Melez sarı tohum, Saf döl yeşil tohum

Question Answer
1
  1. Aşağıdaki çaprazlamalarla ilgili boşlukları doldurunuz.
    Melez sarı tohum, Saf döl yeşil tohum
    Yukarıdaki bezelyeleri oluşturan bezelye çiftlerinin genotipi olabilecek ihtimalleri işaretleyiniz.
    square AA X aa
    Genotip oranı (%)
    Saf döl yanda çiçek, Melez yanda çiçek, Saf döl uçta çiçek
    Oluşan bezelyelerde çiçek konumunun grafikteki gibi olmasını sağlayan ata bezelyelerin genotipi olabilecek ihtimalleri işaretleyiniz.
    square Bb x bb
  2. Aşağıda farklı çaprazlamalar ve oluşabilecek bezelyelerin ihtimalleri verilmiştir.
    Buna göre çaprazlamaların numaralarını oluşabilecek bezelye ihtimallerinin başına yazınız.
    Fenotip: Sarı tohum X Yeşil tohum
    Genotip: Aa aa
    Fenotip: Mor çiçek X Mor çiçek
    Genotip: Bb Bb
    Genotip: ee EE
    -1… %0 saf baskın, %0 saf çekinik %100 melez baskın
  3. Bir araştırmacı bezelyelerde çiçek rengi geni ile ilgili aşağıdaki çaprazlamayı yapıyor.
    Bu çaprazlama ile ilgili soruları cevaplayınız.
    Melez döl mor çiçek X Melez döl mor çiçek
    Mor çiçek geni beyaz çiçek genine baskındır.
    Bu çaprazlama sonucunda;
    A) Oluşan bezelyelerin beyaz çiçekli olma ihtimali nedir?1…
    E) Oluşan bezelyelerin beyaz çiçek genini taşıma ihtimali nedir?1…
  4. Aşağıdaki çaprazlama sonucunda oluşabilecek bezelyelerin genotiplerinin yanına “olur”, oluşamayacak bezelyelerin yanına “olmaz” yazınız.
    Mor çiçek X Beyaz çiçek

Aşağıdaki çaprazlamalarla ilgili boşlukları doldurunuz.
Aşağıdaki çaprazlamalarla ilgili boşlukları doldurunuz.800×889 234 KB

2

Bezelyelerde Monohibrit Çaprazlama ve Genotip-Fenotip Analizi

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Mendel genetiğinde monohibrit çaprazlamalarda çekinik alelin fenotipte görülebilmesi için homozigot (aa), baskın alelin görülmesi için en az bir baskın gen (A-) bulunmalıdır. İki heterozigot bireyin çaprazlanması (Aa \times Aa) sonucunda genotip ayrışım oranı 1:2:1 (\%25\ AA, \%50\ Aa, \%25\ aa), fenotip oranı ise 3:1 olur.

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI

6. Soru: Çaprazlama İhtimallerini Belirleme

  • Sol Kısım (Melez sarı tohum ve Saf döl yeşil tohum oluşumu):
    Oluşan bezelyeler melez sarı (Aa) ve saf döl yeşil (aa) olduğuna göre, ata bireylerin her ikisinde de mutlaka çekinik (a) geni bulunmalı ve çaprazlama sonucunda hem Aa hem aa genotipleri üretilebilmelidir:

    • [ ] AA \times aa \rightarrow Yalnızca \%100\ Aa oluşur (aa oluşamaz).
    • [x] Aa \times aa \rightarrow \%50\ Aa ve \%50\ aa oluşur. (İşaretlenmeli)
    • [x] Aa \times Aa \rightarrow \%25\ AA, \%50\ Aa, \%25\ aa oluşur (hem Aa hem aa meydana gelebilir). (İşaretlenmeli)
    • [ ] Aa \times AA \rightarrow \%50\ AA, \%50\ Aa oluşur (aa oluşamaz).

  • Sağ Kısım (Grafikteki Genotip Dağılımı):
    Grafikte verilen oranlar:

    • \%25 Saf döl yanda (BB)
    • \%50 Melez yanda (Bb)
    • \%25 Saf döl uçta (bb)
      Bu 1:2:1 genotip oranı yalnızca iki heterozigot bireyin çaprazlanmasıyla elde edilir:
    • [ ] Bb \times bb \rightarrow \%50\ Bb, \%50\ bb
    • [ ] BB \times Bb \rightarrow \%50\ BB, \%50\ Bb
    • [x] Bb \times Bb \rightarrow \%25\ BB, \%50\ Bb, \%25\ bb (İşaretlenmeli)

7. Soru: Çaprazlamalar ve İhtimal Eşleştirmesi

Verilen çaprazlamaların genotipik sonuçları:

  1. Aa \times aa \rightarrow \%50\ Aa (melez baskın), \%50\ aa (saf çekinik)
  2. Bb \times Bb \rightarrow \%25\ BB (saf baskın), \%50\ Bb (melez baskın), \%25\ bb (saf çekinik)
  3. ee \times EE \rightarrow \%100\ Ee (melez baskın), \%0 saf baskın, \%0 saf çekinik

Eşleştirme:

  • ( 3 ) \rightarrow \%0 saf baskın, \%0 saf çekinik, \%100 melez baskın
  • ( — ) \rightarrow \%100 saf baskın, \%0 saf çekinik, \%0 melez baskın
  • ( 1 ) \rightarrow \%0 saf baskın, \%50 saf çekinik, \%50 melez baskın
  • ( 2 ) \rightarrow \%25 saf baskın, \%25 saf çekinik, \%50 melez baskın

8. Soru: İki Heterozigot Bireyin Çaprazlanması (Mm \times Mm)

Mor çiçek geni (M), beyaz çiçek genine (m) baskındır.
Çaprazlama: Mm \times Mm \rightarrow MM, Mm, Mm, mm

  • a) Beyaz çiçekli olma ihtimali:
    P(mm) = \frac{1}{4} = \%25
  • b) Mor çiçekli olma ihtimali (MM veya Mm):
    P(M-) = \frac{3}{4} = \%75
  • c) Heterozigot (Mm) olma ihtimali:
    P(Mm) = \frac{2}{4} = \%50
  • d) Homozigot (MM veya mm) olma ihtimali:
    P(MM) + P(mm) = \frac{1}{4} + \frac{1}{4} = \frac{2}{4} = \%50
  • e) Beyaz çiçek genini (m) taşıma ihtimali (Mm veya mm):
    P(Mm) + P(mm) = \frac{2}{4} + \frac{1}{4} = \frac{3}{4} = \%75
  • f) Mor çiçek genini (M) taşıma ihtimali (MM veya Mm):
    P(MM) + P(Mm) = \frac{1}{4} + \frac{2}{4} = \frac{3}{4} = \%75

:white_check_mark: CEVAP:

  • 6. Soru: Sol kutular: Aa \times aa ve Aa \times Aa | Sağ kutu: Bb \times Bb
  • 7. Soru (Yukarıdan aşağıya sıra): 3 — (boş) — 1 — 2
  • 8. Soru: a) \%25, b) \%75, c) \%50, d) \%50, e) \%75, f) \%75

:warning: SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Bir bireyin belirli bir geni “taşıma” ihtimali sorulduğunda fenotipe değil genotipe bakılır. Heterozigot (Mm) bireyler çekinik geni dış görünüşte göstermeseler bile hücrelerinde taşıdıkları için hesaplamaya dahil edilirler.