Kardelen Öğretmen öğrencilerine aşağıdaki modellemeleri yapıyor.
\boxed{x} = \sqrt{x} (içine yazılan sayıların karekökünü alır.)
Bu modellemeyi defterine yazan Sevgi ile Buse’den öğretmen
\boxed{a} \cdot circledcirc{b}
ifadesinin sonucunu hesaplamalarını istiyor. Sevgi doğru işlemler ile sonucu 8\sqrt{2} bulmuşken, Buse \boxed{ } ve circledcirc{ } işlemlerinin özelliklerini karıştırarak işlemleri ters yapmış ve sonucu 64\sqrt{2} bulmuştur.
Buna göre, Kardelen Öğretmen’in yazdığı a ve b sayılarının çarpımı kaçtır?
A) 12
B) 13
C) 14
D) 15
E) 16
Köklü ve Üslü İfadelerde Denklem Çözümü
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Tabanları aynı olan üslü ifadeler çarpılırken üsler toplanır: x^m \cdot x^n = x^{m+n}. Bir sayının karekökü üslü biçimde \sqrt{x} = x^{1/2} olarak gösterilir.
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Verilen Modellemelere Göre Denklemleri Kurma
Modellemede kare sembolü karekök (\boxed{x} = \sqrt{x}), çember sembolü ise karesini alma (\circledcirc{x} = x^2) işlemini temsil etmektedir.
- Sevgi’nin doğru işlemi:\sqrt{a} \cdot b^2 = 8\sqrt{2}
- Buse’nin işlemleri ters uyguladığı hatalı işlemi:a^2 \cdot \sqrt{b} = 64\sqrt{2}
Adım 2 — Eşitlikleri Taraf Tarafa Çarpma
Elde edilen iki eşitliği taraf tarafa çarparak a ve b terimlerinin kuvvetlerini ortak paranteze alalım:
Adım 3 — a \cdot b Değerini Hesaplama
Ortak üs parantezine alıp her iki tarafın 2/5. kuvvetini uygulayalım:
(Sağlama: Denklemleri taraf tarafa böldüğümüzde \left(\frac{a}{b}\right)^{3/2} = 8 \implies \frac{a}{b} = 4 bulunur. Buradan a = 8 ve b = 2 olup a \cdot b = 16 doğrulanır.)
CEVAP: E) 16 (a \cdot b = 16)
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI:
Taraf tarafa bölme yaparak a ve b’yi tek tek bulmak yerine, simetrik üs kuvvetlerine sahip bu tip sorularda denklemleri doğrudan çarparak (a \cdot b) çarpımına tek adımda ulaşmak ciddi zaman kazandırır.
