Lünmeler sirasında, metafazl evresindeki T, anafaz I evresindekíX, • profaz ll evresindeki Z hücreléri kromozom

YKS TYT
1
  1. Kromozom sayısı 16 olan bir canlı türünde mayoz bö-
    lünmeler sirasında,
    metafazl evresindeki T,
    anafaz I evresindekíX,
    • profaz ll evresindeki Z
    hücreléri kromozom sayıları bakımından karşılaştırılırsa
    aşağıda verilenlerden hangisi doğru olur?
    A) T=X=Y>z
eT=X>Y>Z

D)T>X =tz
E)>x>Y>

Kromozom sayısı 16 olan bir canlı türünde mayoz bö- lünmeler sirasında, metafazl...
Kromozom sayısı 16 olan bir canlı türünde mayoz bö- lünmeler sirasında, metafazl...1024×768 132 KB

2

Mayoz Bölünme Evrelerinde Kromozom Sayısı Değişimi

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL:

  • Diploid bir hücrede (2n) mayoz bölünme sırasında:
    • Mayoz I (Profaz I — Telofaz I): Hücre henüz bölünmediği için kromozom sayısı 2n’dir.
    • Mayoz II Başlangıcı (Profaz II — Metafaz II): Mayoz I sitokinezi sonucu kromozom sayısı yarıya inmiştir (n).
    • Anafaz II: Kardeş kromatitler ayrılıp her biri bağımsız birer kromozom haline geldiğinden, kromozom sayısı geçici olarak iki katına çıkar (2 \times n = 2n).

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI & Seçenek Analizi:

Canlının vücut hücresi kromozom sayısı 2n = 16’dır. Verilen evrelerdeki hücrelerin kromozom sayılarını tek tek belirleyelim:

  • Metafaz I evresindeki T hücresi:
    Hücre henüz Mayoz I sitokinezini tamamlamamıştır. Homolog kromozomlar ekvatoral düzlemde dizilmiştir.

    T = 2n = 16\text{ kromozom}

  • Anafaz I evresindeki X hücresi:
    Homolog kromozomlar kutuplara çekilmektedir. Sentromer ayrılması gerçekleşmez ve hücre henüz bölünmediği için toplam kromozom sayısı değişmez.

    X = 2n = 16\text{ kromozom}

  • Profaz II evresindeki Z hücresi:
    Mayoz I tamamlanmış ve kromozom sayısı yarıya inmiştir.

    Z = n = 8\text{ kromozom}

  • Anafaz II evresindeki Y hücresi:
    Kardeş kromatitler sentromerlerinden ayrılarak zıt kutuplara çekilir. Ayrılan her bir kromatit bu andan itibaren bağımsız bir kromozom olarak kabul edildiği için hücredeki kromozom sayısı geçici olarak iki katına çıkar (8 \times 2).

    Y = 16\text{ kromozom}

Bu değerleri karşılaştırdığımızda:

T(16) = X(16) = Y(16) > Z(8)

bağıntısı elde edilir.

  • A Seçeneği (T = X = Y > Z): Doğrudur. T, X ve Y evrelerinde hücrede 16 kromozom bulunurken, Z evresinde 8 kromozom bulunur.
  • B, C, D ve E Seçenekleri: Anafaz II’deki kardeş kromatit ayrılmasından kaynaklanan geçici kromozom artışını dikkate almadığı veya Mayoz I evrelerini hatalı kıyasladığı için yanlıştır.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP: A — T = X = Y > Z
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

  • Kardeş Kromatit Ayrılması: Anafaz II ve mitozun anafaz evresinde gerçekleşir. Kromatitler ayrıldığında her biri tek kromatitli birer kromozom sayılır; bu nedenle anafaz II’de kromozom sayısı geçici olarak n’den 2n’e çıkar.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

  • :cross_mark: Hatalı Yaklaşım: Anafaz II’de hücrenin haploit (n=8) olduğunu varsayıp kromatit ayrılmasını göz ardı etmek (T = X > Y > Z demek).
  • :white_check_mark: Doğru Yaklaşım: Anafaz II’de kromatitlerin ayrılmasıyla geçici olarak kromozom sayısının 2 katına çıktığını (2 \times 8 = 16) unutmamak.

Mayoz bölünmede kromozom sayısı ve DNA miktarı değişim grafikleriyle ilgili benzer bir pekiştirme sorusu çözmek ister misin?