- xy iki basamaklı doğal sayıdır.
xy = 4• (x + y)
olduğuna göre, x + y en çok kaçtır?
A) 12
B) 16
C) 18
D) 8
E) 10
xy İki Basamaklı Sayısı İçin x + y Toplamının En Büyük Değerini Bulma
KULLANILAN KURAL VE FORMÜLLER:
İki basamaklı xy doğal sayısının basamak çözümlemesi:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Basamak Çözümlemesi Yapma
Verilen xy = 4 \cdot (x + y) denkleminde xy sayısını basamak değerlerine ayıralım:
Sağ taraftaki çarpma işlemini dağıtalım:
Adım 2 — Bilinen ve Bilinmeyenleri Sadeleştirme
Benzer terimleri eşitliğin iki tarafında toplayalım:
Her iki tarafı 3’e bölerek sadeleştirelim:
Adım 3 — Rakam Şartını Uygulama ve En Büyük Değeri Bulma
x ve y birer rakam ve x \neq 0 olduğundan, 2x = y eşitliğini sağlayan değer çiftlerini yazalım:
- x = 1 \implies y = 2 \implies x + y = 1 + 2 = 3 (xy = 12)
- x = 2 \implies y = 4 \implies x + y = 2 + 4 = 6 (xy = 24)
- x = 3 \implies y = 6 \implies x + y = 3 + 6 = 9 (xy = 36)
- x = 4 \implies y = 8 \implies x + y = 4 + 8 = 12 (xy = 48)
- x = 5 \implies y = 10 (y bir rakam olmak zorunda olduğu için 10 olamaz)
Bu durumda x + y ifadesinin alabileceği en büyük değer 12 olarak bulunur.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A seçeneğidir (12).
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Basamak Çözümlemesi
- Tanım: Bir sayının rakamlarının basamak değerleri toplamı şeklinde yazılmasıdır.
- Bu problemde: xy sayısı 10x + y şeklinde açılarak cebirsel denkleme dönüştürülmüştür.
2. Rakam Olma Şartı
- Tanım: Onluk tabanda bir sayının her basamağı \{0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9\} kümesinin bir elemanı olmalıdır ve onlar basamağı 0 olamaz.
- Bu problemde: y en fazla 9 olabildiği için x en fazla 4 değerini alabilmiştir.
SIK YAPILAN HATALAR:
x ve y’yi Rakam Sınırını Aşacak Şekilde Seçmek
- Yanlış: x = 8, y = 16 seçip x + y = 24 veya x = 6, y = 12 seçip x + y = 18 demek.
- Doğru: y bir basamak olduğu için y \le 9 olmak zorundadır; bu yüzden en büyük y değeri 8’dir.
- Neden yanlış: İki basamaklı sayılarda basamaklar yalnızca tek haneli rakamlardan oluşabilir.
Basamak kavramı ile ilgili benzer bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misin?
