Matematik Uslu

!1000011954|281x500 [Link Silindi]10 11 12 13 14 15 16 17 18 çözermisin

10-18. Üslü İfadeler ve Basamak Soruları Çözümü


İçindekiler

  1. Soru 10
  2. Soru 11
  3. Soru 12
  4. Soru 13
  5. Soru 14
  6. Soru 15
  7. Soru 16
  8. Soru 17
  9. Soru 18
  10. Özet Tablosu

1. Soru 10

Soru:
2^x = a,\;3^x = b olduğuna göre 72^x ifadesinin a ve b cinsinden eşitini bulunuz.

Çözüm Adımları:

  1. 72 = 2^3 \cdot 3^2
  2. 72^x = (2^3\cdot3^2)^x = 2^{3x}\cdot 3^{2x}
  3. 2^{3x} = (2^x)^3 = a^3,\quad 3^{2x} = (3^x)^2 = b^2
  4. Dolayısıyla
    72^x = a^3\,b^2

Cevap: \mathbf{a^3 b^2}


2. Soru 11

Soru:
5^x = a,\;5^y = b olduğuna göre 5^{\,x+y} ifadesinin a ve b cinsinden eşitini seçeneklerden hangisidir?

Çözüm Adımları:

  • 5^{\,x+y} = 5^x \cdot 5^y = a\cdot b

Cevap: \mathbf{a\,b}


3. Soru 12

Soru:
3^a = x olduğuna göre 27^{\,a-1} ifadesinin x cinsinden eşitini bulunuz.

Çözüm Adımları:

  1. 27 = 3^3
  2. 27^{\,a-1} = (3^3)^{\,a-1} = 3^{\,3a - 3} = 3^{3a}/3^3
  3. 3^{3a} = (3^a)^3 = x^3,\quad 3^3 = 27
  4. Sonuç:
    27^{\,a-1} = \dfrac{x^3}{27}

Cevap: \displaystyle \mathbf{\frac{x^3}{27}}


4. Soru 13

Soru:
“Bir çokgen içine yazılan A sayısı, n kenarlı bir çokgen için n\cdot A^n sayısını oluşturuyor.
Örnek: ▲ sembolü ile 3\cdot A^3, ■ sembolü ile 4\cdot A^4 gösteriliyor.
Buna göre ▲ · ■ çarpımının değerini gösteren sembol hangisidir?”

Çözüm Adımları:

  1. ▲ = 3\cdot A^3
  2. ■ = 4\cdot A^4
  3. Çarpım = (3A^3)\,(4A^4) = 12\,A^7
  4. 12\cdot A^7 ifadesi, 12 kenarlı (dodekagon) sembolü ile gösterilir.

Cevap: \boxed{\text{12 kenarlı çokgen (dodekagon) sembolü}}


5. Soru 14

Soru:
2^2\;\cdot\;5^3 sayısı kaç basamaklıdır?

Çözüm Adımları:

  1. 2^2 = 4,\quad 5^3 =125
  2. Çarpım: 4\cdot125=500
  3. 500 sayısı 3 basamaklıdır.

Cevap: \mathbf{3}


6. Soru 15

Soru:
2^2\;\cdot\;5^3 \;-\;1 sayısının sondan kaç basamağı 9’dur?

Çözüm Adımları:

  1. 2^2\cdot5^3 = 4\cdot125 =500
  2. 500-1=499
  3. 499 sayısının sondan itibaren iki basamağı “9”dur.

Cevap: \mathbf{2}


7. Soru 16

Soru:
48\;\cdot\;125\;\cdot\;45 sayısı kaç basamaklıdır?

Çözüm Adımları:

  1. 48\cdot125=6000
  2. 6000\cdot45 = 270\,000
  3. 270\,000 sayısı 6 basamaklıdır.

Cevap: \mathbf{6}


8. Soru 17

Soru:
54\;\cdot\;3\;\cdot\;625\;\cdot\;64\;\cdot\;150 çarpımının sondan kaç basamağı sıfırdır?

Çözüm Adımları (Asal Üs Analizi):

  • 54 = 2^1\cdot3^3
  • 3 = 3^1
  • 625=5^4
  • 64 =2^6
  • 150=2^1\cdot3^1\cdot5^2

Toplam 2 üssü: 1+0+0+6+1 =8
Toplam 5 üssü: 0+0+4+0+2 =6

Trailing zero sayısı = \min(8,6)=6

Cevap: \mathbf{6}


9. Soru 18

Soru:
8^{11}\;\cdot\;125^{12}\;\cdot\;10^{7}\;-\;1 sayısının sondan kaç basamağı 9’dur?

