3 =75
5 =3
olduğuna göre y nin x türünden eşiti aşağıda
gisidir?
A)
X+1
B)
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Üslü denklemlerde, aynı tabana sahip terimler arasında ilişki kurmak veya logaritma özelliklerini kullanarak bilinmeyenleri izole etmek esastır. Bu problemde, tabanları eşitleme ve üslü ifadelerdeki sadeleştirmeler temel alınacaktır.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Verilen Denklemleri İfade Etme ve Düzenleme
Bize iki denklem verilmiş:
Birinci denklemi 75 = 3 \times 25 = 3 \times 5^2 şeklinde yazabiliriz.
3^x = 3 \times 5^2
Adım 2 — Denklemleri Birleştirme
İkinci denklemden 3 = 5^y olduğunu biliyoruz. Bu ifadeyi birinci denklemin düzenlenmiş hali olan 3^x = 3 \times 5^2 denkleminde yerine yazalım.
3^x = 5^y \times 5^2
3^x = 5^{y+2}
Adım 3 — x ve y Arasında İlişki Kurma
Denklemin her iki tarafının da 3 tabanında logaritmasını alarak x’i izole edebiliriz. Ancak burada daha kolay bir yol, ikinci denklemdeki 3’ün değerini doğrudan ilk denklemde yerine koyarak iki ifadeyi 5 tabanında birleştirmek olacaktır.
Tekrar 2. adımdaki ifadeye dönelim: 3^x = 5^{y+2}
Şimdi, 2. denklemden 3 = 5^y bilgisini kullanıp, birinci denklemi 5 tabanında ifade etmeye çalışalım.
3^x = 75
(5^y)^x = 75
5^{xy} = 75
75 = 3 \times 5^2 olduğu için, 5^{xy} = 3 \times 5^2 yazabiliriz.
Yine 3 = 5^y bilgisini kullanırsak:
5^{xy} = 5^y \times 5^2
5^{xy} = 5^{y+2}
Adım 4 — Üsleri Eşitleme
Tabanlar aynı olduğu için üsler eşit olmalıdır:
xy = y+2
Adım 5 — y’yi x Türünden İfade Etme
Amacımız y’yi yalnız bırakmak. y’li terimleri bir araya toplayalım:
xy - y = 2
y(x-1) = 2
y = \frac{2}{x-1}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: y = \frac{2}{x-1}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Üslü İfadeler
2. Üslerin Eşitliği
SIK YAPILAN HATALAR:
Denklemleri Birleştirmekte Zorlanma
Cebirsel İfade Hataları
Bu konuyu pekiştirmek için benzer bir üslü denklem çözümü problemi denemek ister misin?