MERKEZ AÇI
açı, merkez açının kolları arasında kalan çember
parçaya yay (çember parçası) denir.
AB yayı
BD yayı
\rightarrow BD
yayı
DAB yayı -
Soru-3 Aşağıdaki O merkezi çemberde
m(DOC)= 40 ve m(AD) =100° oduğuna göre
istenen ölçüleri bulunuz.
mDC) =
m(AOD)-
► Köşesi çemberin merkezinde olan açıya merkez
parçasına merkez açının gördüğü yay denir.
A0C: Morkez aça
AC: Merkez açının
gördüğü yay
- Merkez açının ölçüsü gördūğü yayın ölçüsüne
esittir
m(AOC) =m(AC)
m(KL) = 62° olduğuna göre m(KOL) kaç derecedir?
180e
Bir çember 360° lik
yaydan oluşur.
JAB] çap olmak üzere.
yanım çember 180° ik
- Aynı şekilde çeyrek çember 90° lik yaydan oluşur
s(AOB) = 77° olduğuna gõre, s(ADB) =?
Soru-5 Aşağıdaki M merkezli çemberde [KLJ çaptır
40-/
Soru Fotoğrafı:
Merkez Açı ve Yay Ölçüsü Soru Çözümleri
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Merkez açının ölçüsü, gördüğü yayın ölçüsüne eşittir: m(\text{Merkez Açı}) = m(\text{Gördüğü Yay}). Ayrıca bir çemberin tamamı 360^\circ, yarım çember (çapın ayırdığı kısım) 180^\circ’dir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Soru 1 — m(\widehat{BC}) Yayının Ölçüsü
- Adım: M merkezli çemberde m(\widehat{BMC}) = 98^\circ olarak verilmiş.
- Kural: Merkez açı gördüğü yaya eşittir. Bu durumda \widehat{BC} yayı, 98^\circ’lik merkez açının karşısındadır.
- Sonuç: m(\widehat{BC}) = 98^\circ
Soru 2 — m(\widehat{KOL}) Açısının Ölçüsü
- Adım: \widehat{KL} yayının ölçüsü 62^\circ verilmiş.
- Kural: Yay ölçüsü, onu gören merkez açıya eşittir.
- Sonuç: m(\widehat{KOL}) = 62^\circ
Soru 3 — İstenen Ölçülerin Bulunması
- Verilenler: m(\widehat{DOC}) = 40^\circ ve m(\widehat{AD}) = 100^\circ.
- Adım 1 (m(\widehat{DC})): DOC bir merkez açıdır ve \widehat{DC} yayını görür. Bu yüzden m(\widehat{DC}) = 40^\circ.
- Adım 2 (m(\widehat{AOD})): \widehat{AD} yayının ölçüsü 100^\circ olduğuna göre, bu yayı gören AOD merkez açısı da aynı ölçüye sahiptir. m(\widehat{AOD}) = 100^\circ.
Soru 4 — s(\widehat{ADB}) Yayının Ölçüsü
- Adım: s(\widehat{AOB}) = 77^\circ verilmiş. Bu, küçük yayın (\widehat{AB}) ölçüsüdür.
- Kural: Çemberin tamamı 360^\circ’dir. Büyük yay olan \widehat{ADB}'yi bulmak için tamamından küçük yayı çıkarırız.
- İşlem: 360^\circ - 77^\circ = 283^\circ
- Sonuç: s(\widehat{ADB}) = 283^\circ
Soru 5 — m(\widehat{NML}) Açısının Ölçüsü
- Adım 1: [KL] çap olduğu için çemberi iki eş parçaya böler. Yarım çember 180^\circ’dir. Yani m(\widehat{KNL}) = 180^\circ.
- Adım 2: m(\widehat{KN}) = 40^\circ verilmiş. \widehat{NL} yayını bulmak için: 180^\circ - 40^\circ = 140^\circ.
- Adım 3: NML merkez açısı \widehat{NL} yayını görmektedir.
- Sonuç: m(\widehat{NML}) = 140^\circ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAPLAR:
- 98^\circ | 2) 62^\circ | 3) m(\widehat{DC})=40^\circ, m(\widehat{AOD})=100^\circ | 4) 283^\circ | 5) 140^\circ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Merkez Açı
- Tanım: Köşesi çemberin merkezinde olan açıdır.
- Bu sorularda: Açının gördüğü yay ile derecesi her zaman aynıdır.
2. Yay (Çember Parçası)
- Tanım: Çember üzerindeki iki nokta arasında kalan eğri parçasıdır.
- Bu sorularda: Çapın üstünde kalan yay her zaman 180^\circ kabul edilir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Çevre Açı ile Karıştırmak
- Yanlış: Köşesi çember üzerinde olan açı (çevre açı) ile merkez açıyı aynı sanmak.
- Doğru: Merkez açı yayla eşittir, çevre açı yayın yarısıdır. (Bu sorularda sadece merkez açı kullanılmıştır).
Büyük ve Küçük Yay Ayrımı
- Yanlış: Soru 4’te sadece 77^\circ’yi cevap olarak bırakmak.
- Doğru: Eğer yay ismi üç harfle (\widehat{ADB} gibi) belirtilmişse genellikle büyük olan yay kastediliyordur, 360^\circ’den çıkarmayı unutmamalısın.
Anlamadığın bir adım veya başka bir soru olursa çözmemi ister misin?