Bir kenarına duvar örülmüş dikdörtgen bahçenin alanını bulunuz.
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Dikdörtgen alan formülü: A = \text{uzun kenar} \times \text{kısa kenar}
- Tel uzunluğu: Bahçenin çevresindeki korunmayan kenarlara iki sıra dikenli tel çekilmiş.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Değişkenleri belirle:
Dikdörtgenin;
- Duvar olan kenarı = x metre
- Duvar olmayan diğer kenarı = y metre
Adım 2 — Telin kullanıldığı kenarları ifade et:
- Duvar kenarına tel çekilmemiş.
- Diğer üç kenarın çevresi, dikenli tel ile çevrilmiş.
- Bu üç kenardan iki kenar uzunluğu y (kısa kenar), bir kenar uzunluğu x (uzun kenar).
Adım 3 — Tel uzunluğu eşitliği kur:
Dikenli tel iki sıra olarak çekildiğine göre:
Korunmayan kenarların toplamı:
Tel uzunluğu 120 metre:
Bunu basitleştir:
Adım 4 — Alanı ifade et:
Bahçenin alanı:
Adım 5 — x’i y’ye göre bul:
Adım 6 — Alanı yalnızca y cinsinden yaz:
Adım 7 — Alanı maksimize et:
Alan bir parabol olduğundan, maksimum değeri türev alarak bulabiliriz:
Adım 8 — x’i bul:
Adım 9 — Alanı hesapla:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Bahçenin alanı 450 metrekaredir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
-
Dikdörtgenin alanı
- Tanım: Uzun kenar ile kısa kenarın çarpımına eşittir.
- Bu problemde: Alan, tel çevresi ile ilişkilendirilen kenar uzunlukları ile hesaplandı.
-
Fonksiyonun maksimum değeri
- Tanım: Parabol şeklindeki alan fonksiyonunun türevi sıfır yapılan noktada maksimum alan bulunur.
- Bu problemde: A = 60y - 2y^2 fonksiyonu türev alınarak maksimum alan hesaplandı.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
Bir kenarına duvar örülmüş dikdörtgen şeklindeki bir bahçenin açık kısmına iki sıra dikenli tel çekilmiştir. Toplam 120 metre dikenli tel kullanıldığına göre bahçenin alanı kaç metrekaredir?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
- Dikdörtgen alanı: A = \text{uzun kenar} \times \text{kısa kenar}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Değişkenleri belirle
- Tanım: Duvar olan kenarın uzunluğunu x metre, duvar olmayan kenarın uzunluğunu y metre alalım.
Adım 2 — Telin kullanıldığı kenarları ifade et
- Açıklama: Duvar olan kenara tel çekilmemiştir.
- Açıklama: Diğer üç kenara iki sıra tel çekilmiştir.
- Açıklama: Korunmayan kenarların toplamı x + 2y olur.
Adım 3 — Tel uzunluğu eşitliğini kur
- Kurulum: İki sıra tel olduğuna göre toplam tel:
- Basitleştir:
Adım 4 — Alanı ifade et
- Kurulum: Alan A = x \times y
Adım 5 — x’i y cinsinden yaz
- İşlem:
Adım 6 — Alanı yalnızca y cinsinden yaz
- İşlem:
- Açıklama: Dağıtarak:
Adım 7 — Alanı maksimize et (türev yöntemiyle)
- İşlem:
- Kritik nokta:
- Çözüm:
Adım 8 — x’i bul
- İşlem:
- Sonuç:
Adım 9 — Alanı hesapla
- İşlem:
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Dikdörtgenin alanı
- Tanım: Uzun kenar ile kısa kenarın çarpımıdır.
- Bu problemde: Alan, tel uzunluğundan elde edilen kenar uzunluklarıyla hesaplandı.
2. Maksimum değer (parabol)
- Tanım: İkinci derece bir fonksiyonun maksimumu türev sıfır noktasında bulunur (a<0 ise maksimum).
- Bu problemde: A(y)=60y-2y^2 fonksiyonunun türevini sıfıra eşitleyerek maksimum alana ulaştık.
SIK YAPILAN HATALAR:
Telin tüm kenarlara çekildiğini varsaymak
- Yanlış: Çevrenin tamamı tel ile çevrildiği varsayılır.
- Doğru: Duvar olan kenara tel çekilmediği için sadece üç kenar korunmuştur.
- Neden yanlış: Bu durumda tel eşitliği yanlış kurulur ve sonuç hatalı olur.
- Düzeltme: Korunmayan kenarların toplamını doğru ifade etmek gerekir: x + 2y.
CEVAP: Bahçenin alanı 450 metrekaredir.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
