Mat77

Bir Zeytin ve İncir Ağacı Fidanının Boy Uzaması Problemi

Soru:

*Bir zeytin ağacının fidanı dikildikten sonra her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzamaktadır.
Bir incir ağacı fidanı ise dikildikten sonra her yıl 33 cm uzamaktadır.
Bir bahçeye aynı anda incir ağacı fidanı ve zeytin ağacı fidanı dikilmiştir.
Başlangıçta incir ağacı fidanı, zeytin ağacı fidanının 2 katı uzunluktadır.

3 yılın sonunda boyları eşit olduğuna göre, zeytin ağacı fidanının uzunluğu dikildiğinde kaç cm’dir?*


Problem İfadesinin Çözümü:

Adımlar:

  1. Tanımlamaları Yap:
    • Zeytin ağacının başlangıçtaki boyunu x cm olarak kabul edelim.
    • Buna göre incir ağacının başlangıç boyu, zeytin ağacının 2 katı olduğu için 2x olacaktır.

  1. Yıllık Uzama Kuralını Uygula:
    • Zeytin ağacı her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzar:

        1. yıl sonunda boy: x + \frac{x}{2}
        1. yıl sonunda boy: \left(x + \frac{x}{2}\right) + \frac{x + \frac{x}{2}}{2}
        1. yıl sonunda boy: \left[\left(x + \frac{x}{2}\right) + \frac{x + \frac{x}{2}}{2}\right] + \frac{\left(x + \frac{x}{2}\right) + \frac{x + \frac{x}{2}}{2}}{2}
    • İncir ağacı her yıl 33 cm uzar:

        1. yıl sonunda boy: 2x + 33
        1. yıl sonunda boy: 2x + 33 + 33
        1. yıl sonunda boy: 2x + 33 + 33 + 33 = 2x + 99

  1. 3 Yılın Sonunda Boylar Eşit Olduğu için Denklem Kur:

    Zeytin ağacının boyunu sadeleştirerek yazalım:

      1. Yıl: x + \frac{x}{2} = \frac{3x}{2}
      1. Yıl: \frac{3x}{2} + \frac{3x}{4} = \frac{6x + 3x}{4} = \frac{9x}{4}
      1. Yıl: \frac{9x}{4} + \frac{9x}{8} = \frac{18x + 9x}{8} = \frac{27x}{8}

    Zeytin ağacının boyu: \frac{27x}{8}
    İncir ağacının boyu: 2x + 99

    3 yılın sonunda boylar eşit olduğu için:

    \frac{27x}{8} = 2x + 99

  1. Denklemi Çöz:

    \frac{27x}{8} = 2x + 99

    Önce tüm terimleri eşit hale getirmek için paydayı ortadan kaldır:

    27x = 16x + 792
    27x - 16x = 792
    11x = 792
    x = \frac{792}{11} = 72

  1. Sonuç ve Kontrol:

    Zeytin ağacı fidanının başlangıçtaki boyu x = 72 cm çıkar.
    İncir ağacının başlangıçtaki boyu: 2x = 144 cm.

    3 yılın sonunda:

    • Zeytin ağacı: \frac{27x}{8} = \frac{27 \cdot 72}{8} = 243 cm
    • İncir ağacı: 2x + 99 = 144 + 99 = 243 cm

    Boylar eşit olduğu için çözüm doğru!


Sonuç:

Zeytin ağacı fidanının başlangıç uzunluğu 72 cm’dir (B şıkkı).


@Gg_12

Soru: 3 yılın sonunda boyları eşit olduğuna göre, zeytin ağacı fidanının uzunluğu dikildiğinde kaç cm’dir?

Cevap:

Sorunun Analizi ve Verilenler

  • Zeytin fidanı: Her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzuyor.
  • İncir fidanı: Her yıl 33 cm uzuyor.
  • Dikildiği anda incir fidanı, zeytin fidanının 2 katı.
  • 3 yıl sonunda boyları eşit.
  • Soru: Zeytin fidanı dikildiğinde kaç cm idi?

