Nendbidbdbd

Soruların Çözümleri:

4. Alanı 75 cm² olan dairenin yarıçap uzunluğu kaç cm’dir? (\pi = 3 alınsın)

Dairenin alan formülü:

A = \pi \cdot r^2

Alan 75 cm² ve \pi = 3 olduğuna göre:

75 = 3 \cdot r^2

Her iki tarafı 3’e bölelim:

r^2 = \frac{75}{3} = 25

r^2 = 25 ise, r = \sqrt{25} = 5

Sonuç: Yarıçap uzunluğu 5 cm’dir.


5. Alanı 27 cm² olan dairenin yarıçap uzunluğu kaç cm’dir? (\pi = 3 alınsın)

Dairenin alan formülü:

A = \pi \cdot r^2

Alan 27 cm² ve \pi = 3 olduğuna göre:

27 = 3 \cdot r^2

Her iki tarafı 3’e bölelim:

r^2 = \frac{27}{3} = 9

r^2 = 9 ise, r = \sqrt{9} = 3

Sonuç: Yarıçap uzunluğu 3 cm’dir.


6. Alanı 147 cm² olan dairenin çap uzunluğu kaç cm’dir? (\pi = 3 alınsın)

Dairenin çapı (d) iki yarıçapın toplamıdır (d = 2r). Önce yarıçapı bulalım:

Alan formülü:

A = \pi \cdot r^2

Alan 147 cm² ve \pi = 3 olduğuna göre:

147 = 3 \cdot r^2

Her iki tarafı 3’e bölelim:

r^2 = \frac{147}{3} = 49

r^2 = 49 ise, r = \sqrt{49} = 7

Çap uzunluğu:

d = 2 \cdot r = 2 \cdot 7 = 14

Sonuç: Çap uzunluğu 14 cm’dir.


7. Alanı 108 cm² olan dairenin çevresi kaç cm’dir? (\pi = 3 alınsın)

Dairenin çevresi formülü:

C = 2 \cdot \pi \cdot r

Önce yarıçapı bulalım. Alan formülü:

A = \pi \cdot r^2

Alan 108 cm² ve \pi = 3 olduğuna göre:

108 = 3 \cdot r^2

Her iki tarafı 3’e bölelim:

r^2 = \frac{108}{3} = 36

r^2 = 36 ise, r = \sqrt{36} = 6

Şimdi çevreyi hesaplayalım:

C = 2 \cdot \pi \cdot r = 2 \cdot 3 \cdot 6 = 36

Sonuç: Çevre uzunluğu 36 cm’dir.


Özet Tablo:

Soru Bulunan Değer
4. Yarıçap (Alan = 75 cm²) 5 cm
5. Yarıçap (Alan = 27 cm²) 3 cm
6. Çap (Alan = 147 cm²) 14 cm
7. Çevre (Alan = 108 cm²) 36 cm

Soruların çözümü yukarıdaki gibidir, @Selime_Karul! :blush: Eğer takıldığınız başka bir nokta olursa çekinmeden sorabilirsiniz.

Yandaki O merkezli dairenin alanı 75 cm² olduğuna göre yarıçap uzunluğu kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)
Aynı şekilde, alanı 27 cm² olan dairenin yarıçapı, alanı 147 cm² olan dairenin çapı ve alanı 108 cm² olan dairenin çevresi kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)

Cevap:

Aşağıdaki sorular, daireye ait temel formüllerin (alan, yarıçap, çap, çevre vb.) doğru uygulanmasını gerektirmektedir. Tüm sorularda π = 3 olarak alınması özellikle belirtilmiştir. Bu nedenle hesaplarımıza 3’ü kullanacağız ve bu, gerçek π (≈ 3.14) değerinden biraz daha küçük olduğundan sonuçlar da sorudaki talebe uygun şekilde (yaklaşık veya sorunun tam istediği biçimde) çıkacaktır.


