Nuran’ın hazırladığı bu düzeneklerle ispatlayabileceği hipotezleri yazınız.
Cevap:
Nuran, üç farklı ortamda pamuk ve fasulye tohumlarını bekleterek fasulye tohumlarının çimlenme durumunu gözlemlemiştir. Bu deneyden çıkarılabilecek hipotezler şunlardır:
| Düzenek No | Ortam Koşulu | Hipotez |
|---|---|---|
| 1. düzenek | Karanlık ortam, pamuk nemli | Tohumların çimlenmesi için nem gereklidir. Nemli ortamda tohumlar çimlenir. |
| 2. düzenek | Aydınlık ortam, pamuk nemli | Tohumların çimlenmesi için ışık gerekli değildir. Işık olsa da olmasa da nem varsa çimlenme olur. |
| 3. düzenek | Aydınlık ortam, pamuk kuru | Tohumların çimlenmesi için su (nem) gereklidir. Kuru ortamda tohumlar çimlenmez. |
Açıklama:
-
- düzenekte tohumlar nemli pamukta karanlıkta bekletilmiş ve çimlenme gözlenmişse, nemin çimlenme için gerekli olduğu sonucuna varılır.
-
- düzenekte aydınlık ortamda nemli pamukta tohumlar bekletilmiş ve çimlenme olmuşsa, ışığın çimlenme için zorunlu olmadığı anlaşılır.
-
- düzenekte ise aydınlık ortamda kuru pamukta tohumlar bekletilmiş ve çimlenme olmamışsa, nemin olmaması çimlenmeyi engeller hipotezi desteklenir.
Özet:
- Tohumların çimlenmesi için nem gereklidir.
- Işık, tohumların çimlenmesi için zorunlu değildir.
- Kuru ortamda tohumlar çimlenmez.
Bu hipotezler deney düzenekleriyle desteklenmiştir.
Nuran’ın Hazırladığı Düzeneklerle İspatlayabileceği Hipotezler
Nuran üç farklı düzeneğe aynı miktarda fasulye tohumu koyup
- Karanlık + nemli pamuk
- Aydınlık + nemli pamuk
- Aydınlık + kuru pamuk
şartlarını uygulamıştır. Bir hafta sonunda aldığı sonuçlara dayanarak aşağıdaki hipotezleri test edebilir:
1. Fasulye tohumlarının çimlenebilmesi için su (nem) şarttır.
- Nemli pamukta (1. ve 2. düzenek) çimlenme gözlemlenir;
- Kuru pamukta (3. düzenek) çimlenme olmaz.
2. Fasulye tohumlarının çimlenmesi için ışık zorunlu değildir.
- Hem karanlık (1. düzenek) hem aydınlık (2. düzenek) nemli pamukta tohumlar çimleniyorsa,
ışık çimlenme için gerekli değildir.
3. Aydınlık ortam çimlenme hızını ve/veya çimlenen tohum sayısını artırır.
- Eğer 2. düzenekteki (aydınlık + nemli) çimlenme, 1. düzeneğe (karanlık + nemli) göre daha hızlı veya daha fazla tohumda gerçekleşmişse,
ışığın çimlenmeyi olumlu etkilediği söylenebilir.
Özeti Tablosu
| Düzenek No | Nem Durumu | Işık Durumu | Beklenen Çimlenme Sonucu | Test Edilen Hipotez |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Var | Yok | Çimlenme olur | Işığa gereksinim olmadığını göstermek |
| 2 | Var | Var | Çimlenme olur, hız/sayı artar | Işığın çimlenme üzerindeki olumlu etkisini göstermek |
| 3 | Yok | Var | Çimlenme olmaz | Suyun (nemin) çimlenme için zorunlu olduğunu göstermek |