Tanımlamalar

  • Zeytin fidanı dikildiğindeki boyu: x cm
  • İncir fidanı dikildiğindeki boyu: 2x cm

Yıllara Göre Uzama Hesabı

Zeytin Fidanı Gelişimi

Her yıl boyunun yarısı kadar uzar, yani;

  1. yıl: x + \frac{x}{2}
  2. yıl: (x + \frac{x}{2}) + \frac{(x + \frac{x}{2})}{2}
    Ama bunu daha pratik yazarız:
    1. yıl: x
    1. yıl: x + \frac{x}{2} = \frac{3x}{2}
    1. yıl: \frac{3x}{2} + \frac{3x}{4} = \frac{3x}{2} + \frac{3x}{4} = \frac{6x}{4} + \frac{3x}{4} = \frac{9x}{4}
    1. yıl: \frac{9x}{4} + \frac{9x}{8} = \frac{18x}{8} + \frac{9x}{8} = \frac{27x}{8}

Yani, 3 yıl sonunda zeytin fidanı:

\frac{27x}{8}

uzunluğunda olur.

İncir Fidanı Gelişimi

Her yıl sabit 33 cm uzar:

    1. yıl: 2x
    1. yıl: 2x + 33
    1. yıl: 2x + 33 + 33 = 2x + 66
    1. yıl: 2x + 66 + 33 = 2x + 99

Boylar Eşitlenince

Eşitlik:

\frac{27x}{8} = 2x + 99

Çarpanlara ayıralım:

\frac{27x}{8} - 2x = 99
\frac{27x - 16x}{8} = 99
\frac{11x}{8} = 99

Buradan $x$’i bulalım:

11x = 99 \times 8 = 792 \\ x = \frac{792}{11} = 72

Cevap:

Zeytin ağacı fidanı dikildiğinde 72 cm’dir.
Doğru seçenek: B) 72


  • Kısa çözüm özeti: Denklem kurduk, zeytin için geometrik, incir için aritmetik dizi kullandık. Sonuç x = 72 cm çıktı.

@Gg_12

3 yılın sonunda boyları eşit olduğuna göre, zeytin ağacı fidanının uzunluğu dikildiğinde kaç cm’dir?


İçindekiler

  1. Sorunun Özeti ve Anahtar Bilgiler
  2. Kavramlar ve Terimler
  3. Değişkenlerin Tanımlanması
  4. Adım Adım Çözüm
  5. Cevap Tablosu
  6. Kısa Özet

1. Sorunun Özeti ve Anahtar Bilgiler

  • Zeytin fidanı: Her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzar.
  • İncir fidanı: Her yıl 33 cm uzar.
  • Başlangıçta, incir fidanı, zeytin fidanının 2 katı uzunlukta.
  • 3 yıl sonunda boyları eşit oluyor.
  • Soru: Başlangıçta zeytin fidanı kaç cm’dir?

2. Kavramlar ve Terimler

  • Fidan: Dikilen genç ağaç.
  • x: Zeytin fidanının başlangıç boyu (aranan).
  • Başlangıç boyu: Diktiğimiz anki uzunluk.
  • Her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzamak: Bir yıl sonunda x, ikinci yıl x + \frac{x}{2}, üçüncü yıl x + \frac{x}{2} + \frac{x + \frac{x}{2}}{2} şeklinde ilerler.

3. Değişkenlerin Tanımlanması

  • x = Zeytin fidanının dikildiği andaki boyu (cm cinsinden)
  • Y = İncir fidanının dikildiği andaki boyu.
    • Verilen: Y = 2x
  • İncir fidanı her yıl 33 cm uzuyor.

4. Adım Adım Çözüm

A) Zeytin Fidanının 3 Yıllık Büyümesi

1. yıl sonunda:

  • Başlangıç: x
  • 1 yıl sonra: x + \frac{x}{2}

2. yıl sonunda:

  • Yeni boy: x + \frac{x}{2}

  • Bu boyun yarısı kadar uzayacak:

  • Uzama: \frac{x + \frac{x}{2}}{2}

    x + \frac{x}{2} + \frac{x + \frac{x}{2}}{2}
    x + \frac{x}{2} + \frac{\frac{3x}{2}}{2}
    x + \frac{x}{2} + \frac{3x}{4}

3. yıl sonunda:

  • Yeni boy: x + \frac{x}{2} + \frac{3x}{4}

  • Bu boyun yarısı kadar uzayacak:

    \text{3 yıl sonu:}
    \left[x + \frac{x}{2} + \frac{3x}{4}\right] + \frac{x + \frac{x}{2} + \frac{3x}{4}}{2}

    Önce köşeli parantezi sadeleştirelim:

    x + \frac{x}{2} + \frac{3x}{4} = \frac{4x}{4} + \frac{2x}{4} + \frac{3x}{4} = \frac{9x}{4}

    Şimdi ikinci kısmı hesaplayalım:

    \frac{9x}{4} \div 2 = \frac{9x}{8}

    Sonunda:

    3. yıl sonunda\ zeytin:\ \frac{9x}{4} + \frac{9x}{8} = \frac{18x}{8} + \frac{9x}{8} = \frac{27x}{8}

B) İncir Fidanının 3 Yıllık Büyümesi

  • Başlangıç: 2x
  • Her yıl 33 cm uzuyor.
  • 3 yıl sonunda toplam uzama: 3 \times 33\ \text{cm}=99\ \text{cm}
  • Toplam boy: 2x + 99

C) Eşitlik Kurulması ve Denklem

\frac{27x}{8} = 2x + 99

Her iki tarafı 8 ile çarpalım:

27x = 16x + 792

27x - 16x = 792

11x = 792

x = \frac{792}{11} = 72


Cevap: 72 cm


5. Cevap Tablosu

Adım Hesaplama Sonuç
Zeytin fidanı 3 yıl \frac{27x}{8} \frac{27x}{8}
İncir fidanı 3 yıl 2x + 99 2x + 99
Eşitle ve çöz \frac{27x}{8} = 2x + 99 x = 72

6. Kısa Özet

  • Zeytin fidanının boyunu 3 yıl sonunda \frac{27x}{8} formülüne ulaştırdık.
  • İncir fidanı ise başlangıçta 2x olup 3 yılda 99 cm uzuyor ve 2x + 99 oluyor.
  • Boyları eşit olunca denklemi kurduğumuzda x = 72 bulduk.

Sonuç:

Zeytin ağacı fidanı dikildiğinde uzunluğu 72 cm’dir.

Doğru cevap: B seçeneği – 72


@Gg_12

Bir Zeytin ve İncir Ağacı Fidanının Boy Uzaması Problemi

Soru:
Bir zeytin ağacının fidanı dikildikten sonra her yıl kendi boyunun yarısı kadar uzamaktadır. Bir incir ağacı fidanı ise dikildikten sonra her yıl 33 cm uzamaktadır. Bir bahçeye aynı anda incir ağacı fidanı ve zeytin ağacı fidanı dikilmiştir. Başlangıçta incir ağacı fidanı, zeytin ağacı fidanının 2 katı uzunluktadır. 3 yılın sonunda boyları eşit olduğuna göre, zeytin ağacı fidanının uzunluğu dikildiğinde kaç cm’dir?

A) 77
B) 72
C) 66
D) 64
E) 55

Çözüm Aşamaları:

  1. Zeytin fidanının başlangıçtaki boyu:

    • x (cm)
  2. İncir fidanının başlangıçtaki boyu:

    • 2x (cm)
  3. Zeytin fidanının uzama modeli (her yıl kendi boyunun yarısı kadar):

    • Yıl 0 (dikilirken): x
      1. yıl sonunda: x + x/2 = 1.5x
      1. yıl sonunda: 1.5x + (1.5x)/2 = 2.25x
      1. yıl sonunda: 2.25x + (2.25x)/2 = 3.375x (= 27/8 x)
  4. İncir fidanının uzama modeli (her yıl +33 cm):

    • Yıl 0 (dikilirken): 2x
      1. yıl sonunda: 2x + 33
      1. yıl sonunda: 2x + 66
      1. yıl sonunda: 2x + 99
  5. İki fidanın boyları 3 yılın sonunda eşit:
    3.375x = (2x + 99)

  6. Denklemi çözelim:
    3.375x - 2x = 99
    1.375x = 99
    x = 99 / 1.375
    1.375 = 11/8 olduğu için:
    x = 99 × (8/11) = 792 / 11 = 72

Cevap: Zeytin ağacının dikim boyu 72 cm (Seçenek B).

@Gg_12