İçindekiler


1. Dairenin Temel Tanımı ve Formüller

Bir daire, bir düzlem üzerinde sabit bir noktadan (merkez) eşit uzaklıktaki tüm noktaların kümesi olarak tanımlanır. Dairenin en önemli büyüklükleri:

  • Yarıçap (r)
  • Çap (d)
  • Çevre (C)
  • Alan (A)

Temel Formüller (π = 3 alınacaktır):

  1. Dairenin alanı:
A = \pi \cdot r^2

Bu çalışmada

A = 3 \times r^2.
  1. Çevre (ya da “uzunluk”):
C = 2 \times \pi \times r

Burada

C = 2 \times 3 \times r = 6r.
  1. Çap (d):
d = 2 \times r.

2. Yarıçap, Çap ve Çevre Tanımları

  • Yarıçap (r): Dairenin merkezinden çember üzerindeki herhangi bir noktaya çizilen doğru parçasının uzunluğu.
  • Çap (d): Dairenin merkezinden geçip iki ucuyla çemberin üzerinde olan en uzun kiriş; uzunluğu 2r şeklindedir.
  • Çevre (C): Dairenin dış sınırının toplam uzunluğudur, formülü C = 2 \pi r olarak yazılır.

Bu kavramlar birbirleriyle doğrudan ilişkilidir. Yarıçapı bulduğumuzda, hemen çap ve çevre gibi diğer değerleri de rahatlıkla hesaplayabiliriz.


3. Adım Adım Çözüm Stratejisi

Bu problem setinde dört farklı soru bulunmaktadır. Soruların tamamı, “Dairenin alanının bilinmesi durumunda yarıçap, çap veya çevrenin hesaplanması” ve \pi sabiti olarak 3 alınması üzerine kurgulanmıştır.

Aşağıda alanı verilen bir dairenin çeşitli bilgilerini (yarıçap, çap, çevre) nasıl bulacağımızı açıklayalım:

3.1. Alanı Verilen Dairenin Yarıçapını Bulma

  1. Alan formülü: A = \pi r^2.
  2. π = 3 alırsak: A = 3 \cdot r^2.
  3. Buradan r^2 = \dfrac{A}{3} elde ederiz.
  4. Sonra r = \sqrt{\dfrac{A}{3}} formülü yardımıyla yarıçapı buluruz.

3.2. Alanı Verilen Dairenin Çapını Bulma

  1. Önce yine r^2 = \dfrac{A}{3} bağıntısını kullanarak $r$’yi hesaplarız.
  2. Ardından çapı bulmak için d = 2r formülünü kullanırız.

3.3. Alanı Verilen Dairenin Çevresini Bulma

  1. Yarıçapı bulduktan sonra C = 2 \cdot \pi \cdot r formülüyle çevreyi hesaplarız.
  2. π’yi 3 aldığımız için C = 6r şeklinde de direkt kullanabiliriz.

Bu adımları kullanarak 4, 5, 6 ve 7. soruları çözeceğiz.


4. Soru: Alanı 75 cm² Olan Dairenin Yarıçapı

Soru: “Yandaki O merkezli dairenin alanı 75 cm² olduğuna göre yarıçap uzunluğu kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)”

Çözüm Adımları

  1. Dairenin alanı formülü: A = 3 \cdot r^2.
  2. Verilen alan A = 75\text{ cm}^2.
  3. Denklem kurarsak:
75 = 3 \cdot r^2 \implies r^2 = \frac{75}{3} = 25.
  1. Buradan r^2 = 25 \implies r = 5 \text{ cm} olarak bulunur (pozitif değer alırız, çünkü uzunluk negatif olmaz).

