laboratuar mı laboratuvar mı
Laboratuar mı laboratuvar mı?
Cevap:
Türkçede hem “laboratuar” hem de “laboratuvar” kelimeleri kullanılmakla birlikte, doğru ve yaygın kabul edilen yazım **“laboratuvar”**dır.
1. Kelime Kökeni ve Kullanımı
- Laboratuvar, Fransızca “laboratoire” kelimesinden Türkçeye geçmiştir.
- Ses uyumu ve Türkçe dil kuralları açısından “laboratuvar” biçimi daha uygun bulunur.
- “Laboratuar” kelimesi ise kısaltma veya yanlış telaffuza bağlı olarak ortaya çıkmış ve yaygın değildir.
2. Yazım Kuralları
Türk Dil Kurumu sözlüğünde bu kelimenin doğru yazımı laboratuvar olarak geçmektedir.
3. Anlam ve Kullanım
Laboratuvar; bilimsel deneylerin yapıldığı, araştırmaların gerçekleştirildiği, teknik ve bilimsel çalışmaların yürütüldüğü ortamları ifade eder.
Özet Tablosu
| Terim | Doğruluk Durumu | Kaynak (TDK) | Anlam |
|---|---|---|---|
| laboratuar | Yanlış/Az Kullanılır | Yok | Yaygın olmayan, kısaltma veya yanlış kullanım |
| laboratuvar | Doğru ve Yaygın | Var | Deney, araştırma yapılan bilimsel ortam |
Sonuç
“Laboratuvar” kelimesi resmi ve yaygın olarak kullanılan yazımdır. Günlük ve resmi yazışmalarda bu şekilde kullanılması tavsiye edilir.
Laboratuar mı laboratuvar mı?
Cevap: **Doğru yazımı “laboratuvar”**dır. Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğünde kabul edilen ve yazım kuralına uygun biçim laboratuvar olarak geçer.
“Laboratuar” günlük konuşmada sıkça duyulan bir söyleyiş/yanlış yazım biçimidir, fakat yazıda ve resmî metinlerde “laboratuvar” kullanılmalıdır.
İçindekiler
- Kısa cevap
- Neden “laboratuvar”? Köken ve yapı
- Yanlış kullanım: “laboratuar”
- Örnek kullanımlar ve çekimler
- Özet tablo ve son not
1. Kısa cevap
- Doğru: laboratuvar
- Yanlış / yaygın söyleyiş: laboratuar
2. Neden “laboratuvar”? Köken ve yapı
- Kelime Fransızca “laboratoire” kökenlidir ve Türkçeye geçerken ses ve hece yapısına uygun şekilde laboratuvar formunu almıştır.
- Türkçe yazım kurallarına ve TDK kaydına göre laboratuvar yazımı standarttır.
3. Yanlış kullanım: “laboratuar”
- “Laboratuar” halk arasında sıkça kullanılır; konuşma dilinde bazı insanların telaffuzu veya hata sonucu bu biçim tercih edilebilir.
- Ancak yazılı, bilimsel, eğitimsel veya resmî metinlerde “laboratuvar” tercih edilmelidir.
- Yazım denetleyicileri ve sözlükler genelde "laboratuvar"ı önerir; “laboratuar” çoğu durumda düzeltme önerisi alır.
4. Örnek kullanımlar ve çekimler
- Tekil: laboratuvar
- Çoğul: laboratuvarlar
- Örnek cümleler:
- “Okulumuzda yeni bir laboratuvar açıldı.”
- “Kimya laboratuvarında güvenlik kurallarına uyunuz.”
- “Araştırma sonuçları laboratuvarda test edildi.”
5. Özet tablo ve son not
| Soru | Cevap / Notlar |
|---|---|
| Doğru yazım hangisi? | laboratuvar |
| “laboratuar” kabul edilebilir mi? | Konuşmada sık, fakat yazımda doğru değil / önerilmez |
| Kökeni | Fransızca “laboratoire” → Türkçeleşme sonucu “laboratuvar” |
| Resmî/metinlerde hangi biçim kullanılmalı? | laboratuvar |
Özetle: Resmî ve yazılı kullanımda mutlaka “laboratuvar” yazın; “laboratuar” günlük konuşmada görülebilir ama doğru yazım değildir.