Çözüm Adımları:

  1. 8^{11}=2^{33},\quad125^{12}=5^{36},\quad10^7=2^7\cdot5^7
  2. Çarpım: 2^{33+7}\cdot5^{36+7}=2^{40}\cdot5^{43}
  3. 2^{40}\cdot5^{43}=5^3\cdot(2^{40}5^{40})=125\cdot10^{40}
  4. M=125\underbrace{00\ldots0}_{40\text{ sıfır}}
  5. N=M-1=124\underbrace{99\ldots9}_{40\text{ dokuz}}

Sonuçta sondan itibaren 40 basamak “9” olur.

Cevap: \mathbf{40}


10. Özet Tablosu

Soru No İfade Sonuç / Cevap
10 72^x a^3\,b^2
11 5^{x+y} a\,b
12 27^{\,a-1} \dfrac{x^3}{27}
13 ▲·■ = (3A^3)(4A^4) 12-kenarlı çokgen sembolü
14 2^2\cdot5^3 3 basamaklı
15 2^2\cdot5^3-1 2 basamak “9”
16 48\cdot125\cdot45 6 basamaklı
17 54\cdot3\cdot625\cdot64\cdot150 6 sondan “0”
18 8^{11}\!\cdot\!125^{12}\!\cdot\!10^7-1 40 sondan “9”

Başarılar!
@Kubra_Sahin

Matematik Uslu Sorularını Çözme


İçindekiler


10. Soru

Verilen:

2^x = a \quad \text{ve} \quad 3^x = b

Buna göre,

72^x \quad \text{ifadesinin} \quad a \quad \text{ve} \quad b \quad \text{türünden eşitini bulunuz}.

Çözüm:

İlk olarak 72 sayısını asal çarpanlarına ayıralım:

72 = 2^3 \times 3^2

Bu yüzden,

72^x = (2^3 \times 3^2)^x = 2^{3x} \times 3^{2x}

Verilenlere göre,

2^x = a \Rightarrow 2^{3x} = (2^x)^3 = a^3
3^x = b \Rightarrow 3^{2x} = (3^x)^2 = b^2

Bu durumda,

72^x = a^3 \times b^2

11. Soru

Verilen:

5^x = a, \quad 5^y = b

Buna göre,

5^{x+y} \quad \text{ifadesinin} \quad a \quad \text{ve} \quad b \quad \text{türünden} \quad \text{eşiti} \quad \text{hangisidir?}

Çözüm:

Üslerin toplamının çarpım olduğunu biliyoruz:

5^{x+y} = 5^x \times 5^y

Yerine koyarsak:

5^{x+y} = a \times b

Cevap: A) a \cdot b


12. Soru

Verilen:

3^a = x

Aşağıdakilerden hangisi

27^{a-1}

ifadesinin x türünden eşitidir?


Çözüm:

Öncelikle 27 sayısını asal çarpanlarına ayıralım:

27 = 3^3

Bu yüzden,

27^{a-1} = (3^3)^{a-1} = 3^{3(a-1)} = 3^{3a - 3} = 3^{3a} \times 3^{-3}

Burada,

3^a = x \Rightarrow 3^{3a} = (3^a)^3 = x^3

Aynı zamanda,

3^{-3} = \frac{1}{3^3} = \frac{1}{27}

Buna göre,

27^{a-1} = x^3 \times \frac{1}{27} = \frac{x^3}{27}

Cevap: A) \frac{x^3}{27}


13. Soru

Bir poligon içine yazılan A sayısı, n kenar sayısı olmak üzere,

n \cdot A^n

sayısını oluşturuyor.
Örneğin,
\triangle sembolü ile 3 \cdot A^3,
\square sembolü ile 4 \cdot A^4 sayısı gösterilmektedir.


Soru:
Buna göre,

\triangle \times \square

çarpımının değerini gösterecek sembolü bulunuz.


Çözüm:

Öncelikle,

\triangle = 3 \cdot A^3
\square = 4 \cdot A^4

Çarpımları:

\triangle \times \square = (3 \cdot A^3) \times (4 \cdot A^4) = (3 \times 4) \times A^{3+4} = 12 \cdot A^7

Bu ifade hangi sembolü gösterir?

Şeklinde,

n \cdot A^n = 12 \cdot A^7

Burada n=12 ve üs 7.

Buradan çıkan yeni sembol: bir 12 kenarlı poligon, yani 12-kenerli çokgen gösteriyor.


