1–
= 2x-5ob
-t1
olduğuna göre, x kaçtır?
A) 4
B) 5
c) 6
D) 7
E) 8
Merdivenli Kesir Denkleminin Çözümü
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Merdivenli (zincirleme) kesirlerde işlem sırası en içteki (en alt basamaktaki) kesirden başlayarak dışa doğru adım adım uygulanır:
- 1 - \frac{a}{b} = \frac{b - a}{b}
- \frac{1}{\frac{a}{b}} = \frac{b}{a}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — En alttaki paydayı sadeleştirme
En içteki basamakta yer alan 1 - \frac{1}{x+1} ifadesi düzenlenir:
Adım 2 — İkinci basamaktaki bölme işlemini yapma
Elde edilen sonuç ters çevrilerek bir üst basamağa yazılır:
Adım 3 — Ana kesrin paydasını hesaplama
Ana paydada yer alan çıkarma işlemi tamamlanır:
Adım 4 — Sol tarafın tamamını sadeleştirme
Ana kesir ters çevrilip baştaki 1 sayısından çıkarılır:
Adım 5 — Eşitliği kurup x değerini bulma
Sol tarafın en sade hâli sağ taraftaki 2x - 5 ifadesine eşitlenir:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C şıkkı (6)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Merdivenli (Sonsuz/Zincirleme) Kesirler
- Tanım: Birden fazla kesir çizgisinin iç içe yer aldığı rasyonel ifadelerdir.
- Bu problemde: İşleme en dipteki paydadan başlanarak denklem tek değişkenli doğrusal bir denkleme (1+x = 2x-5) indirgenmiştir.
2. Parantez ve İşaret Dağılımı
- Tanım: Kesir önündeki eksi işareti paydaki tüm terimleri etkiler.
- Bu problemde: x - (x+1) yapılırken eksinin parantez içine dağıtılmasıyla sonuç -1 olarak bulunmuştur.
SIK YAPILAN HATALAR:
İşaret Hatası
- Yanlış: 1 - \frac{x+1}{x} işleminde eksiyi sadece x’e dağıtıp \frac{x-x+1}{x} = \frac{1}{x} yazmak.
- Doğru: Eksiyi payın tamamına dağıtıp \frac{x - (x+1)}{x} = -\frac{1}{x} olarak hesaplamak.
- Neden yanlış: Kesir çizgisi bir parantez görevi görür; önündeki işaret tüm paya aittir.
Bu tip merdivenli kesir sorularını daha pratik çözmek için pratik bir yöntem (kutu içine alma tekniği) görmek ister misin?
