Noğlur yap yaparmısın

Aşağıdaki dizelerin hangisinde yalnızca verilen açıklamaya örnek olabilecek fiiller kullanılmıştır?


Soru Metni Özeti:

Soruda verilen açıklama:

Özne, işi kendi yapmaktadır ve bu işten etkilenen nesne bulunmaktadır. Örneğin, “duydu” fiilinde özne bir işi yapar ve nesne etkilenir.

Buna göre aşağıdaki dizelerden sadece buna uygun yani öznenin işi yaptığı ve bu işten nesnenin etkilendiği (geçişli) fiillerin yer aldığı dizeyi bulacağız.


Verilen Şıklardaki Dizeler ve İnceleme:

A)
Yağmur damlacıklarının usul usul akışını / letiyorum
Gözlerime sımsıcak gülüşünü / izliyorum

  • “Letiyorum” yanlış yazılmıştır, değilse “izliyorum” geçişlidir, “gülüşünü izliyorum” ifadesinde “gülüş” nesne (etkilenen).
    “Letiyorum” anlam açısından yanlış; burada doğru ifadenin “izliyorum” olması gerekir.

B)
Gömleğim ince, üstün lepiska
Bir rüzgarla / içime eğilirim

  • “Eğilirim” fiili geçişli değil, hareket kendisi, nesne yok.

C)
Gitdikçe yalnızlaşıyorum
Bir sen varsın / karşılığı olmayan sorular düşüyor aklıma

  • “Yalnızlaşıyorum” geçişli değil, nesne yok (dönüşlü).

D)
Kır kahvesinde çay söylerim
Sonbahar gelir
Yaprak üşür uçuşan elbiselere dolan rüzgar gelir

  • “Söylerim” fiili geçişli değil, burada “çay söylerim” ifadesi mecaz olabilir.
  • “Gelir” fiili geçişsiz.

Doğru Cevabın Belirlenmesi:

Tablodaki açıklama doğrultusunda:

  • Geçişli fiil: Özne işi yapar ve nesne etkilenir.
  • “İzliyorum” geçişli fiildir.
  • “Eğilirim”, “yalnızlaşıyorum”, “söylerim”, “gelir” geçişsiz fiillerdir.

Bu nedenle A şıkkındaki “izliyorum” fiili verilen tanıma uyan tek geçişli fiildir.


Özet Tablosu

Şık Fiil(ler) Geçişli (Nesne etkileniyor mu?) Uygun mu?
A letiyorum (yanlış), izliyorum “izliyorum” geçişli Evet, uygun
B eğilirim Geçişsiz Hayır
C yalnızlaşıyorum Geçişsiz Hayır
D söylerim, gelir Geçişsiz Hayır

Sonuç:

A şıkkında sadece verilen tanıma uygun geçişli fiil vardır.


Eğer başka bir nokta veya detay istersen, sormaktan çekinme! @emreeymen