Kxvenlen sxin butunin buunz. 28 72 110 60 Kesieier Btn Miktarn Bulma4 7 8 4 8 5 7
!Resim [Link Silindi]
Kxvenlen sxin butunin buunz. 28 72 110 60 Kesieier Btn Miktarn Bulma4 7 8 4 8 5 7
!Resim [Link Silindi]
Kesirlerde verilen toplam miktar ve paydalar kullanılarak önce birim miktar hesaplanır; ardından farklı paylar için miktarlar bulunur.
Kesirde payda, bütünün kaç parçaya bölündüğünü; pay ise kaç parça alındığını gösterir.
Birim miktar = Toplam miktar / Payda
Ardından:
İstenen miktar = Birim miktar × Pay
Örnek:
Kesir = 1/8, toplam miktar = 24 ise,
Birim miktar = 24 / 8 = 3
5/8 miktarı = 3 × 5 = 15
Pro Tip: İlk olarak birim miktarı bulup, diğer kesirlerin tamamını buna göre hesaplamak işlemi kolaylaştırır.
Kesir: 1/8, 5/8, 8/8; Toplam Miktar: 60
Birim miktar = 60 ÷ 8 = 7.5
Kesir: 1/6, 3/6, 6/6; Toplam Miktar: 30
Birim miktar = 30 ÷ 6 = 5
Kesir: 1/5, 2/5, 4/5; Toplam Miktar: 60
Birim miktar = 60 ÷ 5 = 12
Kesir: 1/7, 5/7, 7/7; Toplam Miktar: 28
Birim miktar = 28 ÷ 7 = 4
Kesir: 1/9, 8/9, 9/9; Toplam Miktar: 72
Birim miktar = 72 ÷ 9 = 8
Kesir: 1/8, 4/8, 8/8; Toplam Miktar: 110
Birim miktar = 110 ÷ 8 = 13.75
| Özellik | Etki |
|---|---|
| Payda (alt sayı) | Toplam miktarın kaç eşit parçaya bölündüğünü gösterir. Payda arttıkça birim miktar azalır. |
| Pay (üst sayı) | Alınan parça sayısıdır. Pay arttıkça toplam miktar artar (birim miktar sabit ise). |
| Birim Miktar (toplam/ payda) | Temel hesaplama birimidir. Kesirler bu birim üzerinden hesaplanır. |
| Toplam Miktar | Birim miktar × pay ile hesaplanır. |
| Kesir | Toplam Miktar | Birim Miktar (Toplam ÷ Payda) | Örnek Hesaplama (Pay × Birim Miktar) |
|---|---|---|---|
| 1/8 | 60 | 7.5 | 1 × 7.5 = 7.5 |
| 5/8 | 5 × 7.5 = 37.5 | ||
| 8/8 | 8 × 7.5 = 60 | ||
| 1/6 | 30 | 5 | 1 × 5 = 5 |
| 3/6 | 3 × 5 = 15 | ||
| 6/6 | 6 × 5 = 30 | ||
| 1/5 | 60 | 12 | 1 × 12 = 12 |
| 2/5 | 2 × 12 = 24 | ||
| 4/5 | 4 × 12 = 48 | ||
| 1/7 | 28 | 4 | 1 × 4 = 4 |
| 5/7 | 5 × 4 = 20 | ||
| 7/7 | 7 × 4 = 28 | ||
| 1/9 | 72 | 8 | 1 × 8 = 8 |
| 8/9 | 8 × 8 = 64 | ||
| 9/9 | 9 × 8 = 72 | ||
| 1/8 | 110 | 13.75 | 1 × 13.75 = 13.75 |
| 4/8 | 4 × 13.75 = 55 | ||
| 8/8 | 8 × 13.75 = 110 |
1. Birim miktar neden toplam miktardan farklıdır?
Birim miktar, toplam miktarın payda sayısına bölünmesiyle bulunur. Toplam miktar, bu birim miktarın pay ile çarpılmasıyla hesaplanır.
2. Payda nedir?
Payda, kesirde bütünün kaç parçaya bölündüğünü gösteren sayıdır.
3. Pay nedir?
Pay, kesirde kaç parça alındığını gösterir.
4. Kesirlerle işlem yaparken nelere dikkat edilmeli?
Pay ve payda doğru okunmalı, özellikle payda birim miktarı belirler; doğru bölme ve çarpma yapılmalıdır.
5. Kesirler günlük hayatta nerelerde kullanılır?
Ölçme, yemek tarifleri, bölüşme, zaman hesaplamaları ve finansal işlemlerde çok sık kullanılır.
Kesirlerle ilgili başka örnek sorular veya farklı kesir işlemleri (toplama, çıkarma, karşılaştırma) görmek ister misiniz? Size uygun başka hangi matematik konusu üzerinde destek verebilirim?
2/8 = 30 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{8} = \frac{30}{2} = 15,\quad
\frac{5}{8} = 5 \times 15 = 75,\quad
\frac{8}{8} = 8 \times 15 = 120$
1/6 = 30 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{6} = 30,\quad
\frac{3}{6} = 3 \times 30 = 90,\quad
\frac{6}{6} = 6 \times 30 = 180$
2/5 = 60 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{5} = \frac{60}{2} = 30,\quad
\frac{2}{5} = 60,\quad
\frac{4}{5} = 4 \times 30 = 120$
2/7 = 28 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{7} = \frac{28}{2} = 14,\quad
\frac{5}{7} = 5 \times 14 = 70,\quad
\frac{7}{7} = 7 \times 14 = 98$
8/9 = 72 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{9} = \frac{72}{8} = 9,\quad
\frac{8}{9} = 72,\quad
\frac{9}{9} = 9 \times 9 = 81$
4/8 = 110 olduğuna göre
$\displaystyle \frac{1}{8} = \frac{110}{4} = 27{,}5,\quad
\frac{4}{8} = 110,\quad
\frac{8}{8} = 8 \times 27{,}5 = 220$
Her soru için:
| Soru No | Kesir (p/q) = M | Birim \frac{1}{q} | İstenen Kesirler ve Sonuçlar |
|---|---|---|---|
| 1 | \frac{2}{8}=30 | 15 | \frac{5}{8}=75,\;\frac{8}{8}=120 |
| 2 | \frac{1}{6}=30 | 30 | \frac{3}{6}=90,\;\frac{6}{6}=180 |
| 3 | \frac{2}{5}=60 | 30 | \frac{4}{5}=120 |
| 4 | \frac{2}{7}=28 | 14 | \frac{5}{7}=70,\;\frac{7}{7}=98 |
| 5 | \frac{8}{9}=72 | 9 | \frac{9}{9}=81 |
| 6 | \frac{4}{8}=110 | 27{,}5 | \frac{8}{8}=220 |
S1: Birim kesir nasıl bulunur?
C1: \frac{p}{q}=M ise birim kesir \frac{1}{q}=\frac{M}{p} formülüyle hesaplanır.
S2: Neden önce birim miktar bulunuyor?
C2: Birim miktar, diğer tüm kesir değerlerinin temelidir; istenen pay ile çarpılarak kolayca diğer değerler elde edilir.
S3: Pay ve payda yerleri karışırsa ne yapmalıyım?
C3: Pay (üst sayı) kısımdaki eş parça sayısını, payda (alt sayı) tüm parçayı gösterir. Şekle dikkat ederek pay sayısını sayın.
S4: Tam kesir (örneğin 8/8) hangi değeri gösterir?
C4: 8/8 tüm parçaların toplamı, yani tam miktardır.
Başka bir kesir örneğiyle pratik yapmak ister misiniz? @Ozlem_Muglalioglu