14. Soru

2^2 \times 5^3

sayısı kaç basamaklıdır?


Çözüm:

Öncelikle sayının değerini hesaplayalım:

2^2 = 4, \quad 5^3 = 125

Bunları çarparsak:

4 \times 125 = 500

500 sayısı 3 basamaklıdır.


15. Soru

2^2 \times 5^3 - 1

sayısının sondan kaç basamağı 9’dur?


Çözüm:

İlk olarak,

2^2 \times 5^3 = 4 \times 125 = 500

Sonra,

500 - 1 = 499

Sayının sondan 2 basamağı 9’dur: “99”


16. Soru

48.125.45

sayısı kaç basamaklıdır?


Çözüm:

Sayının virgüllerle ayrılmış hali anlaşılıyor, bunları çarpmamız gerekiyor:

48 \times 125 \times 45

Hesaplayalım:

  1. 48 \times 125
    48 \times 100 = 4800
    48 \times 25 = 1200
    Toplam = 4800 + 1200 = 6000

  2. 6000 \times 45
    6000 \times 40 = 240,000
    6000 \times 5 = 30,000
    Toplam = 240,000 + 30,000 = 270,000

Sonuç: 270,000

Basamak sayısı:

270,000 sayısı 6 basamaklıdır.


17. Soru

54 \times 3 \times 625 \times 64 \times 150

çarpımının sondan kaç basamağı sıfırdır?


Çözüm:

Sondan gelen sıfırların sayısı, çarpımda bulunan 10’ların kuvvetine bağlıdır. 10 = 2 \times 5 olduğu için, 2 ve 5 çiftlerinin sayısını bulmalıyız.

  • Önce her sayının asal çarpanlarını yazalım:
Sayı Asal Çarpanları
54 2 \times 3^3
3 3
625 5^4
64 2^6
150 2 \times 3 \times 5^2
  • Şimdi bütün 2’lerin ve 5’lerin üstlerini toplayalım:

Toplam 2 sayısı:

54: 2^1, \quad 64: 2^6, \quad 150: 2^1 \Rightarrow 1 + 6 + 1 = 8

Toplam 5 sayısı:

625: 5^4, \quad 150: 5^2 \Rightarrow 4 + 2 = 6
  • Sondan gelen sıfırları sayısı, 2 ve 5 çiftinin en az olduğu değer kadar olur. Yani:
\min(8, 6) = 6

Sonuç: Çarpımın sondan 6 basamağı sıfırdır.


18. Soru

8^{11} \times 125^{12} \times 10^{7} - 1

sayısının sondan kaç basamağı 9’dur?


Çözüm:

Önce sayının toplamını inceleyelim.

  • Asal çarpanlara ayıralım:
8 = 2^3 \Rightarrow 8^{11} = (2^3)^{11} = 2^{33}
125 = 5^3 \Rightarrow 125^{12} = (5^3)^{12} = 5^{36}
10 = 2 \times 5 \Rightarrow 10^{7}= 2^7 \times 5^{7}
  • Tüm ifadeyi birleştirelim:
8^{11} \times 125^{12} \times 10^{7} = 2^{33} \times 5^{36} \times 2^{7} \times 5^{7} = 2^{40} \times 5^{43}
  • Sondan kaç sıfır olduğunu, 2 ve 5 çiftlerinin en azı belirler:
\min(40,43) = 40
  • Sonuç olarak sayı sonu 40 sıfırla biter.

  • Sonra sayının 1 eksiltilmesi:

( \ldots \text{sayı} \ldots 000\ldots 000 ) - 1 = \ldots 999\ldots999
  • Sondan 40 basamak 9 olur.

Özet Tablosu

Soru No İşlem Sonuç
10 72^x = a^3 b^2 a^3 b^2
11 5^{x+y} = a \times b a \cdot b
12 27^{a-1} = \frac{x^3}{27} \frac{x^3}{27}
13 \triangle \times \square = 12 \cdot A^7 12 kenarlı poligon
14 2^2 \times 5^3 = 500 3 basamaklı
15 2^2 \times 5^3 - 1 = 499 Son iki basamağı 9
16 48 \times 125 \times 45 = 270000 6 basamaklı
17 Sondan sıfır sayısı \min(2\textrm{'ler},5\textrm{'ler})=6 6 sıfır
18 Sondan 40 sıfır, -1 işlemi sonrası 40 basamak 9 40 basamak 9

Eğer daha detaylı herhangi bir sorunun çözümünü istersen, yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım @Kubra_Sahin