- 18000…0
n basamakd
sayısınin 267 tane asal olmayan pozitif böleni
olduğuna göre n kaçtır?
A) 7
B) 8
C) 9
D) 10
E) 11
18000\dots0 (n Basamaklı) Sayısının 267 Tane Asal Olmayan Pozitif Böleni Varsa n Değerinin Bulunması
KULLANILAN KURAL VE FORMÜLLER:
-
Pozitif Bölen Sayısı (\text{PBS}):
Bir A doğal sayısı asal çarpanlarına A = a^x \cdot b^y \cdot c^z şeklinde ayrıldığında:\text{PBS} = (x + 1) \cdot (y + 1) \cdot (z + 1) -
Toplam Pozitif Bölen İlişkisi:
\text{Toplam PBS} = \text{Asal Olmayan Pozitif Bölen Sayısı} + \text{Asal Bölen Sayısı}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sayıyı 10’un Kuvveti Cinsinden İfade Etme
- Sayı toplam n basamaklıdır ve ilk iki basamağı 18’dir.
- Dolayısıyla 18’in sağında (n - 2) tane sıfır bulunur.
Adım 2 — Sayıyı Asal Çarpanlarına Ayırma
- 18 = 2 \cdot 3^2
- 10^{n-2} = (2 \cdot 5)^{n-2} = 2^{n-2} \cdot 5^{n-2}
- Çarpanları birleştirelim:
Adım 3 — Asal Bölen Sayısını ve Toplam Pozitif Bölen Sayısını Bulma
- A sayısının asal bölenleri 2, 3 ve 5 olmak üzere 3 tanedir.
- Soruda asal olmayan pozitif bölen sayısı 267 olarak verilmiştir.
Adım 4 — Üsleri Kullanarak n Değerini Hesaplama
- \text{PBS} formülünü uygulayalım:
- Her iki tarafı 3’e bölelim:
- Çarpımları 90 olan ardışık iki sayı 10 ve 9’dur (10 \cdot 9 = 90).
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) 10
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Asal Çarpanlara Ayırma
- Tanım: Bir pozitif tam sayıyı sadece asal sayıların çarpımı biçiminde yazmaktır.
- Bu problemde: 18 \cdot 10^{n-2} sayısı tabanları 2, 3 ve 5 olacak biçimde düzenlenmiştir.
2. Asal Olmayan Bölenler
- Tanım: Bir sayının tüm pozitif tam bölenleri kümesinden asal olan bölenlerin çıkarılmasıyla elde edilen bölenlerdir.
- Bu problemde: \{2, 3, 5\} olmak üzere 3 tane asal bölen çıkarılarak işlem yapılmıştır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Sıfır Sayısını n Olarak Almak
- Yanlış: 18 \cdot 10^n yazıp sayıyı (n+2) basamaklı kabul etmek.
- Doğru: Sayı n basamaklı ise 18’den sonraki sıfır adedi (n-2)'dir (18 \cdot 10^{n-2}).
- Neden Yanlış: 18 sayısı zaten 2 basamak kaplar, toplam basamak sayısını aşmamak gerekir.
Asal Bölenleri Toplam Sayıya Eklemeyi Unutmak
- Yanlış: \text{PBS} = 267 alarak denklemi 3n(n-1) = 267 şeklinde kurmak.
- Doğru: Verilen değer asal olmayan bölen sayısı olduğu için, 3 asal böleni ekleyip \text{PBS} = 270 bulmak gerekir.
- Neden Yanlış: \text{PBS} formülü asal olanlar dahil tüm pozitif bölenlerin toplam adedini verir.
Bu soru tipinde tam bölen sayısı veya negatif bölen sayısı sorulsaydı nasıl bir yol izleyeceğimizi incelememi ister misin?
