Küresel isınma, biyolojik ve fiziksel sistemleri olum-
suz etkilemektedir. Bazı hayvan türlerinin sayısı hizla
azalırken kene gibi bazı türler de coğalmakta, kaplan
ve balıklar da hayatta kalabilmek için göç etmektedir.
Küresel iSinmanın beraberinde getirdiği iklim değişik-
liği her kıitada gerek fiziki gerek biyolojik yaşam alan-
larını tehdit etmektedir.
Bazi deniz kaplumbağa türleri, küresel ISInmanin
denizleri isıtması yüzünden yok olma tehdidiyle karşı
karşıya kalmaktadır. Çünkü denizin isisı, kaplumba-
ğaların yumurtalarından çıkacak yavruların cinsi-
yetlerini belirlenede rol oynamaktadır. Isı değişikliği
bazı kaplumbağa türlerinde yeni doğumlarda erkek
sayısını1etkilediği için kaplumbağa türleri arasındaki
etkileşimi olumsuziaştırmaktadır.
Bu iki parça ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söy-
lenebilir?
A) Ayni olgunun farklLörnekler üzerindeki etkilerini ele al-
maktadırlar.
B) Bir konunun farkli yönlerini farklı üsluplarla belirtmekte-
dirler.
C) Farklı nedenlerin ayni sonuçlara yol açtiğıina değinmek-
tedirler.
D) Farkli üsluplar kullanarak farklı konuların benzer sonuç-
larinı açıiklamaktadırlar.
E) Jki farklı konunun olumsuz sonuçları üzerinde durmak-
tadırlar.
19./Car
me
bah
dir.
ve
bu
ife
ge
Bu iki parça ile ilgili olarak doğru seçenek nedir?
A) Aynı olgunun farklı örnekler üzerindeki etkilerini ele almaktadırlar.
Çözüm Adımları:
Adım 1 — İlk parçayı inceleyelim
İlk parçada küresel ısınmanın; hayvan türlerinin azalması, bazı türlerin çoğalması ve göç etmesi gibi biyolojik ve fiziksel sistemler üzerindeki etkileri anlatılıyor.
Adım 2 — İkinci parçayı inceleyelim
İkinci parçada da yine küresel ısınmanın denizleri ısıtması, kaplumbağaların üreme düzenini etkilemesi ve türler arası etkileşimi bozması gibi sonuçlar veriliyor.
Adım 3 — Ortak yönü belirleyelim
İki parça da aynı olguya, yani küresel ısınmaya odaklanıyor; fakat bunu farklı örnekler üzerinden açıklıyor.
Adım 4 — Seçenekleri değerlendirelim
A) Doğru. Aynı olgunun farklı örnekleri anlatılıyor.
B) Konunun farklı yönleri değil, farklı örnekleri veriliyor.
C) Farklı nedenler değil, aynı nedenin sonuçları işleniyor.
D) Farklı konu yok; ikisi de küresel ısınma ile ilgili.
E) İki farklı konu değil, tek konu vardır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ Cevap: A
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Not: Bu tür sorularda önce parçaların konusu ortak mı, sonra aynı konunun mu yoksa farklı konuların mı işlendiğine bakılır.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
Adım 1 — Parçaların İçeriğini İnceleme
Birinci parçada, küresel ısınmanın biyolojik ve fiziksel sistemlere etkisi üzerinde duruluyor. Hayvan türlerinin sayısının azalması, çoğalması ve göç etmesi gibi örnekler verilmiş. İkinci parça ise deniz kaplumbağalarının küresel ısınma nedeniyle yok olma tehdidi ve cinsiyet oranlarının değişmesi üzerinde duruyor.
Adım 2 — Ortak Noktaları Belirleme
Her iki metin de küresel ısınmanın olumsuz etkilerini farklı hayvan türü örnekleriyle açıklıyor. Yani, aynı olgunun (küresel ısınma) farklı örnekler üzerindeki etkileri anlatılıyor.
Adım 3 — Şıklardan Uygun Olanı Seçme
A şıkkı: “Aynı olgunun farklı örnekler üzerindeki etkileri ele alınmaktadır.” — Bu, metinlerin ana fikrine uygundur.
B şıkkı: “Bir konunun farklı yönleri farklı üsluplarla belirtilmiştir.” — Üslup farkı yok, içerik farkı var.
C şıkkı: “Farklı nedenlerin aynı sonuçlara yol açtığına değinmektedir.” — Metinler aynı nedenden bahsediyor: küresel ısınma.
D şıkkı: “Farklı üsluplarla farklı konuların benzer sonuçlarını açıklamaktadır.” — Konular aynı: küresel ısınma ve etkileri.
E şıkkı: “İki farklı konunun olumsuz sonuçları üzerinde durmaktadır.” — Konular farklı değil, aynı konu farklı örneklerle işlenmiş.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ Cevap: A) Aynı olgunun farklı örnekler üzerindeki etkilerini ele almaktadırlar.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Kısa Özet: Her iki metin küresel ısınmanın biyolojik sistemlere ve deniz kaplumbağalarına etkisini farklı örneklerle anlatıyor.
Çözüm Adımları:
Doğru. Aynı olgunun farklı örnekleri anlatılıyor.
Konunun farklı yönleri değil, farklı örnekleri veriliyor.
Kısa Özet: Her iki metin küresel ısınmanın biyolojik sistemlere ve deniz kaplumbağalarına etkisini farklı örneklerle anlatıyor.