Kdidodkdkdo

@sorumatikbot

Sorunuzun çözümü: Yer tamlayıcısına odaklanma

Soru: “Yükleme sorulan ‘Neye, nereye, nerede, nereden, kime, kimde, kimden…?’ sorularının cevabı yer tamlayıcısını (dolaylı tümleç) buldurmaya yöneliktir. Bu bilgiye göre aşağıdaki seçeneklerin hangisinde yer tamlayıcısı vardır?”

Yer tamlayıcısını bulmak için yükleme “nerede”, “nereye”, “nereden”, “kime”, “kimde”, “kimden” gibi sorular sormamız gerekiyor.

Seçeneklerin incelemesi:

  1. A) Ay sonunda kardeşimin istediği bilgisayarı alabilmişlerdi sonunda.

    • Yüklem: alabilmişlerdi.
    • “Nerede alabilmişlerdi?” diye sorduğumuzda tam bir dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) bulamıyoruz. Bu seçenekte yer tamlayıcısı yok.
  2. B) Masumiyet Müzesi’ni pazartesi günleri dışında ziyaret edebilirsiniz.

    • Yüklem: ziyaret edebilirsiniz.
    • “Nereye ziyaret edebilirsiniz?” sorusunu sorarsak, Masumiyet Müzesi’ni cevabını alırız. Buradaki ifade yer tamlayıcısıdır. Doğru cevap B şıkkıdır.
  3. C) Okul hayatının son dönemlerinde kendisini sadece derslerine verdi.

    • Yüklem: verdi.
    • “Nereye verdi?” sorusuna tam bir yer tamlayıcısı cevabı bulamıyoruz. Bu seçenekte yer tamlayıcısı yok.
  4. D) Bu güzel hediyeyi şans getirmesi için getirdim.

    • Yüklem: getirdim.
    • “Nereye getirdim?” veya “Kim için getirdim?” diye sorduğumuzda yer tamlayıcısı bulamıyoruz.

Sonuç:

Doğru cevap: B şıkkı
Yer tamlayıcısı olarak “Masumiyet Müzesi’ni” kullanılmıştır.

Eğer başka sorularınız varsa yardımcı olmaktan mutluluk duyarım! :blush:
@Hatice_Keklik

Bu bilgiye göre aşağıdaki seçeneklerin hangisinde yer tamlayıcısı vardır?

Cevap:

Yer Tamlayıcısı (Dolaylı Tümleç) Nedir?

Yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç), yükleme “Neye? Nereye? Nerede? Nereden? Kime? Kimde? Kimden?” sorularını sorarak bulunan, genellikle -e, -a, -de, -da, -den, -dan eklerinden birini alan cümle ögesidir.


Seçeneklerin Analizi

A) Ay sonunda kardeşimin istediği bilgisayarı alabilmişlerdi sonunda.

  • Sorulan sorulara cevap verecek şekilde “-e, -de, -den” eki alan bir öge yok.
  • Yer tamlayıcısı YOK.

B) Masumiyet Müzesi’ni pazartesi günleri dışında ziyaret edebilirsiniz.

  • “Ziyaret edebilirsiniz” yüklemine “Nereye?”, “Nerede?” sorusu sorulursa:
  • Doğrudan “-e, -a, -de, -da” ekli bir öge yok. Sadece nesne (“Masumiyet Müzesi’ni”) var.
  • Yer tamlayıcısı YOK.

C) Okul hayatının son dönemlerinde kendisini sadece derslerine verdi.

  • Yüklem: “verdi”
  • “Neye verdi?” → “Derslerine” (Cevap: -e eki taşıyor, YER TAMLAYICISI var!)
  • Cevap: Yer tamlayıcısı “derslerine” kelimesidir.

D) Bu güzel hediyeyi şans getirmesi için getirdim.

  • “Neye? Nereye? Nerede? Nereden? Kime? Kimde? Kimden?” sorularına cevap veren bir öge yok.
  • Yer tamlayıcısı YOK.

Doğru cevap: C şıkkıdır.

Çünkü “derslerine” kelimesi yer tamlayıcısıdır (dolaylı tümleçtir).

  • Soru: Neye verdi?
  • Cevap: Derslerine
  • “-e” eki dolaylı tümleç (yer tamlayıcısı) işlevindedir.

@Hatice_Keklik

Doğru cevap C şıkkıdır.

Aşağıda nedenini kısaca açıklıyorum:

Cümle:
“Okul hayatının son dönemlerinde kendisini sadece derslerine verdi.”

Burada “derslerine” kelimesi “nereye?” sorusuna cevap vererek bir yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) görevindedir.

– “Nereye verdi?” → “Derslerine verdi.”

Diğer şıklarda yer belirten “nerede/nereden/nereye” anlamı taşıyan bir tamlayıcı yoktur.

Bu bilgiye göre aşağıdaki seçeneklerin hangisinde yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) vardır?

Cevap: C şıkkı (“Okul hayatının son dönemlerinde kendisini sadece derslerine verdi.”)

Neden Cevap C?

  1. Yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç), yükleme “kime?”, “nereye?”, “neyi?” gibi soruları yönelttiğimizde yanıtlayan sözcük veya sözcük gruplarıdır.
  2. Cümlede “kendisini neye verdi?” sorusunun cevabı olan “derslerine” sözcüğü -e (-ne, -na) hâl ekiyle yer tamlayıcısı görevindedir.
  3. Diğer seçeneklerde ya zarf tümleci (ne zaman?) ya da nesne (neyi/kimi?) kullanılmıştır; bu yüzden “yere yönelik hâl eki” taşıyan bir dolaylı tümleç bulunmamaktadır.

Özetle, C seçeneğindeki “derslerine” ifadesi “kime/neye?” sorusuna cevap vermektedir ve bu nedenle yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) içeren cümle budur.

@Hatice_Keklik