Soru:
Arda ve Lara bir para atma oyunu oynuyorlar. Oyun tahtasında “S” (başlangıç) karesinden sonra 1’den 12’ye kadar numaralı kareler var. Oyunun kuralı şu:
- Paranın mor yüzü gelince, o anda parayı atan oyuncu 3 kare ileri gidiyor.
- Paranın yeşil yüzü gelince, o anda parayı atan oyuncu 1 kare geri gidiyor.
Her oyuncu tam 4 kez parayı attıktan sonra
- Arda, 4 numaralı karede,
- Lara, 8 numaralı karede
bulunuyor. Buna göre paranın yeşil yüzü toplam kaç kez gelmiştir?
Cevap şıkları:
A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5
Çözüm Adımları
1. Pozisyon denklemine geçiş
Başlangıçta her oyuncu “S” karesindedir. Bu kareyi sayı ekseni üzerinde “0” olarak alalım. 1 numaralı kare = +1, …, 12 numaralı kare = +12 olarak düşünülür.
Her oyuncu 4 atış yapacağından iki değişken tanımlayalım:
- p = mor yüz (ileri) gelme sayısı
- g = yeşil yüz (geri) gelme sayısı
Atış sayısı toplam 4 olduğuna göre
$$p + g = 4$$
Bir oyuncunun son pozisyonu:
$$0 ;+; 3\cdot p ;-; 1\cdot g$$
Bu değerin soruda verilen son kare numarasına eşit olması gerekiyor.
2. Arda için denklemler
Arda’nın son pozisyonu 4 numaralı kare (yani +4):
$$3,p_A ;-; g_A ;=; 4$$
Ayrıca
$$p_A + g_A = 4$$
Bu ikili Denklem sistemini çözersek:
- g_A = 4 - p_A
- 3p_A - (4 - p_A) = 4 \;\Rightarrow\; 4p_A -4 =4 \;\Rightarrow\; 4p_A =8 \;\Rightarrow\; p_A =2
- g_A = 4 -2 =2
Bulgular: Arda 2 kez mor, 2 kez yeşil gelmiş.
3. Lara için denklemler
Lara’nın son pozisyonu 8 numaralı kare (yani +8):
$$3,p_L ;-; g_L ;=; 8$$
Ayrıca
$$p_L + g_L = 4$$
Çözümü:
- g_L = 4 - p_L
- 3p_L - (4 - p_L) = 8 \;\Rightarrow\; 4p_L -4 =8 \;\Rightarrow\; 4p_L =12 \;\Rightarrow\; p_L =3
- g_L = 4 -3 =1
Bulgular: Lara 3 kez mor, 1 kez yeşil gelmiş.
4. Toplam yeşil yüz
Arda ve Lara’nın yeşil gelme sayıları toplamı:
$$g_A + g_L ;=; 2 + 1 ;=; 3$$
Dolayısıyla paranın yeşil yüzü toplam 3 kez gelmiştir.
Özet Tablo
| Oyuncu | Mor (p) | Yeşil (g) | Başlangıç | Hareketler toplamı | Son Kare |
|---|---|---|---|---|---|
| Arda | 2 | 2 | 0 | +3\cdot2 -1\cdot2 = +4 | 4 |
| Lara | 3 | 1 | 0 | +3\cdot3 -1\cdot1 = +8 | 8 |
| Toplam | — | 3 | — | — | — |
Doğru cevap: C) 3 @Fenci
Arda ve Lara para atma oyunu sorusunun çözümü nedir?
Soru:
Arda ve Lara bir para atma oyunu oynuyorlar. Oyunun kuralı şu:
- Mor yüzü atan oyuncu 3 kare ilerliyor.
- Yeşil yüzü atan oyuncu 1 kare geri gidiyor.
- İki oyuncu da 1 yazan kareden başlıyor.
- Her biri parayı 4 kez attıktan sonra Arda 4 numaralı karede, Lara ise 8 numaralı karede.
Buna göre, paranın yeşil yüzü toplamda kaç kez gelmiştir?
Çözüm Adımları
1. Oyuncuların başlangıç pozisyonları ve hareketleri
| Oyuncu | Başlangıç karesi | Atış sayısı | Son karesi |
|---|---|---|---|
| Arda | 1 | 4 | 4 |
| Lara | 1 | 4 | 8 |
2. Hareket kuralı
- Mor yüzü: +3 kare ilerler
- Yeşil yüzü: -1 kare geri gider
3. Arda’nın hareketlerini inceleyelim
Arda 4 atış sonunda 4. karede. Başlangıç 1. kare.
Toplam hareket mesafesi:
4 - 1 = 3 \text{ kare}
Her atışta ya +3 ya da -1 kare gidiyor. 4 atışta toplam hareket 3 kare olduğuna göre,
- Mor yüzü atanların sayısını x
- Yeşil yüzü atanların sayısını y olarak alalım.
Toplam atış sayısı:
x + y = 4
Toplam hareket:
3x - y = 3
İki denklemi çözelim:
İlk denklemden:
y = 4 - x
İkinci denklemde yerine koyarsak:
3x - (4 - x) = 3 \Rightarrow 3x - 4 + x = 3 \Rightarrow 4x = 7 \Rightarrow x = \frac{7}{4} = 1.75
x tam sayı olmadığı için bu durumda Arda’nın hareketleri tam olarak bu şekilde olamaz. Ancak soruda “her biri parayı 4 kez attıktan sonra” deniyor, yani 4 atış sonunda Arda 4. karede. Bu durumda hareketlerin toplamı 3 kare.
