P(x) = (3x³ - 2x² + 1)a+¹ · (x² - 4x + 5)a-¹

P(x) = (3x^3 - 2x^2 + 1)^{a+1} \cdot (x^2 - 4x + 5)^{a-1}
polinomunun derecesi 21 olduğuna göre, a kaçtır?
A) 5
B) 4
C) 3
D) 2
E) 1

Polinomlarda Çarpım ve Kuvvet İşlemlerinde Derece Hesabı

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL: İki polinomun çarpımının derecesi, bu polinomların derecelerinin toplamına eşittir; bir polinomun kuvveti alındığında ise derece bu kuvvetle çarpılır: \text{der}[P(x) \cdot Q(x)] = \text{der}[P(x)] + \text{der}[Q(x)] ve \text{der}[(P(x))^n] = n \cdot \text{der}[P(x)].


:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI

Adım 1 — Çarpanların Derecelerini Belirleme
Verilen P(x) = (3x^3 - 2x^2 + 1)^{a+1} \cdot (x^2 - 4x + 5)^{a-1} ifadesinde dereceyi belirleyen en büyük dereceli terimler sırasıyla x^3 ve x^2’dir. Kuvvet kuralı uygulandığında çarpanların dereceleri:

\text{der}[(3x^3 - 2x^2 + 1)^{a+1}] = 3 \cdot (a + 1) = 3a + 3
\text{der}[(x^2 - 4x + 5)^{a-1}] = 2 \cdot (a - 1) = 2a - 2

Adım 2 — Çarpımın Derecesini Eşitleme ve a Değerini Bulma
Çarpım durumundaki ifadelerin dereceleri toplanarak toplam derece olan 21’e eşitlenir:

\text{der}[P(x)] = (3a + 3) + (2a - 2) = 5a + 1
5a + 1 = 21 \implies 5a = 20 \implies a = 4

:white_check_mark: CEVAP: B) 4 (a = 4)

:warning: SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Polinom derecesi sorularında parantez içindeki diğer terimleri açmaya gerek yoktur; yalnızca en büyük üsse sahip terimi alıp parantez dışındaki üsle çarpmak işlem kolaylığı sağlar ve zaman kazandırır.