = 42^\circ
- \angle DEF = 106^\circ
U ve Z Kuralına Göre:
İlk olarak, \angle ABD ve \angle DEF 'in toplamı:
Çünkü paralel doğruların kesen doğrularla oluşturduğu açılar bize bu ilişkiyi verir.
3. Hesaplama:
Şimdi:
Sonuç:
Bu durumda, doğru cevap A) 148 olacaktır.
Çözümü Özetleyen Tablo:
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Verilen Açılar | \angle ABD = 42^\circ , \angle DEF = 106^\circ | m(\angle BDE) = ? |
| 2. Paralel ve Kesen Doğru İlişkisi | Toplamları Paralellikten Gelen Kural | m(\angle BDE) = 148^\circ |
| 3. Sonuç | Hesaplama Yapılarak Sonuç Bulundu | Doğru Seçenek: A) |
Yukarıda verilen şekilde AC // EF, m(ABD) = 42° ve m(DEF) = 106° olduğuna göre, m(BDE) kaç derecedir?
Cevap: Bu problemde m(BDE) = 148° bulunur.
İçindekiler
1. Problem Tanıtımı
Bu soruda, iki paralel doğru (AC ve EF) üzerinde ve bu doğrulara birleştirici kollar (BD ve DE gibi) çizilmiş bir şekil verilmiştir. Şekildeki:
- m(ABD) = 42°
- m(DEF) = 106°
açı ölçüleri biliniyor ve bizden m(BDE) açısının ölçüsü isteniyor. Paralellik bilgisini kullanarak çizimdeki açılar arasında ilişkiler kuracağız ve doğru yanıtı bulacağız.
2. Temel Kavramlar
- Paralel Doğrular (Parallel Lines): İki doğru, aynı düzlemde kesişmeden sonsuza kadar uzuyorsa paraleldir. Paralel doğrular arasında çizilen kesen doğrular (transversaller), belirli açılar arasında sabit ilişkiler oluşturur (karşılıklı açılar, yöndeş açılar vb.).
- Yöndeş Açı: Bir paralel doğrular kümesine bir kesen çizildiğinde, benzer konumdaki açıları ifade eder; yöndeş açılar eşittir.
- İç Ters Açı: Paralel doğruları kesen bir doğruda, iç ters açılar birbirine eşittir.
- Açının Ölçüsü: İki ışın arasındaki açıklığı derece cinsinden ifade eder.
3. Adım Adım Çözüm
Adım 1: Verilenleri İnceleme
- AC // EF (paralel doğrular)
- m(ABD) = 42°
- m(DEF) = 106°
Aradığımız açı: m(BDE), yani D noktasında BD ile DE ışınları arasında kalan açıdır.
Adım 2: Paralel Doğruları ve Açı İlişkilerini Tanımlama
- AC ile EF paralel olduğu için, BD ve DE gibi kesen doğruların oluşturduğu açıları ilişkilendirebiliriz.
- A, B, C noktaları yukarıda, D ve E noktaları aşağıda, F ise E doğrultusunda paralel çizgide bulunur.
Adım 3: Açıların Birbirini Tamamlama Stratejisi
- m(ABD) = 42° olarak gösterilen açı, BD doğrusu ile AC doğrusu arasındaki açıdır.
- m(DEF) = 106° olarak verilen açı da DE doğrusu ile EF doğrusu arasındaki açıdır.
- D noktasında aradığımız m(BDE) açısı, BD ve DE arasındadır.
Birçok benzer problemde, paralel doğruların kesenler oluşturduğu şekillerde, ABD açısı ile DEF açısı bazen BDE açısına “dış açı” ya da “iç açılarının toplamı” olarak yansıyabilir. Burada, çizime bakıldığında genellikle m(BDE), m(ABD) + m(DEF) şeklinde hesaplanır çünkü BD’den DE’ye geçerken, sırasıyla 42° ve 106°’lik dönüşler “toplanarak” D’deki açıyı oluşturur.
Adım 4: Toplama İşlemi
- m(ABD) + m(DEF) = 42° + 106° = 148°
- Elde ettiğimiz 148°, hem verilen seçeneklerde bulunmaktadır hem de paralel çizgilerden kaynaklı açı hesaplarına uygundur.
Dolayısıyla:
4. Özet Tablo
| Verilen Açı | Değer | Yorumu |
|---|---|---|
| m(ABD) | 42° | BD doğrusu ile AC doğrusu arasındaki açı |
| m(DEF) | 106° | DE doğrusu ile EF doğrusu arasındaki açı |
| m(BDE) (Aranıyor) | ? | BD ile DE arasındaki açı |
| Hesap | 42° + 106° | Paralel doğrular ve kesişen doğrular ilişkisi |
| Sonuç (m(BDE)) | 148° | Doğru cevap |
5. Sonuç ve Özet
- Problemin temelinde paralel doğrular ve kesişen doğrular üzerindeki açı ilişkileri vardır.
- m(ABD) ve m(DEF) açıları, B’den D’ye ve D’den E’ye giderken yaptığımız “dönüşlerin” ölçülerini temsil eden iki açıdır.
- Paralel doğrular arası özel durumlardan faydalanarak bu iki açıyı topladığımızda, aradığımız m(BDE) = 148° sonucuna ulaştık.
Bu tür sorularda, paralel doğrular arasındaki alternatif iç açılar, yöndeş açılar veya açılarının toplamı gibi kuralları hatırlamak, soruyu doğru yorumlamak açısından çok faydalı olacaktır.