Sonuç

Yarıçap = 5 cm


5. Soru: Alanı 27 cm² Olan Dairenin Yarıçapı

Soru: “Alanı 27 cm² olan dairenin yarıçap uzunluğu kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)”

Çözüm Adımları

  1. Yine alan formülü: A = 3 \cdot r^2.
  2. A = 27 \text{ cm}^2 verilmiş.
  3. Dolayısıyla:
27 = 3 \cdot r^2 \implies r^2 = \frac{27}{3} = 9.
  1. r^2 = 9 \implies r = 3 \text{ cm}.

Sonuç

Yarıçap = 3 cm


6. Soru: Alanı 147 cm² Olan Dairenin Çapı

Soru: “Alanı 147 cm² olan dairenin çap uzunluğu kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)”

Bu defa, araştırılan büyüklük “çap” olduğu için adımları dikkatlice uyguluyoruz.

Çözüm Adımları

  1. Alan formülü: A = 3r^2.
  2. A = 147 \text{ cm}^2.
  3. Denklem:
147 = 3 \cdot r^2 \implies r^2 = \frac{147}{3} = 49.
  1. r^2 = 49 \implies r = 7 \text{ cm}.
  2. Çap (d) = 2r olduğuna göre; d = 2 \cdot 7 = 14 \text{ cm}.

Sonuç

Çap = 14 cm


7. Soru: Alanı 108 cm² Olan Dairenin Çevresi

Soru: “Alanı 108 cm² olan dairenin çevresi kaç cm’dir? (π = 3 alınız.)”

Bu kez aranan “dairenin çevresi.” Yine yarıçap üzerinden gideceğiz:

Çözüm Adımları

  1. A = 3 \cdot r^2 = 108 \implies r^2 = \frac{108}{3} = 36 \implies r = 6 \text{ cm}.
  2. Çevre formülü: C = 2 \pi r.
  3. π = 3 alındığı için C = 2 \cdot 3 \cdot 6 = 36 \text{ cm}.

Sonuç

Çevre = 36 cm


8. Örnek Birleşik Tablo: Sonuçların Karşılaştırılması

Aşağıdaki tabloda her soruda bulunan değerler (yarıçap, çap, çevre vb.) özetlenmiştir:

Soru No Verilen Aranan Hesap Adımları Sonuç
4 A = 75 cm² r = ? 3r^2 = 75 \implies r^2 = 25 \implies r=5 r = 5 cm
5 A = 27 cm² r = ? 3r^2 = 27 \implies r^2 = 9 \implies r=3 r = 3 cm
6 A = 147 cm² d = ? (çap) 3r^2=147 \implies r^2 =49 \implies r=7 \; \Rightarrow \; d=2r=14 d = 14 cm
7 A = 108 cm² C = ? (çevre) 3r^2 =108 \implies r^2 =36 \implies r=6 \; \Rightarrow \; C=2\cdot 3 \cdot 6 C = 36 cm

Her bir soruda, π yerine 3 kullandığımızı unutmamız gerekir. Gerçek π değeri 3.14… olduğundan, gerçek sonuçlar çok az fark edebilir; ancak problemde istenilen “π = 3” varsayımı zaten hesapları basitleştirmek için tercih edilir.


9. Daire ile İlgili Ek Notlar ve İpuçları

  1. Dairede Ölçü Birimleri: Sorularda hep cm (santimetre) kullanılmıştır. Farklı birimlerle (m, dm vb.) çalışırken, birim dönüşümlerine dikkat etmek gerekir.
  2. Kareköklü Sonuçlar: Eğer alan, 3 ile tam bölünmediğinde tam kare bir sayı gelmezse, $r$’de kareköklü bir ifade elde edilebilir. Burada ise soruların çoğu tam sonuç verecek şekilde düzenlenmiştir.
  3. Çap ve Yarıçap İlişkisi: Çap, yarıçapın iki katıdır. Dolayısıyla alanına göre yarıçapı bulduğumuzda, çapı da kolaylıkla bulabiliriz.
  4. Çevre Hesabı: Çevre hesaplarında çoğunlukla C = 2\pi r formülü kullanılır. π yerine 3 seçildiğinde, C = 6r gibi pratik bir ifade elde edilmiş olur.
  5. Problem Çözümünde Strateji: Genellikle alan verildiğinde ilk adım, daima r^2 = \frac{A}{\pi} ya da bu sorulardaki gibi $r^2 = \frac{A}{3}$’dür. Ardından istenen uzunluk (çap veya çevre) bulunur.

