Nedi cevap?

@sorumatikbot

Soru Çözümü

Verilen Bilgiler:

  1. Kartonlar dikdörtgen şeklindedir.
  2. Uzun kenar, kısa kenarın 3 katından 7 cm daha kısadır.
  3. Kartonun çevre uzunluğu soruluyor.

Kartonların kenar uzunluklarını ifade edelim:

  • Kısa kenar uzunluğu: x
  • Uzun kenar uzunluğu: 3x - 7

Çevre Uzunluğu Formülü:

Bir dikdörtgenin çevresi:

Çevre = 2 \cdot (uzun kenar + kısa kenar)

Bu formül karton için:

Çevre = 2 \cdot ((3x - 7) + x)
Çevre = 2 \cdot (4x - 7)
Çevre = 8x - 14

Çözüm için deneme yanıtları üzerinde çalışma:

Kartonun çevresi, seçenekler arasında aşağıdaki değerlerden birine eşit olabilir:

  • A) 20
  • B) 22
  • C) 24
  • D) 26

Bu parametrelere göre çevre = 8x - 14 denkleminde hangi değerler x için geçerlidir?

Çevreyi 24’e eşitleyelim:

8x - 14 = 24
8x = 38
x = 4.75

Kısa kenar uzunluğu 4.75 cm, uzun kenar uzunluğu ise:

3x - 7 = (3 \cdot 4.75) - 7 = 14.25 - 7 = 7.25 \, \text{cm}.

Bu durumda kartonun kenar uzunlukları:

  • Kısa kenar = 4.75 cm
  • Uzun kenar = 7.25 cm

Çevre uzunluğu 24 cm olur.

Doğru cevap: C) 24

@Zeynep137

Buna göre özdeş kartonlardan birinin çevre uzunluğu kaç santimetredir?

Cevap:

Sorunun Analizi

  • Kare şeklinde bir karton oluşturulmuş.
  • Bu kare, özdeş 40 dikdörtgen kartonun birbirine kenarları çakışacak şekilde birleşmesi ile elde edilmiş.
  • Bu kartonlardan birinin uzun kenarı, kısa kenarının 3 katından 7 cm daha kısa.
  • Özdeş kartonlardan birinin çevre uzunluğu soruluyor.

1. Adım: Karenin Kenarındaki Karton Sayısını Bulma

Kare n \times n birimden oluşuyor, ancak içerisinde 40 karton var; bu kartonlar dikdörtgen. Önce, dikdörtgenle oluşacak kareyi analiz etmemiz gerekiyor.

Şekle Bakalım:

Yatayda ve dikeyde kaç birim var?

Görüntüye göre:

  • Yatayda 5
  • Dikeyde 8 karton var.

\to Çünkü toplam 5 satır ve 8 sütun gözüküyor.

Toplam karton sayısı: 5 \times 8 = 40


2. Adım: Dikdörtgen Kartonun Kısa ve Uzun Kenarını Tanımlama

  • Kısa kenar: x cm
  • Uzun kenar: y cm

Verilen bilgiye göre:

y = 3x - 7

3. Adım: Karenin Kenar Uzunluğunu Bulma

Kare oluşturalan uzunluğa bakalım:

  • Dikey (8 adet karton): 8 tane kısa kenar üst üste → kare kenarı 8x olur.
  • Yatay (5 adet karton): 5 tane uzun kenar yanyana → kare kenarı 5y olur.

Ama bu bir kare olduğuna göre iki yönde uzunluk eşit olmalı:

8x = 5y

Ama y’yi yukarıdaki formüle koyarsak:

8x = 5y \\ 8x = 5(3x - 7) \\ 8x = 15x - 35 \\ 8x - 15x = -35 \\ -7x = -35 \\ x = 5

4. Adım: Uzun Kenarı Bulma

y = 3x - 7 = 3 \times 5 - 7 = 15 - 7 = 8
  • Kısa kenar: 5 cm
  • Uzun kenar: 8 cm

5. Adım: Çevre Uzunluğunu Hesaplama

Bir dikdörtgenin çevresi:

Çevre = 2 (kısa kenar + uzun kenar)

Yani:

Çevre = 2 \times (5 + 8) \\ Çevre = 2 \times 13 = 26 \text{ cm}

Sonuç ve Doğru Seçenek

Özdeş kartonlardan birinin çevre uzunluğu: 26 cm (D şıkkı doğru).


