Wa1N2-1.J2-1
işleminin sonucu kaçtır?
A) 1 B) V2
C) 2v2
A) 0
2/10 +N7-2/10
D) 3/2 E) 4V2
B) 1 c) 2v2 D) 2V5 E)10
Köklü İfadelerde Çarpma ve Toplama İşlemleri
Görselde yer alan 9. ve 10. soruların çözümlerini aşağıda adım adım bulabilirsin.
9. Sorunun Çözümü
Soru: \sqrt{\sqrt{2}+1} \cdot \sqrt[3]{\sqrt{2}-1} \cdot \sqrt[6]{\sqrt{2}-1} işleminin sonucu kaçtır?
KULLANILAN FORMÜL: Köklü ifadelerde çarpma yapabilmek için kök derecelerinin eşit olması gerekir. \sqrt[n]{x} = \sqrt[n \cdot k]{x^k} kuralı kullanılarak dereceler eşitlenir.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Kök Derecelerini Eşitleme
İfadelerin kök dereceleri 2, 3 ve 6’dır. Bunları en küçük ortak kat olan 6’da eşitleyelim:
- \sqrt{\sqrt{2}+1} = \sqrt[6]{(\sqrt{2}+1)^3}
- \sqrt[3]{\sqrt{2}-1} = \sqrt[6]{(\sqrt{2}-1)^2}
- \sqrt[6]{\sqrt{2}-1} (Zaten 6. dereceden)
Adım 2 — Tek Kök İçinde Yazma
Tüm ifadeyi 6. dereceden kök içerisinde çarparsak:
Üslü sayılarda tabanlar aynıysa üsler toplanır:
Adım 3 — Üsleri Ortak Paranteze Alma
Üsler aynı olduğu için tabanları çarpabiliriz:
İçerideki ifade iki kare farkıdır: (\sqrt{2})^2 - 1^2 = 2 - 1 = 1.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A) 1
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
10. Sorunun Çözümü
Soru: \sqrt{7+2\sqrt{10}} + \sqrt{7-2\sqrt{10}} işleminin sonucu kaçtır?
KULLANILAN FORMÜL: \sqrt{a \pm 2\sqrt{b}} formundaki ifadelerde; çarpımları b’yi, toplamları a’yı veren iki sayı (m ve n) varsa ifade \sqrt{m} \pm \sqrt{n} şeklinde dışarı çıkar. (m > n)
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Birinci Terimi Sadeleştirme
\sqrt{7+2\sqrt{10}} ifadesinde; çarpımları 10, toplamları 7 olan sayılar 5 ve 2’dir.
- 5 \times 2 = 10
- 5 + 2 = 7
Bu durumda: \sqrt{7+2\sqrt{10}} = \sqrt{5} + \sqrt{2}
Adım 2 — İkinci Terimi Sadeleştirme
\sqrt{7-2\sqrt{10}} ifadesi de aynı mantıkla çözülür, aradaki işaret eksi olur:
- \sqrt{7-2\sqrt{10}} = \sqrt{5} - \sqrt{2}
Adım 3 — İfadeleri Toplama
Bulduğumuz sonuçları toplayalım:
+\sqrt{2} ve -\sqrt{2} birbirini yok eder:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) 2√5
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. İki Kare Farkı
- Tanım: (a+b)(a-b) = a^2 - b^2 özdeşliğidir.
- Bu problemde: 9. soruda kök içindeki eşlenik çarpımları bu yöntemle kolayca çözülmüştür.
2. İç İçe Kökler (Özel Kural)
- Tanım: \sqrt{a \pm 2\sqrt{b}} yapısında içerideki kökün başında mutlaka 2 olmalıdır.
- Bu problemde: 10. soruda sayıları çarpanlarına ayırarak tam kare ifadeye ulaştık.
SIK YAPILAN HATALAR:
Kök Derecelerini Eşitlemeyi Unutmak
- Yanlış: Dereceleri farklı kökleri doğrudan çarpmaya çalışmak.
- Doğru: Önce genişletme yaparak dereceleri aynı sayıya getirmek.
- Neden Yanlış: Kök dereceleri eşitlenmeden işlem yapılamaz.
Bu çözümlerde anlamadığın veya daha detaylı açıklamamı istediğin bir adım var mı? Benzer bir “iç içe kök” sorusu oluşturup birlikte çözelim mi?