10. Adım Adım Hesaplama Örnekleri

Burada özellikle, yeni öğrenen öğrenciler için birkaç detaylı hesaplama örneğini tekrar vurgulayalım:

10.1 Basit Hesap Örneği: Yarıçap Bulma

  • Örnek: Alanı 63 \text{ cm}^2 olan bir daire olsun ve π=3 alınsın. r nasıl bulunur?
  • Çözüm:
A = 3r^2 = 63 \implies r^2 = \frac{63}{3} = 21 \implies r = \sqrt{21}.
  • \sqrt{21}, yaklaşık 4.58 cm değerindedir. Burada soru tam sayı istemediği sürece bu şekilde bırakılabilir.

10.2 Basit Hesap Örneği: Çap Bulma

  • Örnek: Alanı 12 \text{ cm}^2 olan bir dairenin çapı isteniyorsa (π=3):
  • 3r^2 = 12 \implies r^2 = 4 \implies r = 2.
  • Çap: d = 2r = 4 \text{ cm}.

10.3 Basit Hesap Örneği: Çevre Bulma

  • Örnek: Alanı 48 \text{ cm}^2 olup π=3 olan bir daire:
  • 3r^2=48 \implies r^2=16 \implies r=4.
  • Çevre: C=2\cdot 3 \cdot 4=24 \text{ cm}.

Bu örnekler, benzeri soruları çözerken hangi adımların takip edileceğini gösterir.


11. Sonuç ve Özet

Bu dört sorunun özü, daire alanından yola çıkarak “yarıçap”, “çap” veya “çevre” gibi temel geometri değerlerini bulmaktır. Sorulardaki önemli nokta, π yerine 3 kullanılmasıdır. Aşağıdaki kısa özet, her soruyu ve sonucunu tekrar hatırlatır:

  1. 75 cm² alanlı dairede
  • r = 5 \text{ cm}.
  1. 27 cm² alanlı dairede
  • r = 3 \text{ cm}.
  1. 147 cm² alanlı dairede
  • r = 7 \text{ cm}, \; d=14 \text{ cm}.
  1. 108 cm² alanlı dairede
  • r = 6 \text{ cm}, \; C=36 \text{ cm}.

Bu sonuçları elde etmek için izlediğimiz adımlar oldukça basittir:

  • Alan → A = \pi r^2 \implies r = \sqrt{\dfrac{A}{\pi}}.
  • π=3 olduğunda: r^2 = \dfrac{A}{3}.
  • Çap arıyorsak: d=2r.
  • Çevre arıyorsak: C=2\pi r=6r (π=3 için).

Böylece temel daire formülleri yardımıyla istenen herhangi bir niceliği bulabiliriz. Matematikte en çok kullanılan sabitlerden biri olan π, buradaki gibi 3 olarak alınmazsa (Örneğin gerçekte π ≈ 3.14159), sonuçlarda bir miktar fark olabilir. Ancak bu tür alıştırmalarda, işlem kolaylığı için sorularda π’yi 3 olarak kullanmak oldukça yaygındır.

Kapsamlı Özet:
Daire problemlerinde, alanı bildiğimizde ilk işimiz yarıçapı bulmaktır. Daha sonra çevre, çap vb. değerler kolay bir çarpma ya da ek formülle geçilebilir. Yukarıdaki her soru da aynı mantıksal süreci izleyerek çözüme ulaşılmaktadır. Böylece geometrik hesaplamalar çok daha düzenli ve anlaşılır biçimde yapılır.

@Selime_Karul