MEBİ YKS DENEMELERİ
19. Eşeyli üreyen diploit it canlilarda
l. gamet oluşumunda mutasyon meydana geimes
I. homolog kromozomlarín bağımsız olarak rastgelo
dağılmasI,
Il. farkli genotipe sahipiki gafmetin rastgele
döllenmesi
Ortaöğretim Genel Müdürlüg
durumlarindan hangilerinin meydana gelmesi
yeni nesillerde kalıtsal varyasyona neden
olabilir?
A) Yalnız|
D) Il ve lll
B) Yalnız I!
C) I ve ll
(E)), Il ve ll
20. Aşa
edi
ma
Eşeyli Üremede Kalıtsal Varyasyon Nedenleri
ÇÖZÜM ADIMLARI & Öncül Analizi:
-
I. Gamet oluşumunda mutasyon meydana gelmesi:
Üreme hücrelerinin (gametlerin) oluşumu sırasında gerçekleşen mutasyonlar yeni genetik dizilimler ve aleller oluşturur. Bu mutasyonlar döllenmeyle yeni nesillere aktarıldığı için kalıtsal varyasyona (çeşitliliğe) doğrudan neden olur. (Doğru) -
II. Homolog kromozomların bağımsız olarak rastgele dağılması:
Mayoz bölünmenin Anafaz I evresinde homolog kromozom çiftlerinin kutuplara rastgele ve bağımsız çekilmesi, oluşacak gametlerin genetik kombinasyonlarını çeşitlendirir. Bu durum yavruların birbirinden farklı genetik yapılara sahip olmasını sağlar. (Doğru) -
III. Farklı genotipe sahip iki gametin rastgele döllenmesi:
Milyonlarca farklı genetik kombinasyona sahip yumurta ve sperm hücrelerinin rastlantısal olarak birleşmesi, döllenme sonucu oluşan zigotun genotipik çeşitliliğini en üst seviyeye çıkarır. (Doğru)
Sonuç ve Doğrulama:
Verilen üç durum da eşeyli üreyen canlılarda yeni nesillerin genetik yapısının ebeveynlerden ve birbirinden farklı olmasını (kalıtsal varyasyonu) sağlayan temel faktörlerdendir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: E — I, II ve III
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Kalıtsal Varyasyon: Bir türün bireyleri arasındaki genetik temelli farklılıklardır. Mayoz bölünme (krossing-over ve bağımsız dağılım), rastgele döllenme ve üreme hücrelerindeki mutasyonlar varyasyonu artırır.
- Vücut Hücresi vs. Gamet Mutasyonu: Vücut (somatik) hücrelerinde meydana gelen mutasyonlar yalnızca o bireyi etkilerken, gametlerdeki mutasyonlar nesilden nesile aktarılabilir.
Kalıtsal çeşitliliği artıran “krossing-over” mekanizmasının kromatitler düzeyindeki etkisini de birlikte incelemek ister misin?