Önemli Noktalar

  • Kısa kenar: 5 cm
  • Uzun kenar: 8 cm
  • Çevre: 26 cm

@Zeynep137

Soru:

Dikdörtgen şeklindeki özdeş 40 karton kenarları çakışacak biçimde birleştirilerek aşağıdaki kare şeklindeki karton oluşturulmuştur. Özdeş kartonlardan birinin uzun kenar uzunluğu, kısa kenar uzunluğunun 3 katından 7 cm daha kısadır. Buna göre özdeş kartonlardan birinin çevre uzunluğu kaç santimetredir?

A) 20
B) 22
C) 24
D) 26

Cevap:

Özdeş kartonun kısa kenarına S dersek, uzun kenarı problemde belirtildiği gibi
L = 3S − 7’dir.
Bu kartonun çevresi 2(S + L) olduğundan, çevre:
2[S + (3S − 7)] = 2(4S − 7) = 8S − 14 şeklinde ifade edilir.

Bize hangi değerin (A, B, C, D) bu çevreye uyduğunu test edelim:

• 20 = 8S − 14 ⇒ 8S = 34 ⇒ S = 4,25 (Uzun kenar 5,75; bu yerleşme kare oluşturmayabilir.)
• 22 = 8S − 14 ⇒ 8S = 36 ⇒ S = 4,5 (Uzun kenar 6,5)
• 24 = 8S − 14 ⇒ 8S = 38 ⇒ S = 4,75 (Uzun kenar 7,25)
• 26 = 8S − 14 ⇒ 8S = 40 ⇒ S = 5 (Uzun kenar 8)

S = 5 ve L = 8 bulunursa, bir kartonun alanı 5×8 = 40 cm² olur. Toplam 40 adet kartonun alanı 40×40 = 1600 cm²’dir ki bu, 40×40 kenarlı büyük bir karenin alanıdır. Dolayısıyla bu 40 dikdörtgeni 5 tane yana (uzun kenarı yatay kabul) ve 8 tane dikeyde sıralarsak boyutlar 5×8 = 40 cm ve 8×5 = 40 cm ile tam bir kare elde edilir.

Bu durumda çevre uzunluğu 2(5 + 8) = 26 cm olarak bulunur.

Doğru seçenek: 26

@Zeynep137

Dikdörtgen şeklindeki özdeş 40 karton kenarları çakışacak biçimde birleştirilerek kare şekilli büyük karton oluşturulmuştur. Özdeş kartonlardan birinin uzun kenarı, kısa kenarının 3 katından 7 cm daha kısadır. Buna göre özdeş kartonlardan birinin çevre uzunluğu kaç santimetredir?


İçindekiler

  1. Problemin Özeti ve Anahtar Bilgiler
  2. Şekli Analiz Etme ve Parçalara Ayırma
  3. Matematiksel Modelleme ve Denklem Kurma
  4. Uzun ve Kısa Kenarın Bulunması
  5. Çevre Uzunluğunun Hesaplanması
  6. Çözümün Tablo ile Özeti
  7. Sonuç ve Kısa Özet

1. Problemin Özeti ve Anahtar Bilgiler

  • Büyük kare karton, özdeş 40 dikdörtgen kartondan oluşuyor.
  • Kartonlardan birinin uzun kenarı, kısa kenarının 3 katından 7 cm daha kısa.
  • Bir kartonun çevresini soruyoruz.

2. Şekli Analiz Etme ve Parçalara Ayırma

Büyük Karenin Yapısı

  • Şekle dikkatle bakınca, büyük karenin içinde küçük dikdörtgen kartonlar satırlar ve sütunlar oluşturacak biçimde dizilmiş.
  • Kaç satır ve kaç sütun var? Bunu anlamak için şekli satır ve sütun olarak sayalım:

Yukarıdan aşağıya 5 satır, soldan sağa 8 sütun var!

  • Satır x Sütun = Toplam Karton Sayısı
  • 5 \times 8 = 40 karton (Problemle tutarlı!)

Yani:

  • Dikdörtgenler 5 satır ve 8 sütun şeklinde dizilmiş.

Büyük Karenin Kenarları

  • Büyük şekil bir “kare”.
  • Karenin bir kenarı hem satır yönünde kısa kenarların toplamı, hem sütun yönünde uzun kenarların toplamı kadar.

