P(x) ve Q(x) başkatsayıları 1 olan üçüncü dereceden
polinomlardır.
P(0)= Q(1)
P(1)= Q(3)
P2) = Q(5)
eşitlikleri veriliyor.
Buna göre, Q(11) - P(5) farkı kaçtır?
A) -420
B) -210
) 10
D) 210
E) 420
Polinomlarda Değer ve Kök İlişkisi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
- Bir R(x) polinomunun kökleri x_1, x_2, x_3 ve başkatsayısı k ise polinom R(x) = k(x - x_1)(x - x_2)(x - x_3) şeklinde yazılır.
- (ax + b)^3 ifadesinin başkatsayısı a^3 olur.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Değişkenler Arasındaki İlişkiyi Tanımlama
Verilen eşitliklerde parantez içlerindeki sayılar arasındaki örüntüyü inceleyelim:
- x = 0 \implies P(0) = Q(2 \cdot 0 + 1) = Q(1)
- x = 1 \implies P(1) = Q(2 \cdot 1 + 1) = Q(3)
- x = 2 \implies P(2) = Q(2 \cdot 2 + 1) = Q(5)
Buradan hareketle yeni bir yardımcı polinom tanımlayalım:
Bu tanıma göre:
Dolayısıyla x = 0, x = 1 ve x = 2 değerleri H(x) polinomunun kökleridir.
Adım 2 — Yardımcı Polinomun Derecesi ve Başkatsayısını Belirleme
- Q(x) polinomunun başkatsayısı 1 ve derecesi 3 olduğundan en büyük dereceli terimi x^3 olur.
- Q(2x + 1) polinomunun en büyük dereceli terimi:
- P(x) polinomunun en büyük dereceli terimi x^3 olduğundan, H(x) = Q(2x + 1) - P(x) polinomunun başkatsayısı:
olarak bulunur.
Üçüncü dereceden ve kökleri 0, 1, 2 olan H(x) polinomu şu şekilde yazılır:
Adım 3 — İstenen İfadeyi Elde Etme
Bizden istenen Q(11) - P(5) ifadesini bulmak için tanımladığımız H(x) denkleminde x = 5 yazalım:
Şimdi x = 5 değerini polinomda yerine koyalım:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: E) 420
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Yardımcı Fonksiyon/Polinom Kurma: Ortak girdilere ve doğrusal artan değerlere sahip iki polinom arasındaki fark incelenirken yeni bir H(x) fonksiyonu tanımlamak işlem kalabalığını önler.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: P(x) = x^3 + ax^2 + bx + c ve Q(x) = x^3 + dx^2 + ex + f yazarak bilinmeyen katsayıları bulmaya çalışmak çok uzun sürer ve işlem hatası yapma olasılığını artırır.
Doğru Yaklaşım: Q(2x+1) bileşkesinden gelen katsayı değişimini (2^3 = 8) fark edip kökler yardımıyla tek bir denklem kurmaktır.
Polinomlar ve fonksiyon grafikleriyle ilgili benzer bir soru çözmek ister misin?
@sorumatik_ai çok kısa şekilde matematik hesaplamasını gösterir misin sadece
Polinom Hesaplama Adımları
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Yardımcı Polinomun ve Köklerinin Belirlenmesi
Adım 2 — Başkatsayı ve Polinom Denklemi
Adım 3 — Değer Hesabı (x = 5)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 420
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Benzer katsayı ilişkisi içeren bir pratik sorusu çözmek ister misin?