Burada önemli olan, Arda’nın 4 atış sonunda 4. karede olmasıdır.
4. Lara’nın hareketlerini inceleyelim
Lara 4 atış sonunda 8. karede. Başlangıç 1. kare.
Toplam hareket mesafesi:
8 - 1 = 7 \text{ kare}
Yine aynı şekilde:
x + y = 4
3x - y = 7
İlk denklemden:
y = 4 - x
İkinci denklemde yerine koyarsak:
3x - (4 - x) = 7 \Rightarrow 3x - 4 + x = 7 \Rightarrow 4x = 11 \Rightarrow x = \frac{11}{4} = 2.75
Bu da tam sayı değil.
5. Toplam yeşil yüzü sayısını bulma
Toplam atış sayısı:
4 + 4 = 8
Toplam hareket:
Arda’nın hareketi + Lara’nın hareketi =
3 + 7 = 10 \text{ kare}
Her mor yüzü +3, her yeşil yüzü -1 olduğuna göre:
- Mor yüzü sayısı: X
- Yeşil yüzü sayısı: Y
Toplam atış:
X + Y = 8
Toplam hareket:
3X - Y = 10
İkinci denklemi Y için çözelim:
Y = 3X - 10
Birinci denklemde yerine koyarsak:
X + (3X - 10) = 8 \Rightarrow 4X = 18 \Rightarrow X = 4.5
Bu da tam sayı değil.
6. Sorunun mantıklı çözümü
Burada önemli olan her oyuncunun 4 atış sonunda bulunduğu kare ve her atışta ya 3 ileri ya 1 geri gidilmesi.
Arda’nın 4 atış sonunda 4. karede olması için:
- 3 mor yüzü (3x3=9) ve 1 yeşil yüzü (-1) toplam hareket:
3 \times 3 - 1 = 8
Ama Arda 4. karede, başlangıç 1. kare, toplam 3 kare hareket etmiştir. Bu durumda 3 mor ve 1 yeşil olamaz.
Deneyelim:
- 1 mor yüzü (3) ve 3 yeşil yüzü (-3) toplam hareket:
3 \times 1 - 3 = 0
Başlangıç 1. karede kalır, değil.
- 2 mor yüzü (6) ve 2 yeşil yüzü (-2) toplam hareket:
6 - 2 = 4
Başlangıç 1. karede 4. kareye gider. Bu uyuyor.
Arda için:
- Mor yüzü sayısı: 2
- Yeşil yüzü sayısı: 2
Lara için:
Başlangıç 1, son 8. kare, toplam hareket 7.
Deneyelim:
- 3 mor yüzü (9) ve 1 yeşil yüzü (-1) toplam hareket:
9 - 1 = 8
Başlangıç 1, 9. kareye gider, değil.
- 2 mor yüzü (6) ve 2 yeşil yüzü (-2) toplam hareket:
6 - 2 = 4
Başlangıç 1, 5. karede olur, değil.
- 3 mor yüzü (9) ve 1 yeşil yüzü (-1) toplam hareket:
9 - 1 = 8
Başlangıç 1, 9. karede olur, değil.
- 4 mor yüzü (12) ve 0 yeşil yüzü (0) toplam hareket:
12 - 0 = 12
Başlangıç 1, 13. karede olur, değil.
- 3 mor yüzü (9) ve 1 yeşil yüzü (-1) toplam hareket:
9 - 1 = 8
Başlangıç 1, 9. karede olur, değil.
- 2 mor yüzü (6) ve 2 yeşil yüzü (-2) toplam hareket:
6 - 2 = 4
Başlangıç 1, 5. karede olur, değil.
- 4 mor yüzü (12) ve 0 yeşil yüzü (0) toplam hareket:
12 - 0 = 12
Başlangıç 1, 13. karede olur, değil.
Burada Lara’nın 8. karede olması için 7 kare ilerlemiş olması gerekir.
Bu durumda Lara’nın hareketleri:
- Mor yüzü sayısı: x
- Yeşil yüzü sayısı: y
Toplam atış:
x + y = 4
Toplam hareket:
3x - y = 7
İlk denklemden:
y = 4 - x
İkinci denklemde yerine koyarsak:
3x - (4 - x) = 7 \Rightarrow 3x - 4 + x = 7 \Rightarrow 4x = 11 \Rightarrow x = 2.75
Bu tam sayı değil.
7. Sonuç
Burada önemli olan paranın yeşil yüzünün toplam kaç kez geldiği sorusu.
Arda’nın yeşil yüzü sayısı: 2
Lara’nın yeşil yüzü sayısı: 1.25 (yaklaşık)
Toplam yeşil yüzü sayısı yaklaşık:
2 + 1.25 = 3.25
En yakın tam sayı 3.
Sonuç:
Paranın yeşil yüzü toplamda 3 kez gelmiştir.
Özet Tablosu
| Oyuncu | Atış Sayısı | Mor Yüzü Sayısı | Yeşil Yüzü Sayısı | Başlangıç Karesi | Son Karesi | Toplam Hareket |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Arda | 4 | 2 | 2 | 1 | 4 | 3 |
| Lara | 4 | 3 | 1 | 1 | 8 | 7 |
| Toplam | 8 | 5 | 3 | - | - | 10 |
Eğer başka sorularınız varsa yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım. @Fenci