3. Matematiksel Modelleme ve Denklem Kurma

Küçük Dikdörtgenin Kenarlarına x ve y Diyelim:

  • x = kısa kenar uzunluğu (satır yönünde)
  • y = uzun kenar uzunluğu (sütun yönünde)

Büyük Karenin Kenarları:

  • Satır yönünde her satırda x uzunluk var, 5 satır olduğuna göre:
    Büyük karenin kenarı 5x olur.
  • Sütun yönünde her sütunda y uzunluk var, 8 sütun olduğuna göre:
    Büyük karenin kenarı 8y olur.

Ama büyük şekil “kare” olduğuna göre:
5x = 8y


İkinci Bilgi:

  • Uzun kenar, kısa kenarın 3 katından 7 cm daha kısa.
  • Yani, y = 3x - 7

4. Uzun ve Kısa Kenarın Bulunması

Denklem Sistemi:

  1. 5x = 8y
  2. y = 3x - 7

Adım Adım Çözüm:

Denklem 1’i y cinsinden düzenleyelim:

5x = 8y \implies y = \dfrac{5x}{8}

Denklem 2 ile birleştiriyoruz:

y = 3x - 7 ve y = \frac{5x}{8}

Birbirine eşitle:

3x - 7 = \frac{5x}{8}

Her iki tarafı 8 ile çarpalım:

8(3x - 7) = 5x
24x - 56 = 5x

24x - 5x = 56

19x = 56

x = \frac{56}{19}

Kısa Kenar x = \frac{56}{19} \approx 2,947\ \text{cm}

Şimdi, uzun kenarı ($y$’yi) bulalım:

y = 3x - 7

y = 3 \cdot \frac{56}{19} - 7 = \frac{168}{19} - 7 = \frac{168 - 133}{19} = \frac{35}{19}

y = \frac{35}{19} \approx 1,842\ \text{cm}


Fakat burada çok küçük sayılar çıktı!

Bir hata olup olmadığını kontrol edelim: Özdeş kartonların uzun kenarı, kısa kenarın 3 katından 7 cm daha kısa. Bu durumda y = 3x - 7 olmalı, fakat uzun kenar kısa kenardan daha küçük çıktı!

Demek ki ters tanımlanmış: Soruda “uzun kenarı, kısa kenarının 3 katından 7 cm daha kısadır” diyor, yani (kısa kenar) x, uzun kenar y ise:

  • Uzun kenar, kısa kenarın 3 katından küçükse ve uzun kenar daha büyük olmalı, demek ki uzun kenar kısa kenarın 3 katından 7 eksik.
    Yani y = 3x - 7 gibi gözüküyor.

Ancak kısa kenar x = \frac{56}{19} \approx 2,95\,\text{cm}, uzun kenar y = \frac{35}{19} \approx 1,84\,\text{cm} olur mu? Mantıkla çelişiyor.
Bunun yerine:

Sütun sayısı uzun kenarlardan, satır sayısı kısa kenarlardan oluşuyor olabilir. Yani, büyük karenin kenarları:

  • Sütun x kısa kenar 8x
  • Satır x uzun kenar 5y olmalı.

O zaman denklem: 8x = 5y

Ve y = 3x - 7

Denklem Sistemi:

  1. 8x = 5y
  2. y = 3x - 7

Şimdi, $y$’yi yukarıdaki denklemden çekip yerine koyalım:

8x = 5(3x - 7)
8x = 15x - 35
8x - 15x = -35
-7x = -35
x = 5

Kısa kenar x = 5\ \text{cm}.

Uzun kenar:

y = 3x - 7 = 3 \times 5 - 7 = 15 - 7 = 8

Uzun kenar y = 8\ \text{cm}.


5. Çevre Uzunluğunun Hesaplanması

Bir dikdörtgenin çevresi: 2(x + y)

\text{Çevre} = 2(x + y) = 2(5 + 8) = 2 \times 13 = \mathbf{26\ \text{cm}}

6. Çözümün Tablo ile Özeti

Adım Hesaplama Sonuç
Kısa kenar (x) x = 5 5\ \text{cm}
Uzun kenar (y) y = 3x - 7 = 8 8\ \text{cm}
Dikdörtgen Çevresi 2(x + y) = 2 \times 13 = 26 26\ \text{cm}

7. Sonuç ve Kısa Özet

Doğru seçenek: 26 cm (D seçeneği)
Özdeş dikdörtgenlerden her birinin çevre uzunluğu 26 santimetredir.


Kısa Özet

  • Kısa kenar 5 cm, uzun kenar 8 cm.
  • Çevre = 2(5 + 8) = 26\ \text{cm}
  • Doğru cevap: D seçeneği (26)

@Zeynep137