Yapısalcıliğın psikoloji konularini daralt-
masına tepki olarak doğmuş bir ekoldür
John Dewey ve William James önemli
temsilcilerindendir. Onlara göre zihnin ne
olduğundan çok ne yaptığı ve faaliyetleri
Üzerinde durmak gerekir. Onlar bu görüş-
lerini din psikolojisi alanına taşıyarak din
ve tanrı inancinın gerçekliğinden ziyade
insan hayatıindaki étkisi ve faydası ůzerin-
de durmuşlardır.
Bu parçada bahsedilen yaklaşım aşağı-
dakilerdern hangisidir?
A) Davranişçı
C) Gestaltçı
E) Hümanist
B) İşlevselci
D) Psikanalitik
Adım 1 — Yapısalcılığa Tepki Olarak Ortaya Çıkma
Parçada, “Yapısalcılığın psikoloji konularını daraltmasına tepki olarak doğmuş bir ekol” ifadesi var. Bu, geleneksel yapısalcılığın zihni öğelere ayırarak inceleme yapmasına karşı bir yaklaşımı işaret eder.
Adım 2 — John Dewey ve William James’in Rolü
John Dewey ve William James, psikolojide işlevselcilik akımının önemli temsilcileridir. Bu ekol, zihnin ne olduğu yerine zihnin ne yaptığına, yani işlevlerine odaklanır.
Adım 3 — Zihnin Faaliyetlerine ve Yararlılığına Odaklanma
Parçada, zihnin ne yaptığı ve faaliyetleri üzerinde durulması gerektiği vurgulanıyor. Ayrıca din inancının gerçekliği yerine insan hayatındaki etkisi ve faydası üzerinde durulması, işlevselciliğin canlı hayatı ve pratik fayda arayışıyla örtüşür.
Adım 4 — Seçeneklerin Analizi
A) Davranışçı: Sadece gözlemlenebilir davranışlara odaklanır, zihnin işlevi üzerine odaklanmaz. Bu nedenle uygun değil.
B) İşlevselci: Zihnin işleyişine ve işlevlerine odaklanan ekoldür. Parçadaki tanımla uyumlu.
C) Gestaltçı: Bütüncül algı ile ilgilenir, parçadaki açıklamaya uymuyor.
John Dewey ve William James, yapısalcılığa tepki olarak doğan ve zihnin ne olduğundan çok ne yaptığına odaklanan işlevselcilik akımının önemli temsilcileridir. Parçada ayrıca düşüncenin, din ve tanrı inancının gerçekliğinden ziyade insan yaşamındaki etkisi ve faydası üzerinde durulması da işlevselci yaklaşımı gösterir.
Çözüm Adımları:
Adım 1 — Ana ipucunu bul
Metinde “yapısalcılığa tepki” ifadesi geçiyor.
Bu, psikoloji ekollerinden işlevselciliğin temel çıkış noktalarından biridir.
Adım 2 — Temsilcileri kontrol et
John Dewey ve William James, işlevselciliğin önemli temsilcileridir.
Adım 3 — Yaklaşımın odağını belirle
“Zihnin ne olduğu değil, ne yaptığı” vurgusu, işlevselci bakışı anlatır.
Din ve inanç konularında da işlev ve fayda ön plandadır.
Adım 4 — Şıkları ele
A) Davranışçı — Yanlış, çünkü davranışçılık daha çok gözlenebilir davranışa odaklanır.
B) İşlevselci — Doğru, çünkü metindeki tüm ipuçları bunu gösterir.
C) Gestaltçı — Yanlış, çünkü Gestalt bütüncül algı vurgusu yapar.
D) Psikanalitik — Yanlış, çünkü bilinçdışı süreçlere odaklanır.
E) Hümanist — Yanlış, çünkü insanın potansiyeli ve өзін gerçekleştirmesi merkezde olur.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ Cevap: B) İşlevselci
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Not:William James ve John Dewey denince ilk akla gelen akım çoğu zaman işlevselcilik olmalıdır.